17 Şubat 2026

FFP2 Maskeleri – Orta ve Yüksek Riskli Ortamlarda Solunum Güvencesi

Korunmanın Eşiğinde Bir Maske

İş sağlığı ve güvenliğinin en sessiz ama en ölümcül tehditlerinden biri, çalışanların her gün binlerce kez fark etmeden içine çektiği havadır. Hava; hayat verir, ama içinde ne olduğunu bilmiyorsak aynı zamanda hayatı da çalabilir. Toz, aerosol, mikrop ve kimyasal parçacıklar… Bu görünmeyen düşmanlar, iş yerinde alınmayan küçük önlemlerle birleştiğinde, yıllar içinde geri döndürülemez sağlık sorunlarına yol açar.

İşte bu noktada FFP2 maskeleri, sadece bir ekipman değil, aynı zamanda çalışanların sağlığını ve geleceğini koruyan bir sınır hattıdır. Bu yazı, iş güvenliği mesleğine yeni adım atan bir uzmanın, bu sınır hattını anlamasını, güçlendirmesini ve sorumluluğunu kavramasını sağlamak amacıyla kaleme alınmıştır.

Çünkü FFP2 maskesi, doğru yerde kullanıldığında bir işçinin sadece akciğerlerini değil, ailesiyle geçireceği yılları, çocuklarına anlatacağı hikâyeleri ve emekliliğini de korur. Bu nedenle, bu yazıyı okumak bir bilgi edinme süreci değil, bir farkındalık yolculuğunun ilk adımıdır.

FFP2 Maskesi Nedir?

FFP2, “Filtering Face Piece” sınıflandırmasının orta düzey koruma sunan modelidir. Avrupa standardı olan EN 149:2001 + A1:2009 kapsamında yer alır. Bu maskeler, katı ve sıvı partiküllere, aerosollere, toza, biyolojik ajanlara ve belirli kimyasal maddelere karşı etkili koruma sağlar.

FFP2 maskeleri:

  • Partikül filtreleyici yarım yüz maskeleridir.
  • Genellikle tek kullanımlıktır.
  • Özellikle inşaat, sağlık, madencilik, kimya ve metal işleme sektörlerinde yaygındır.

FFP2 Maskeleri Teknik Özellikleri
ÖzellikAçıklama
Filtrasyon Verimliliği≥ %94
Toplam Sızıntı Oranı≤ %8
Koruma Faktörü (NPF)Yaklaşık 10
StandartEN 149:2001 + A1:2009
Kullanım TipiGenellikle tek kullanımlık (D tipi modeller toz testinden geçmiş, dayanıklı modellerdir)
ValfValfli (konfor artırıcı) veya valfsiz (enfeksiyon kontrolü için)
Burun Klipsi ve Köpük PedSızdırmazlık için ayarlanabilir
Baş BantlarıAyarlanabilir, elastik, bazen ense ve baş üstü çift bantlı
Kullanım SüresiGenelde 8 saat ya da nemlendiğinde değiştirilmelidir

FFP2 Maskesinin Kullanım Şekli ve Kuralları
A. Doğru Takma Adımları
  1. Eller yıkanmalı ve maske ambalajından dikkatlice çıkarılmalı.
  2. Maske, burun ve çeneyi tamamen kapatacak şekilde yerleştirilir.
  3. Elastik bantlar başın arkasından ve üstünden geçirilir.
  4. Burun teli, burun köprüsüne uygun şekilde bastırılarak şekillendirilir.
  5. Pozitif ve negatif basınç testi ile sızdırmazlık kontrolü yapılır.

B. Dikkat Edilmesi Gerekenler
  • Nemlenen maskeler mutlaka değiştirilmeli.
  • Tek kullanımlık maskeler birden fazla kez kullanılmamalı.
  • Sakal ve bıyık gibi yüz kılları sızdırmazlığı azaltır.
  • Maske takılıyken elle temas edilmemeli.

Hangi Durumlarda FFP2 Maskesi Kullanılır?

FFP2 maskesi, özellikle aşağıdaki iş ortamlarında önerilir:

✅ Endüstriyel Alanlar
  • Metal kesme, taşlama, kaynak işleri
  • Çimento, beton, alçı üretimi ve uygulamaları
  • Maden ocakları, taş ocakları (kuvars tozu riski)

✅ Sağlık Sektörü
  • Bulaşıcı hastalıklarla temas (Verem, SARS gibi damlacık/aerosol yolu ile bulaşanlar)
  • Aerosol üreten işlemler (aspirasyon, bronkoskopi)

✅ Tarım ve Gıda Sektörü
  • Pestisit uygulamaları (toz form)
  • Hayvan yemi ve tahıl taşımacılığı

✅ Temizlik ve Atık Yönetimi
  • Tozlu depo alanları
  • Endüstriyel temizlik, süpürme, fırçalama işlemleri

FFP2 Maskesinin Kullanılamayacağı Durumlar
DurumNeden Yetersizdir?
Gaz ve Buhar OrtamıPartikül filtresi gaz/buhar tutamaz (örneğin aseton, amonyak)
Yüksek toksik maddelerle çalışmakAsbest gibi çok tehlikeli tozlara karşı FFP3 gerekir
Yoğun biyolojik riskYüksek bulaşıcılı hastalarda FFP3 veya tam yüz maskesi tercih edilir
Uzun süreli çalışma gerektiren işlerFFP maskeler basınçlı olduğundan, konforlu değildir – alternatif olarak PAPR önerilir

Mevzuat Dayanakları ve Standartlar
🇪🇺 Avrupa Standardı:
  • EN 149:2001 + A1:2009 – Parçacıklara karşı filtreli yarım maskelerin performans kriterlerini belirler.

🇹🇷 Türkiye Mevzuatı:

Eğitim ve Denetim Önerileri (İSG Uzmanı İçin)

Yeni başlayan iş güvenliği uzmanının FFP2 maskelerini sahada etkili kullandırabilmesi için:

  • Risk analizine göre seçim yapmalı.
  • Çalışanlara doğru kullanım eğitimi (maskeyi takma, çıkarma, saklama, değiştirme) vermeli.
  • Sızdırmazlık testleri yapılmalı.
  • Maske değişim sıklığını izlemeli.
  • İşyeri havalandırma sistemleriyle birlikte değerlendirme yapmalı.
  • Acil durumlar için yedek maske planı oluşturmalı.

Uygulama Senaryosu – Sahadan Örnek
Senaryo:

Bir metal işleme atölyesinde kaynak, taşlama ve ince toz çıkartan işlemler yapılmaktadır. Aynı zamanda bazı kimyasallar da buharlaşmaktadır.

Uygulama:
  • Toz ve aerosol kaynaklı riskler için FFP2 maskesi önerilir.
  • Ancak ortamda kimyasal gaz buharı da varsa, kartuşlu gaz filtresi maskeleri tercih edilmelidir.
  • Eğitimler, sızdırmazlık testleri ve maskelerin günlük kontrol listesi hazırlanır.

Görünmeyen Risklere Görünür Çözümler

İş güvenliğinde gerçek koruma, gözle gördüğümüz tehlikeler kadar, göremediğimiz riskleri de ciddiye almakla başlar. Tozlar, mikroorganizmalar, ince partiküller ve kimyasal buharlar; sessizce ciğerlere işler ve yıllar sonra “meslek hastalığı” adını alır. Oysa bir FFP2 maskesi, zamanında ve bilinçle kullanıldığında bu süreci baştan sona durdurabilir.

Bu maskeler sadece filtre değildir; önleyici bir vizyonun, koruyucu bir bilincin ve profesyonel sorumluluğun ürünüdür. Yeni göreve başlayan bir iş güvenliği uzmanı için FFP2 maskesini anlamak; sadece mevzuatı öğrenmek değil, sahadaki çalışanların nefesini korumak demektir. Çünkü iş güvenliği, teknik bir görevden öte, insan hayatını yaşanabilir kılma sanatıdır.

Unutmayın: Bir maskeyi takmak, geleceği korumaktır. Ve bazen bir işçinin sağlığını belirleyen şey, sadece bir maskenin doğru seçilmesiyle başlar.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Bilimsel Yazı Sevenler Devam Edebilirler

⭐️⭐️ İşyerinde solunum koruyucu ekipman: Filtreli yüz parçası (FFP) maskesi için iyi uygulamalar https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31332608/

⭐️⭐️ Aerosolize edilmiş floresan, FFP maske yüz contası sızıntısını ölçebilir: Mevcut bakım noktası uyum testine uygun maliyetli bir uyarlama https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/34001582/

⭐️⭐️ Gerçek Yaşam Kullanım Koşullarında Elektret Filtre Ortamlı FFP Maskelerinde Nemin Etkisi https://www.mdpi.com/2073-4433/16/1/62

⭐️⭐️ Yoğun Bakım Ünitesindeki Sağlık Çalışanlarında N95 FFP ve Kişisel Koruyucu Ekipmanların Fizyolojik Etkileri: Prospektif Bir Kohort Çalışması https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7775935/

⭐️⭐️ Parçacık Boyutu-Avrupa Standardı FFP Solunum Cihazları ve Cerrahi Maskelerin Parçacıklara Karşı Korumasının Seçici Değerlendirmesi-İnsan Denekler Üzerinde Test Edildi https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5058571/

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla
Genel, İş Güvenliği, Sağlık Bülteni17 Şubat 2026
16 Şubat 2026

Kaçak Akım Rölesini Kontrol Edebilir misiniz?

⚡ ⚡ ⚡
Nedir Bu Kaçak Akım Rölesi?

Kaçak Akım Rölesi (RCD – Residual Current Device), bir elektrik tesisatında canlı iletkenler (faz, nötr) ile toprak arasında fark oluştuğunda, yani kaçak akım oluştuğunda devreyi milisaniyeler içinde kesen bir koruma cihazıdır.

Temel görevi elektrik çarpması, yangın ve ekipman hasarını önlemektir.

Kaçak akım, 30 mA ve üzeri değerlere ulaştığında insan hayatı için ölümcül olabilir. Kaçak Akım Rölesi genellikle 30 mA (hayat koruma) ve 300 mA (yangın koruma) hassasiyetle seçilir.

🛠️ 🛠️ 🛠️
Teknik Kontrol Yöntemleri

İş güvenliği uzmanı, teknik personelle birlikte veya gerektiğinde doğrudan aşağıdaki yöntemlerle kontrol sürecine katılmalıdır:

a) Test Butonu ile Fonksiyon Kontrolü
  • Her kaçak akım rölesinde (RCD) bir TEST (T) butonu bulunur.
  • Bu buton ayda bir basılarak cihazın mekanik açma işlevi test edilir.
  • Bu, cihazın tüm iç devrelerinin değil, anahtarlama mekanizmasının çalıştığını gösterir.

Dikkat Edilecekler:

  • Cihazın anında “tık” sesiyle devreyi kesmesi gerekir.
  • Röle tekrar kapanabiliyor mu kontrol edilir.
  • Test sırasında bağlı cihazların ani kapanmasına bağlı riskler değerlendirilmelidir (örneğin üretim hatlarında planlı yapılmalıdır).

b) Kaçak Akım Simülasyon Testi (Profesyonel Ölçüm Cihazıyla)

İş güvenliği uzmanı, ölçüm yetkili bir teknik personelle birlikte aşağıdaki cihazları kullanarak test ettirmelidir:

  • Kaçak akım test cihazı (RCD tester / Loop Impedance Tester)
  • Cihaz, belirli mA seviyelerinde (5 – 15 – 30 – 300 mA) akım uygulayarak rölenin kaç milisaniyede attığını ölçer.
🔧 🔧 🔧

Beklenen Değerler

RCD TipiKaçak Akım EşiğiMaksimum Açma Süresi
30 mAİnsan koruma≤ 300 ms
300 mAYangın koruma≤ 1 saniye (1000 ms)

Testler şunları kapsamalıdır:

  • 0° ve 180° faz testleri (AC sinyalin iki yönlü tetiklenme kontrolü)
  • Tip A mı, AC mi, B mi olduğuna göre test rejimi seçimi
  • Voltaj düşüm kontrolü

c) Termal ve Görsel Denetim
  • Kaçak akım rölesi çevresinde ısınma, koku, renk değişimi, deformasyon var mı?
  • Bağlantı terminalleri gevşek mi? Kablo sıkmaları sağlam mı?
  • Tesisattaki topraklama direnci uygun mu? (TS HD 60364 -1 ’e göre topraklama <10Ω önerilir)

Dokümantasyon ve Periyodik Kontrol Yükümlülüğü
⚖️ ⚖️ ⚖️
Mevzuat Dayanakları

🔹 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu – Md. 4 ve 10:
İşveren; çalışanların sağlığı ve güvenliğini sağlamak, riskleri değerlendirmek ve gerekli önlemleri almakla yükümlüdür. Kaçak akım riskinin kontrolü de bu kapsam içindedir.

🔹 İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği

Madde 7: “İş ekipmanlarının periyodik kontrolleri yapılmalı, standartlara uygunluğu belgelenmelidir.”

🔹 Elektrik Tesislerinde Topraklamalar Yönetmeliği

Madde 10 ve Ek-P: Tüm elektrik tesisatlarında koruma amaçlı kaçak akım cihazları varsa periyodik kontrol ve ölçüm şarttır.

🔹 TS EN 61008-1 – 2013 / TS EN 61009-1 – 2013

Kaçak Akım Röle’lerin üretim ve test standartlarıdır. İş güvenliği uzmanı, kullanılan cihazların bu standarda uygun olduğunu kontrol etmelidir.

Kontrol Periyodu ve Kayıt Zorunluluğu
Kontrol TürüSüre / AralıkKimin Yapması Gerekir
Test Butonu BasımıAylık (kullanıcı)İlgili sorumlu kişi
Ölçüm Cihazı ile TestYılda 1 kez (min)Elektrik mühendisi / teknisyeni
Görsel-Kontrol3 ayda birİSG Uzmanı veya Teknik Ekip
RaporlamaHer test sonrasıYetkili kişi tarafından imzalı

✅ Tüm testlerin tarihli olarak kayda alınması,
✅ Kontrol defteri veya dijital sistemlerde saklanması gerekir.

🧠 🧠 🧠
İş Güvenliği Uzmanının Dikkat Etmesi Gereken Özel Durumlar
  • Kaçak Akım Rölesi yüksek hassasiyetli cihazlara (bilgisayar, CNC vb.) bağlıysa, test anında data kaybı olabilir. Planlama gerekir.
  • Topraklama yoksa, Kaçak Akım Rölesi testleri yanıltıcı pozitif sonuç verebilir.
  • Kaçak akım rölesi çalışıyor olsa bile, topraklama kötü ise koruma eksik kalabilir.
  • Aynı panoda birden fazla kaçak akım rölesi varsa, test sırasında koordinasyon (seçici açma sırası) kontrol edilmelidir (tip S cihazlar).
✅ ✅ ✅
Kaçak Akım Rölesi Varlığıyla Değil İşlevselliğiyle Güvenlidir

İş Güvenliği Uzmanının görevi sadece “cihaz var mı” sorusunu sormak değildir.
Cihazın:

  • Doğru yerde olup olmadığı,
  • Uygun kapasitede seçilip seçilmediği,
  • Bakımının yapılıp yapılmadığı,
  • Testlerinin düzenli yapılıp belgelenip belgelenmediği

konularını kontrol etmesi/ettirmesi, gerekirse işverene yazılı olarak bildirmesi gerekir.

Bir Kaçak Akım Rölesi test edilmediyse, orada koruma yoktur.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Standartları Okumaya Devam Edebilirsiniz

⭐️⭐️ TS HD 60364 -1 Alçak gerilim elektrik tesisleri – Bölüm 1: Ana prensipler, genel karakteristiklerin değerlendirilmesi ve tarifler

⭐️⭐️ TS HD 60364-4-41 Alçak gerilim elektrik tesisleri – bölüm 4 – 41: Güvenlik için koruma – Elektrik çarpmasına karşı koruma

⭐️⭐️ TS HD 60364-5-53 Alçak gerilim elektrik tesisatları – Bölüm 5-53: Elektrikli donanımın seçilmesi ve kurulumu – Anahtarlama düzeni ve kontrol düzeni

⭐️⭐️ TS HD 60364-6 Alçak gerilim elektrik tesisleri – Bölüm 6: Doğrulama

⭐️⭐️ TS EN 61008-1 – 2013 Artık akımla çalışan devre kesiciler – Ayrılmaz bir bütün hâlinde aşırı akım koruması bulunmayan- Ev ve benzeri yerlerde kullanılan (RCCB) – Bölüm 1: Genel kurallar

⭐️⭐️ TS EN 61009-1 – 2013 Artık akımla çalışan devre kesiciler – Ayrılmaz bir bütün hâlinde aşırı akım koruması bulunan – Evlerde ve benzeri yerlerde kullanılan (rcbo) – Bölüm 1: Genel kurallar

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla
Genel, İş Güvenliği16 Şubat 2026
10 Şubat 2026

FFP1 Maskeleri – Temel Solunum Koruması ve İş Sağlığı Güvencesi

Nefes Almak Hayattır – Ama Ne Soluduğumuz Daha da Önemlidir

Bir işyerinde çalışanların soluduğu hava, çoğu zaman gözle görülemez ama etkisi yıllar içinde kalıcı sağlık problemleri olarak ortaya çıkar. Solunabilir toz, sis, duman ve diğer zararlı partiküller; özellikle inşaat, hafif imalat ve bakım-onarım gibi sektörlerde oldukça yaygındır.

Bu tür ortamlarda çalışanların korunması için temel kişisel koruyucu donanımlardan biri olan FFP1 maskeleri, düşük riskli ortamlarda solunum güvenliğini sağlamada kritik bir rol oynar.

FFP1 Maskesi Nedir?

FFP1, “Filtering Face Piece” sınıflandırmasının en düşük koruma seviyesini ifade eder. Avrupa standardı olan EN 149:2001 + A1:2009 kapsamında yer alan FFP1 maskeleri, sadece katı ve sıvı aerosollere karşı minimum düzeyde filtreleme sağlayan solunum koruma maskeleridir.

FFP1 maskeleri:

  • Tek kullanımlıktır (Disposable).
  • Hafif ve ergonomik yapılarıyla kısa süreli işler için uygundur.
  • Düşük zararlı tozlara karşı koruma sağlar.
  • Gaz, buhar ve biyolojik risklere karşı etkili değildir.

Teknik Özellikleri
ÖzellikDetay
Filtrasyon Etkinliği≥ %80 (ortalama)
Toplam Sızıntı Oranı≤ %22
Koruma FaktörüYaklaşık 4 (Nominal Protection Factor – NPF)
StandartEN 149:2001 + A1:2009
TasarımTek parça filtreli yarım yüz maskesi
Valfli/ValfsizHer iki modeli de mevcuttur
Burun KlipsiAyarlanabilir metal tel
Elastik BantAyarlanabilir çift kayışlı tutuş
Kullanım SüresiNemlenene kadar veya maksimum 8 saat (iş koşullarına göre)

Kullanım Şekli ve Doğru Takma Adımları
Adım 1: Kontrol ve Hazırlık
  • Maske ambalajından çıkarılırken hasar kontrolü yapılmalıdır.
  • Deforme olmuş veya nemli maskeler asla kullanılmamalıdır.

Adım 2: Takma
  1. Maskeyi çene altından başlayarak yüze yerleştirin.
  2. Elastik bantları kulak arkası ya da baş üzerinden geçirin.
  3. Burun teli parmaklarla bastırarak burun köprüsüne uyumlu hale getirilir.
  4. Maske yüze sıkıca oturmalıdır, sızıntı olmamalıdır.

Adım 3: Fit Test (Sızdırmazlık Kontrolü)
  • Derin nefes alın ve nefes verirken maskenin yüzle birleşim yerlerinden hava çıkışı olup olmadığı kontrol edilir.
  • Sızıntı varsa yeniden takılmalı veya başka beden denenmelidir.

Hangi Durumlarda FFP1 Maskesi Kullanılır?

FFP1 maskeleri, düşük toz maruziyetinin olduğu ve zararlı maddelerin konsantrasyonunun sınır değerlerin altında olduğu durumlarda kullanılır. Maruziyet limiti, mesleki maruziyet sınır değerinin (TLV-TWA) 4 katından fazla olmamalıdır.

Kullanım Alanları:
✅ İnşaat Sektörü
  • Alçı sıva işleri
  • Hafif kumlama ve taşlama (kuvars içermeyen)
  • Şantiye temizlik işleri

✅ Gıda Sektörü
  • Unlu mamuller üretimi (toz şeker, un gibi zararsız tozlar)
  • Gıda katkı maddelerinin paketlenmesi

✅ Mobilya ve Ahşap Atölyeleri
  • Zımpara ve talaş işlemleri (zararsız ağaç türleri için)

✅ Genel Bakım ve Temizlik
  • Atık ayırma ve temizlik (tehlikesiz maddelerle)
  • Tozlu depo alanları

Kullanılamayacağı Durumlar

FFP1 maskeleri aşağıdaki koşullarda yetersiz kalır ve asla kullanılmamalıdır.

DurumAçıklama
Gaz ve Buhar OrtamıOrganik solventler, boya buharları, asit gazları
Biyolojik RisklerBakteri, virüs, küf sporları
Toksik ve Lifli TozlarAsbest, kuvars, kurşun, kadmiyum gibi yüksek tehlikeli tozlar
Maruziyet Sınırlarının Aşıldığı OrtamlarTLV-TWA’nın 4 katını aşan her ortam
Yüksek Sıcaklık ve Nemli AlanlarMaskenin bozulmasına ve etkinliğin düşmesine neden olur

Mevzuat ve Standartlara Göre Uygulama

🇹🇷 Türkiye Mevzuatı:

Avrupa Standardı:
  • EN 149:2001 + A1:2009

İşverenin yükümlülüğü: Uygun FFP sınıfını belirlemek ve çalışana eğitim vererek maskenin doğru kullanımını sağlamak.

Eğitim ve Denetim Önerileri (İSG Uzmanı İçin)

Yeni başlayan bir iş güvenliği uzmanı için aşağıdaki uygulamalar önerilir:

  • Saha Gözlemi: FFP1 maskesi kullanımı gereken iş alanlarını belirleyin.
  • Risk Değerlendirmesi: Solunabilir toz ölçümleri ile uygunluk kontrolü yapın.
  • Eğitim: Maske takma-çıkarma eğitimi verin. Yazılı ve görsel bilgilendirme panoları hazırlayın.
  • Denetim: Nemlenmiş, kirlenmiş ya da yırtık maskeleri fark edin. Kullanıcı alışkanlıklarını izleyin.
  • Yedek ve Saklama: Maskelerin doğru koşullarda depolanmasını ve yedek bulundurulmasını sağlayın.

Örnek Sahadan Uygulama Senaryosu
Senaryo:

Bir inşaat firmasında çalışanlar, alçı sıva işleri sırasında tozdan şikayet etmektedir. Kimyasal risk yoktur, ortam iyi havalandırılmaktadır.

Uygulama:
  • Yapılan toz ölçümünde maruziyet sınır değerinin altında kalındığı tespit edilmiştir.
  • Bu durumda çalışanlara FFP1 maskesi önerilmiştir.
  • Eğitim sonrası maskeler dağıtılmış, haftalık denetim çizelgesi oluşturulmuştur.

Hafife Alınan Toz, Geri Dönüşü Olmayan Hasar Bırakır

FFP1 maskeleri, çoğu zaman “en hafif koruma” sınıfında değerlendirilse de, doğru yerde ve doğru şekilde kullanıldığında işçinin solunum sağlığı için hayati bir savunma hattıdır. İş güvenliği uygulamalarında, koruyucu donanım seçiminde sık yapılan bir hata, riskin “düşük” görülmesiyle maskenin “gereksiz” sanılmasıdır. Oysa FFP1 maskeleri, görünmeyen ama her solukta içimize işleyen tozların yıllar sonra ortaya çıkaracağı meslek hastalıklarını bugünden önlemeye yarayan sessiz bir kalkandır.

Yeni göreve başlayan bir iş güvenliği uzmanı için bu maske, yalnızca teknik bir donanım değil; bir farkındalık aracıdır. “Zaten toz az” diyerek göz ardı edilen işler, zamanla silikozis, KOAH ve astım gibi hastalıklara zemin hazırlar. Bu nedenle FFP1 maskesi; önemsiz işlerde değil, önemli olduğu fark edilmeyen işlerde değerlidir.

Saha gerçekleriyle yüzleşen her uzman bilir ki; çalışanı korumak, sadece tehlikeden uzak tutmak değil, bazen fark edilmeyen riske karşı onu bilinçlendirmektir. Bu noktada FFP1 maskesi, hem iş güvenliği uzmanının önleyici vizyonunu, hem de işletmenin çalışan sağlığına verdiği önemi simgeler.

Sonuç olarak; bir FFP1 maskesi, küçük görünür ama büyük etkiler yaratır. Çünkü alınmayan her küçük önlem, ileride çok büyük sonuçlara yol açabilir. Ve iş güvenliğinde gerçek başarı, o sonuçlar hiç yaşanmadan önce alınan küçük ama doğru kararlarda gizlidir.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Bilimsel Yazı Sevenler Devam Edebilirler

⭐️⭐️ İşyerinde solunum koruyucu ekipman: Filtreli yüz parçası (FFP) maskesi için iyi uygulamalar https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31332608/

⭐️⭐️ Aerosolize edilmiş floresan, FFP maske yüz contası sızıntısını ölçebilir: Mevcut bakım noktası uyum testine uygun maliyetli bir uyarlama https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/34001582/

⭐️⭐️ Gerçek Yaşam Kullanım Koşullarında Elektret Filtre Ortamlı FFP Maskelerinde Nemin Etkisi https://www.mdpi.com/2073-4433/16/1/62

⭐️⭐️ Yoğun Bakım Ünitesindeki Sağlık Çalışanlarında N95 FFP ve Kişisel Koruyucu Ekipmanların Fizyolojik Etkileri: Prospektif Bir Kohort Çalışması https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7775935/

⭐️⭐️ Parçacık Boyutu-Avrupa Standardı FFP Solunum Cihazları ve Cerrahi Maskelerin Parçacıklara Karşı Korumasının Seçici Değerlendirmesi-İnsan Denekler Üzerinde Test Edildi https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5058571/

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla
Genel, İş Güvenliği, Sağlık Bülteni10 Şubat 2026
9 Şubat 2026

Şantiyede Dinlenmeden Çalışmak – Görünmeyen Risk

Şantiyelerde iş yükü arttığında ilk vazgeçilen şey genellikle dinlenme oluyor.

Sadece mavi yakalar değil; saha mühendisleri, teknik ofis çalışanları ve hatta yöneticiler bile zaman zaman haftada 6-7 gün, aralıksız çalışmak zorunda kalıyor.

Sahada uzun süredir gözlemlediğim bir durum var:

İnsan dinlenmeden çalıştıkça tahammül azalıyor, iletişim bozuluyor ve güvenlik kültürü sessizce zayıflıyor.

Yorgunluk sadece bedeni değil, davranışı da Etkiliyor

Uykusuz ve dinlenmemiş bir çalışanın; Dikkat süresi kısalıyor, risk algısı düşüyor ve en basit kurallara bile tepkisi artıyor.

Bu durum şantiyede gergin bir atmosfer yaratıyor. Normalde sakin şekilde çözülebilecek bir konu, kısa sürede tartışmaya dönüşebiliyor.

Şantiyede Uyarılar Neden Bağırarak Yapılmaya Başlıyor?

İdeal olan; İSG ile ilgili tedbirlerin anlatarak, ikna ederek ve hatırlatarak uygulanmasıdır. Ancak yoğun ve yorgunluk dolu şantiye ortamında şunu sıkça görüyoruz:

Güzelce söylenen uyarılar dikkate alınmıyor, aynı konu defalarca tekrar ediliyor, sabır azalıyor ve sonunda sesler yükseliyor

Tuhaf ama gerçek gözlem şudur:

Bazı durumlarda, bağırılarak yapılan uyarılar anlık olarak sonuç veriyor. Baret takılıyor, kemer bağlanıyor, tehlikeli davranış duruyor.

Kısa süreli olarak sert müdahaleler veya sesin yükselmesi işleri geçici olarak çözebiliyor. Kask takılıyor, emniyet kemeri bağlanıyor, riskli davranışlar duruyor.

Ancak bu yöntem sürdürülebilir değil. Bağırarak sağlanan düzen geçicidir.

Bağırmak, o an için işi çözer gibi görünse de;

Güvenlik kültürü oluşturmuyor, çalışan–yönetici ilişkisini zedeliyor

İnsanları kurallara değil, korkuya bağlıyor

Fotoğraf: Gizem BALLI

Size şantiyeden örneklerle bu durumu açıklamak istiyorum

Şantiyede kapatılması gereken;

Çalışanlar için tehlike oluşturan merdiven boşluğunun ilgili kişiler tarafından kapatılması haftalardır istenmesine rağmen hızlı aksiyon alınamadı.

Daha sonra benim tarafımdan tekrardan hatırlatıldı ama durum her zamankinden biraz farklıydı çünkü mesainin ve haftanın bitmesine saatler kalmıştı.

Bağırarak, zorunluluk kılarak söylenen bir iş için çok çabuk aksiyon alındığını gözlemledim.

İlginç bir şekilde gün sonuna kadar uygunsuzluk tamamen giderildi.

Tespitim şudur ki;

Fotoğraf: Gizem BALLI

Artık yorgunluğun, tükenmişliğin ve tahammülsüzlüğün vermiş olduğu etkenlerden kaynaklanan bu tepkilerle bir çözüm yaratılmaya çalışılıyor.

Ancak asıl sorun, bağırmak değil bağırılarak yapılan uyarılar anlık olarak sonuç veriyor ama o noktaya gelinmesine sebep olan aşırı yorgunluktur.

Dinlenmeden çalışmanın önüne geçmek ve iletişimi sağlıklı tutmak için şantiyelerde mutlaka haftalık izin ve dinlenme planları gerçekçi şekilde yapılmalıdır.

Beyaz yaka çalışanlar da risk grubunda görülmelidir.

Uzun çalışma süreleri sonrası kritik işlerde görev verilmemeli

Uyarı dili net, sakin ve kararlı olmalıdır

Unutulmamalıdır ki yorgunluk, sessiz bir tehlikedir.

Şantiyede güvenlik sadece ekipmanla sağlanmaz.

Dinlenmiş bir çalışan; daha dikkatli, daha sakin ve daha güvenlidir

İSG uzmanı olarak sahada şunu çok net görüyorum:

Dinlenmeyen insanla güvenli şantiye olmaz.

Bu yazı bir eleştiri değil, sahadan bir tespittir.                                                                    

Şantiyede güvenliği gerçekten istiyorsak, önce çalışma düzenine bakmak zorundayız.

Çünkü bazı riskler bağırarak bastırılır, ama yorgunluk sessizce kazaya dönüşür.

Yazan: Gizem BALLI

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT
0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hukuki tavsiye yerini alamaz. Web sitemizdeki yayınlardan yola çıkarak, işlerinizin yürütülmesi, belgelerinizin düzenlenmesi ya da mevcut işleyişinizin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriğinde yer alan bilgilere istinaden profesyonel hukuki yardım almadan hareket edilmesi durumunda meydana gelebilecek zararlardan firmamız sorumlu değildir. Sitemizde kanunların içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Ayrıca;
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla
Genel, İş Güvenliği9 Şubat 2026
9 Şubat 2026

Kaçak Akım Rölesi Nedir? Çeşitleri Nelerdir?

Kaçak Akım Rölesi Nedir?

Kaçak akım rölesi (diğer adıyla RCCB – Residual Current Circuit Breaker), elektrik sistemlerinde oluşabilecek kaçak akımları algılayarak devreyi kesen bir koruma cihazıdır.
Amaç, insan hayatını korumak ve yangın gibi ciddi riskleri erken müdahaleyle önlemektir.

⚡️ ⚡️ ⚡️
Kaçak Akım Rölesi Ne Yapar?

Normal şartlarda, fazdan çıkan elektrik akımı nötrden aynen geri döner.
Ama eğer bu akımın bir kısmı toprak hattı üzerinden kaçak yaparsa (örneğin bir kişinin elektrikli cihaza dokunması), röle bu farkı algılar ve devreyi milisaniyeler içinde otomatik olarak keser.

🔍 🔍 🔍
Neden Farklı Tipleri Var?

Çünkü her elektrikli cihaz aynı şekilde çalışmaz.
Bazıları alternatif akım (AC), bazıları doğrusal olmayan dalgalı akımlar (örneğin bilgisayarlar, frekans konvertörleri) üretir.

İşte burada kaçak akım rölesinin tipi çok önem kazanır.

🧠 🧠 🧠
Kaçak Akım Rölesi Tipleri (Çeşitleri)
✅ 1. Tip AC (Sadece AC Akım İçin)
  • Tanım: Sadece sinüzoidal alternatif akıma (AC) karşı koruma sağlar.
  • Kullanım:
    🔹 Aydınlatma devreleri
    🔹 Priz devreleri
    🔹 Ev tipi cihazlar (su ısıtıcı, ütü vb.)
  • Avantajı: Ekonomik, basit.
  • Dezavantajı: DC bileşen içeren kaçakları algılayamaz!

❗️Dijital cihazların, inverterli motorların olduğu sistemlerde yetersiz kalabilir.

✅ 2. Tip A (AC + DC Bileşenli Akımlar İçin)
  • Tanım: Hem AC akım hem de puls (nabız) tipi DC kaçak akımları algılar.
  • Kullanım:
    🔹 Çamaşır/bulaşık makineleri
    🔹 Bilgisayarlar, televizyonlar
    🔹 Küçük motorlu cihazlar
    🔹 Ofis ve konutlarda yaygın
  • Avantajı: Daha geniş koruma aralığı.
  • Dezavantajı: Tip AC’ye göre biraz daha pahalı.

👷‍♂️ Günümüzdeki modern cihazlar için en çok tercih edilen tip budur.

✅ 3. Tip B (Tüm Kaçak Akım Türleri İçin – EV, Endüstri)
  • Tanım: AC, puls DC ve saf (doğrusal) DC kaçak akımlarını algılar.
  • Kullanım:
    🔹 Endüstriyel tesisler
    🔹 Frekans dönüştürücüler
    🔹 Güneş enerji sistemleri (inverterli)
    🔹 Elektrikli araç şarj istasyonları (EV charger)
    🔹 Asansör sistemleri
  • Avantajı: Tüm kaçak akım çeşitlerini algılayabilir.
  • Dezavantajı: Fiyatı en yüksektir. Eğitimli personel tarafından montajı yapılmalıdır.

⚠️ Hatalı cihaz tip seçimi, koruma sağlamadığı gibi gizli tehlikeleri büyütebilir.

✅ 4. Tip F (Hibrit AC + DC + Yüksek Frekanslar İçin)
  • Tanım: Tip A’nın algılayabildiği akımlara ek olarak yüksek frekanslı kaçak akımları da tespit eder.
  • Kullanım:
    🔹 Klima sistemleri
    🔹 Hız kontrol üniteleri
    🔹 Tıbbi cihazlar
    🔹 İnverterli makineler
  • Avantajı: Karma sistemlerde uygun çözüm sunar.
  • Dezavantajı: Tip B kadar kapsamlı değildir, ama orta düzey riskler için idealdir.
🧯 🧯 🧯
Ekstra Özellikler
▪️ S tipi (Selectif):

Gecikmeli açma özelliği vardır. Yangın riski daha yüksek yerlerde (örneğin panolar, kablo tavaları) tercih edilir. Üst koruma cihazı olarak kullanılır.

▪️ Anma Kaçak Akımı (IΔn):

En yaygın değerler:

  • 30 mA: İnsan hayatı için kritik eşiği korur.
  • 100 mA – 300 mA: Yangın koruma amaçlı tercih edilir.

Not: İnsan vücudu 30 mA üzerindeki kaçaklarda kalıcı zarar görebilir!

🔧 🔧 🔧
Hangi Tip Ne Zaman Kullanılır? – Örnek Senaryolar
SenaryoKullanılacak Röle Tipi
Ev tipi priz hattıTip AC veya Tip A
Bilgisayarlı ofis, yazıcı, klimaTip A veya Tip F
Güneş enerji sistemi (inverterli)Tip B
Elektrikli araç şarj istasyonuTip B
Endüstriyel motor + frekans konvertörüTip B
Tıbbi cihazların olduğu hastane katıTip F
📌 📌 📌
İSG Açısından Kaçak Akım Rölelerinin Önemi
  • Elektrik çarpmalarının %80’i kaçak akım rölesi olmayan sistemlerde yaşanır.
  • Yasal olarak, özellikle 30 mA kaçak akım rölesi kullanımı zorunlu hale getirilmiştir (TS EN 61008 / 61009).
  • İşverenin sorumluluğundadır!
    Kaçak akım koruması olmayan sistemde yaşanacak bir ölüm, doğrudan ihmal sayılır.
✅ ✅ ✅
Doğru Röle, Doğru Hayat Korumasıdır!

Kaçak akım rölesi seçimi, asla “ne varsa onu takalım” şeklinde olmamalıdır.
Cihaz türü, elektriksel yük tipi ve çalışma ortamı birlikte değerlendirilmelidir.
Unutmayın: Uygun röle, sadece cihazı değil asıl olarak insanı korur.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Standartları Okumaya Devam Edebilirsiniz

⭐️⭐️ TS HD 60364 -1 Alçak gerilim elektrik tesisleri – Bölüm 1: Ana prensipler, genel karakteristiklerin değerlendirilmesi ve tarifler

⭐️⭐️ TS HD 60364-4-41 Alçak gerilim elektrik tesisleri – bölüm 4 – 41: Güvenlik için koruma – Elektrik çarpmasına karşı koruma

⭐️⭐️ TS HD 60364-5-53 Alçak gerilim elektrik tesisatları – Bölüm 5-53: Elektrikli donanımın seçilmesi ve kurulumu – Anahtarlama düzeni ve kontrol düzeni

⭐️⭐️ TS HD 60364-6 Alçak gerilim elektrik tesisleri – Bölüm 6: Doğrulama

⭐️⭐️ TS EN 61008-1 – 2013 Artık akımla çalışan devre kesiciler – Ayrılmaz bir bütün hâlinde aşırı akım koruması bulunmayan- Ev ve benzeri yerlerde kullanılan (RCCB) – Bölüm 1: Genel kurallar

⭐️⭐️ TS EN 61009-1 – 2013 Artık akımla çalışan devre kesiciler – Ayrılmaz bir bütün hâlinde aşırı akım koruması bulunan – Evlerde ve benzeri yerlerde kullanılan (rcbo) – Bölüm 1: Genel kurallar

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla
Genel, İş Güvenliği9 Şubat 2026
8 Şubat 2026

OSHA’nın Isı Yönetmeliği Taslağı Üzerine Bir Değerlendirme

İşyeri güvenliği tarihinde sıcaklık ve aşırı ısı risklerinin ele alınması uzun bir süreç içinde gelişmiştir. 20. yüzyılın ortalarından itibaren tarım, inşaat ve endüstriyel alanlarda çalışan işçilerin ısıya bağlı rahatsızlıklarla karşılaşması, ısı stresine yönelik ilk uyarıların yapılmasına yol açmıştır.

Zamanla bilimsel araştırmalar bu tehlikeyi sadece açık hava ile sınırlı görmemiş, kapalı ve kontrollü gibi algılanan alanlarda bile ısı maruziyetinin ciddi sağlık sonuçları olduğunu ortaya koymuştur.

ABD Çalışma Bakanlığı’na bağlı Federal OSHA (Occupational Safety and Health Administration), 2024 yılında aşırı ısıya maruz kalmanın önlenmesi için kapsamlı bir “Heat Injury and Illness Prevention in Outdoor and Indoor Work Settings” adlı önerilmiş standart taslağını Federal Register’da yayımlamıştır. Bu girişim, hem açık hem kapalı mekânlardaki işçileri kapsayacak şekilde ısıya bağlı yaralanmaları azaltmayı amaçlamaktadır.

1. OSHA 2024 Isı Standardı Taslağının İçeriği ve Kapsamı

OSHA tarafından 30 Ağustos 2024’te Federal Register’da yayımlanan bu önerilmiş kural taslağı, işverenlere işyerlerinde ısı tehlikelerini tanımlama, ölçme, kontrol etme ve çalışanları koruyacak “Heat Injury and Illness Prevention Plans” (ısı yaralanması ve hastalığı önleme planları) hazırlama yükümlülüğü getirmektedir. Taslak, hem açık hem kapalı alanlardaki işlerde uygulanacak şekilde hazırlanmıştır.

Taslakta öne çıkan bazı temel unsurlar şunlardır:

  • İşverenlerin ısı tehlikelerini tanımlaması ve yazılı kontrol planları oluşturması.
  • Çalışanların sünme (acclimatization) süreçleri, su erişimi, gölgelendirme/soğuma prosedürleri ve eğitim planları oluşturma.
  • Hem açık hem kapalı alan çalışmalarını içeren kapsamlı bir yaklaşım.
2. Mevcut Uygulama: Federal OSHA’da Uygulama Durumu
OSHA’da Henüz Kesinleşmiş Bir Kural Yok

ABD federal düzeyinde OSHA’nın ısıya karşı koruma konusunda kesin, yürürlüğe girmiş bir standartı bulunmamaktadır.

2024’te yayımlanan metin şu anda “Notice of Proposed Rulemaking” (NPRM) şeklinde olup, yürürlüğe giren bağlayıcı mevzuat statüsünde değildir.

Kısacası:

  • Taslak Federal Register’da yayımlanmıştır, ancak henüz nihai olarak kabul edilip yürürlüğe girmemiştir.
  • Taslak ile ilgili kamuoyu görüşleri ve yorumları 120 günlük süreçle toplanmıştır; bu aşama geleneksel düzenleme sürecinin bir parçasıdır.
  • Yayınlanan taslak metin mevcut çalışma güvenliği mevzuatının yerine geçen bir kural değil, önerilen bir standart düzenlemesidir.

Bu noktada OSHA, şu anda taslağın kabul edilip yasalaştırılması yönünde harekete geçmemiştir ve süreç devam etmektedir.

3. Ülke ve Eyalet Bazlı Uygulamalardan Örnekler

Federal düzeyde henüz bir standardın yürürlüğe girmemiş olması, bazı eyaletlerde benzer standartların zaten uygulandığı gerçeğini değiştirmez.

Örneğin:

  • California eyaleti, hem açık hem kapalı mekanlarda ısı hastalıklarına karşı kendi standartlarını yürürlüğe koymuştur. Bu, yazıdaki federal OSHA taslağından önce gerçekleşmiştir ve belirli sıcaklık eşikleri ile işverenlere yazılı plan hazırlama yükümlülüğü getirir.
  • California’da bu standart, iç mekanlarda 82°F (yaklaşık 28°C) ve üzeri sıcaklıklarda belirli yazılı planları zorunlu kılar.

Bu durum, federal düzeyde bir standardın yokluğunda bile eyaletlerin kendi iş sağlığı gerekliliklerini uyguladığını göstermektedir.

4. Uygulama Yürütme ve Yorumlama Aşamaları

Taslağın yayımlanmasının ardından OSHA, kamuoyu görüşlerini toplamak üzere halka açık oturumlar düzenlemiştir. Bu aşamalar şunlardır:

  • Ağustos 2024 – Taslak Federal Register’da yayımlandı.
  • Haziran 2025 – OSHA taslağına ilişkin informal kamuoyu dinleme oturumları gerçekleştirildi.
  • Bu süreçlerin amacı, taslağın nihai hâline nasıl dönüştürüleceğine ilişkin görüşleri almaktır.

Ancak bu adımlar kuralın yürürlüğe girdiğini değil, yalnızca taslak sürecinin halen devam ettiğini göstermektedir.

Neden Henüz Uygulanmıyor?

Bir kuralın Federal Register’da yayımlanması, onun otomatik olarak yasalaştığı anlamına gelmez; bu sadece düzenleyici sürecin başlangıcıdır.

Taslağın kabul edilip yürürlüğe girmesi için:

  1. Kamuoyu ve paydaş görüşlerinin değerlendirilmesi,
  2. Maliyeti etki değerlendirmesi,
  3. Nihai düzenleme metninin hazırlanması,
  4. Federal Register’da yeniden yayımlanması gerekmektedir.

Bu süreçler genellikle aylar hatta yıllar sürebilir ve OSHA gibi büyük bir düzenleyici kurumda paydaşlara alan tanımak için uzun değerlendirme süreçleri olağandır.

Ayrıca, işveren lobileri ve ekonomik etki değerlendirmeleri de hem federal hem eyalet düzeyinde taslağın hızla kabul edilmesini zorlaştıran bir faktör olarak işlev görmektedir.

Geleceğe Dönük Bir Perspektif

Isı stresi ve aşırı sıcaklıklar, küresel ısınmanın etkileriyle giderek daha yaygın bir tehlike haline gelmiş durumdadır. Bu tehlike, yalnızca açık havada çalışanlar için değil; kapalı mekanlardaki lojistik, depo, üretim ve hizmet sektöründeki işçiler için de ciddi bir sağlık riskidir.

OSHA’nın yayımladığı ısı standardı taslağı, ilk kez federal düzeyde indoor ve outdoor ısı risklerini birlikte ele alan kapsamlı bir çerçeveyi gündeme taşımıştır. Ancak bu taslağın yürürlüğe giren bağlayıcı bir standarda dönüşmesi henüz gerçekleşmemiştir ve süreç devam etmektedir.

Tartışma yalnızca “bir kural var mı yok mu” meselesi değildir; bu, çalışan sağlığının bilimsel kanıtlarla korunması ile ekonomik ve düzenleyici istikrar arasında bir denge arayışıdır. Bu arayış, yalnızca yasal düzenlemelerle değil, aynı zamanda saha uygulamaları, kişisel koruyucu önlemler, işveren-karma ortak eğitimler ve ulusal güvenlik ağlarının güçlendirilmesiyle yürütülmelidir.

Sonuç olarak, OSHA’nın ısı standardı taslağı, iş sağlığı tarihindeki önemli bir kilometre taşıdır, ancak henüz yürürlüğe giren bir uygulama olmaktan uzak kalmaktadır. Bu boşluğu dolduracak pratik, bilimsel ve düzenleyici yaklaşımlar, önümüzdeki dönemde daha belirgin bir şekilde şekillenecektir.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

Kaynaklar

⭐️⭐️ https://www.osha.gov/heat-exposure/rulemaking

⭐️⭐️ https://www.federalregister.gov/documents/2024/08/30/2024-14824/heat-injury-and-illness-prevention-in-outdoor-and-indoor-work-settings

⭐️⭐️ https://www.morganlewis.com/pubs/2024/07/osha-issues-landmark-proposed-heat-rule-for-indoor-and-outdoor-work

⭐️⭐️ https://www.laboremploymentlawblog.com/2024/07/articles/illness-and-injury/californias-new-heat-illness-prevention-standard-for-indoor-workplaces-is-now-effective

⭐️⭐️ https://www.safetyandhealthmagazine.com/articles/495793-new-us-heat-rules-met-with-mixed-reactions

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla
Genel, İş Güvenliği, Makaleler8 Şubat 2026
4 Şubat 2026

Proses Güvenliğinde Kritik Bir Bariyer – Güvenlik Enstrümanlı Sistemler (SIS)

Proses Emniyetinde Otomatik Savunma Hatları

Yüksek riskli endüstriyel tesislerde meydana gelebilecek proses kaynaklı kazaların önlenmesinde, mühendislik kontrolleri hayati önem taşır. Bunların başında yer alan Güvenlik Enstrümanlı Sistemler (SIS), kontrol sistemlerinden bağımsız olarak çalışan, otomatik bir güvenlik fonksiyonu sunan ve kaza senaryolarının aktif olarak önüne geçen sistemlerdir.

SIS, “önleyici mühendislik kontrolleri” arasında en yüksek güvenlik seviyesini sunar. Bu nedenle İş Güvenliği profesyonelleri için sadece sistemin varlığı değil, doğru tasarımı, SIL (Güvenlik Bütünlüğü Seviyesi) gereksinimlerinin karşılanması ve periyodik testleri de önem arz eder.

🧩 🧩 🧩
SIS’in Temel Yapısı – Tehdit Algılama ve Otomatik Müdahale Zinciri

Bir Güvenlik Enstrümanlı Sistem, üç ana bileşenden oluşur:

  1. Algılayıcılar (Sensörler): Proses değişkenlerini (basınç, sıcaklık, seviye, debi vb.) sürekli izler.
  2. Logic Solver (Mantık Çözücü – PLC veya RTU): Önceden belirlenmiş limitlerin aşılması durumunda devreye girerek karar mekanizmasını tetikler.
  3. Final Elemanlar (Aktüatörler): Vana kapatma, sistem durdurma gibi fiziksel müdahaleyi gerçekleştirerek süreci güvenli moda çeker.

Bu zincirin tüm halkaları yüksek güvenilirlikle çalışmak zorundadır. Bir halkadaki arıza, fonksiyonun başarısızlığına ve dolayısıyla kaza oluşumuna yol açabilir.

⚙️ ⚙️ ⚙️
SIS ile DCS (Dağıtılmış Kontrol Sistemi) Arasındaki Fark

İş Güvenliği uzmanları genellikle SIS’in neden ayrı bir sistem olarak kurgulandığını sorgular. Temel fark, SIS’in sadece güvenlik fonksiyonunu yerine getirmekle yükümlü olması ve bu nedenle:

  • DCS’ten bağımsız çalışması,
  • Güvenlik seviyesine uygun donanım/yazılım sertifikasyonuna sahip olması,
  • Otomatik tanılama ve test kapasitesinin yüksek olmasıdır.

Bu ayrım, IEC 61508 – TS EN 61508-1 – (2010) ve IEC 61511 – TS EN 61511-1 – (2018) standartlarında net şekilde tarif edilmiştir.

🛑 🛑 🛑
Güvenlik Enstrümanlı Fonksiyon (SIF) Nedir?

Her SIS, birden fazla Güvenlik Enstrümanlı Fonksiyon (SIF) içerir.

Örnek bir SIF:

“Proses tankı sıcaklığı 120°C’yi aşarsa, SIS sıcaklık sensöründen gelen veriyi alır, mantık ünitesi kararı verir ve çıkış vanasını kapatarak tehlikeli yükselmeyi durdurur.”

Her bir SIF’in riski düşürme görevi vardır. Hangi fonksiyonun ne seviyede güvenlik sunduğu ise SIL (Safety Integrity Level) değeriyle ifade edilir.

📐 📐 📐
SIL (Güvenlik Bütünlüğü Seviyesi) – Nicel Güvenlik Performansı

SIL, bir SIF‘in başarısız olma olasılığına (PFDavg) göre sınıflandırılır:

SIL SeviyesiTipik Risk AzaltmaOrtalama Arıza Olasılığı (PFDavg)
SIL 110 – 100 kat10⁻¹ – 10⁻²
SIL 2100 – 1.000 kat10⁻² – 10⁻³
SIL 31.000 – 10.000 kat10⁻³ – 10⁻⁴
SIL 410.000+ kat10⁻⁴ – 10⁻⁵

LOPA (Layer of Protection Analysis) ve Risk Grafikleri, SIL belirleme yöntemleri arasında en yaygın olanlardır. İş Güvenliği Uzmanı, bu analizlerin dokümantasyonuna ve uygulama kalitesine dikkat etmelidir.

📚 📚 📚
İlgili Standartlar: IEC 61508 – TS EN 61508-1 – (2010) ve IEC 61511 – TS EN 61511-1 – (2018)

SIS’in tasarım, kurulum ve işletme esasları aşağıdaki standartlara dayanır:

Bu standartlar, SIS Yaşam Döngüsü felsefesiyle sistemin ilk tasarımından, bakımına ve nihai sökümüne kadar her adımı kapsar.

🔧 🔧 🔧
İş Güvenliği Uzmanı Ne Yapmalı?

İş Güvenliği Uzmanının SIS konusunda başlıca dikkate alması gerekenler ve duruma göre de sorumlulukları şunlardır:

  • SIL doğrulama ve test protokollerinin varlığını denetlemek,
  • SIF performans raporlarını gözden geçirmek,
  • LOPA veya risk analiz dokümanlarının geçerliliğini izlemek,
  • SIS bakım ve kalibrasyon kayıtlarını takip etmek,
  • SIS bypass (devre dışı bırakma) işlemlerinin kontrol altında yapılmasını sağlamak.

SIS ile entegre çalışan her sistemin hata toleransı ve bakım süreci, insan faktörünü minimumda tutmak için net tanımlanmalı ve kayıt altına alınmalıdır.

✅ ✅ ✅

Güvenlik Enstrümanlı Sistemler (SIS), modern endüstride proaktif risk azaltma yaklaşımının temel taşlarından biridir. İş Güvenliği Uzmanları, bu sistemleri sadece “mevcut” olarak değil; “doğru tasarlanmış, test edilmiş ve sürdürülebilir” sistemler olarak değerlendirmelidir.

Unutulmamalıdır ki, bir SIS başarısız olduğunda, diğer tüm koruma katmanları da riske girer. Bu yüzden, SIS’e dair bilgi düzeyinin artırılması, İş Güvenliği kültürünün gelişimi açısından stratejik öneme sahiptir.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla
Genel, İş Güvenliği4 Şubat 2026
3 Şubat 2026

FFP Maskeleri

FFP Maskeleri – İş Sağlığı ve Güvenliği Açısından Kapsamlı Bilgilendirme Rehberi

Solunum yolu, birçok iş kolunda maruz kalınan kimyasal, biyolojik ve toz kökenli risklerin en hassas hedeflerinden biridir. Bu nedenle, çalışanların sağlığını korumak için en kritik kişisel koruyucu donanımlardan biri solunum koruma maskeleridir.

Özellikle Avrupa Normlarına göre tasarlanan ve Türkiye’de de yaygın olarak kullanılan FFP maskeleri, partikül tutucu filtreli yarım yüz maskeleri sınıfına girer ve doğru seçilmediği veya kullanılmadığı takdirde, korunma değil sahte bir güvenlik algısı yaratır.

FFP Nedir? Ne İşe Yarar?

FFP, İngilizce “Filtering Face Piece” (Filtreleyici Yüz Parçası) ifadesinin kısaltmasıdır. Avrupa standardı EN 149:2001+A1:2009 kapsamında üretilen FFP maskeleri, partiküllere karşı koruma sağlar ve genellikle tek kullanımlıktır.

Özellikle:

  • Toz
  • Duman
  • Aerosol
  • Mikrobiyolojik ajanlar (örneğin virüs, bakteri)
  • Katı ve sıvı partiküller

gibi solunabilir tehlikeli maddelere karşı etkilidir.

FFP Maskelerinin Sınıfları ve Koruma Düzeyleri

FFP maskeleri, filtrasyon verimliliklerine göre üç ana sınıfa ayrılır:

SınıfFiltrasyon EtkinliğiMaksimum Toplam SızıntıKullanım Alanı
FFP1≥ %80≤ %22Düşük toz maruziyeti (ör. inşaatta toprak, alçı), kötü kokular ama toksik olmayan maddeler
FFP2≥ %94≤ %8Orta seviye tozlar, katı ve sıvı zararlı partiküller, metal dumanları
FFP3≥ %99≤ %2Çok ince tozlar, bakteriler, virüsler, tehlikeli kimyasallar (ör. asbest, biyolojik ajanlar)

Not:

  • FFP2 maskeleri genellikle N95 eşdeğeri,
  • FFP3 maskeleri ise N99/N100 eşdeğeri olarak kabul edilir.

Teknik Özellikler

FFP maskeleri aşağıdaki teknik bileşenleri içerebilir:

a. Valf (Nefes Alma Vanası):
  • Egzoz valfli modeller, özellikle sıcak ve nemli ortamlarda nefes almayı kolaylaştırır.
  • Ancak enfeksiyon kontrolü gereken ortamlarda, valfsiz modeller tercih edilmelidir.

b. Burun Teli ve Köpük Yastık:
  • Yüze daha iyi oturması ve sızıntıyı azaltması için burun kıvrımlarına göre ayarlanabilir.

c. Baş Bantları:
  • Elastik yapılıdır, maskenin yüze sıkı oturmasını sağlar.
  • Bazı modellerde baş üstü ve ense bandı ayrı ayrı yer alır.

Hangi Durumda Hangi FFP Maskesi Kullanılır?
FFP1 Tercih Edilen Durumlar:
  • Düşük toz ortamları: marangoz atölyeleri, inşaat alanında alçı sıva işleri
  • Toksik olmayan maddelerle çalışılan alanlar
  • Günlük bakım onarım işleri

FFP2 Tercih Edilen Durumlar:
  • Metal işleme dumanı, öğütme işlemleri
  • Maden sahalarında kuvars içerikli tozlar
  • Tarımda pestisit tozları
  • Sağlık hizmetlerinde

FFP3 Tercih Edilen Durumlar:
  • Asbest söküm ve bertaraf işleri
  • İlaç endüstrisi üretim tesisleri
  • Hastanelerde verem, SARS gibi bulaşıcı hastalıkların kontrolü
  • Biyolojik ajanlarla doğrudan temas ihtimali olan laboratuvarlar

Doğru Kullanım Kuralları
a. Uygunluk ve Fit Test:
  • Maskenin yüze tam oturması sağlanmalıdır.
  • Sakal, bıyık gibi faktörler sızdırmazlığı azaltır. Bu nedenle sakallı çalışanlar için tam yüz maskesi veya PAPR (Powered Air-Purifying Respirator) önerilebilir.

b. Kullanım Süresi:
  • FFP maskeleri genellikle tek kullanımlıktır.
  • Nemlenmiş veya deforme olmuş maske hemen değiştirilmelidir.
c. Saklama Koşulları:
  • Güneş ışığından, nemden ve kirli ortamlardan uzak, orijinal ambalajında saklanmalıdır.

d. Maskenin Doğru Takılması:
  1. Maske yüze yerleştirilir.
  2. Burun teli bastırılarak şekil verilir.
  3. Baş bantları sırayla geçirilir.
  4. Pozitif/negatif basınç testi ile sızdırmazlık kontrolü yapılır.

Yasal ve Standart Referanslar
a. EN 149:2001 + A1:2009
  • FFP maskelerinin Avrupa standardıdır.
  • Maskelerin filtrasyon performansı, nefes alma direnci ve sızdırmazlık testleri bu standarda göre yapılır.

b. İSG Mevzuatı (Türkiye):

FFP Maskeleri ile Karıştırılan Diğer Solunum Koruyucular
Koruyucu TipiAçıklamaKullanım Alanı
Cerrahi MaskeSıvı damlacıklara karşı bariyerHasta koruma amaçlı, partikül filtrasyonu düşüktür
Yarım Yüz Maskesi (Filtre Kartuşlu)Gaz/buhar için özel kartuşlar kullanılabilirOrganik çözücüler, asit buharları
Tam Yüz MaskesiGözleri de korur, yüksek riskli işlerYüksek toksisite, biyolojik risk
PAPRMotorlu, pozitif basınçlı sistemUzun süreli çalışma, yüksek konfor

Saha Örnekleri ve Uygulama Notları
İnşaat Sektörü:
  • Harç, çimento ve toprak işlemlerinde genelde FFP1 yeterlidir.
  • Ancak taş kesimi, delme gibi yüksek toz çıkaran işlemlerde FFP2 önerilir.

Sağlık Kurumları:
  • Enfeksiyon – salgın yönetimi, verem hastalarıyla temas durumlarında FFP2 veya FFP3 maske şarttır.
  • Ventilli maskeler, hasta yönü için uygun değildir.

Tersaneler ve Boya Atölyeleri:
  • Yüzey hazırlık ve zımpara işlemlerinde FFP2
  • Kimyasal sprey boya uygulamalarında, FFP maskesi yetersiz kalabilir, bu durumda kartuşlu maskeler gerekir.

İş Güvenliği Uzmanları için Öneriler
  • FFP maskesi seçimi risk değerlendirmesine dayalı olmalıdır.
  • Sahada kullanım alışkanlıkları gözlenmeli, eğitimler verilmeli ve doğru kullanım denetimleri yapılmalıdır.
  • Çalışanlar maskeyi neden kullanmaları gerektiğini bilmeli, maskenin ömrü ve sınırları anlatılmalıdır.
  • Doğru maskeye rağmen ortamın havalandırılması ve maruziyetin kaynağında önlenmesi ilk sırada yer almalıdır.

Soluduğumuz Havanın Bedeli Olmasın

İş yerlerinde solunan hava, çoğu zaman görünmeyen ama en sinsi tehlikeleri barındırır. Toz, duman, biyolojik ajanlar ve kimyasal partiküller; çalışanların sağlığına günbegün zarar veren, bazen sessizce ilerleyen meslek hastalıklarının temel nedenlerindendir. Bu nedenle FFP maskeleri yalnızca bir ekipman değil; çalışanla birlikte nefes alan, onu görünmez düşmanlardan koruyan hayati bir savunma hattıdır.

Ancak unutulmamalıdır: En iyi maske bile yanlış seçilirse, yanlış kullanılırsa ya da zamanında değiştirilmezse işe yaramaz. Bu nedenle yeni başlayan her iş güvenliği uzmanı için FFP maskesi bilgisi; teoriden öte, sahadaki gerçekleri kavrama, riskin doğasını anlama ve çalışanı bilinçle yönlendirme sorumluluğudur.

FFP1, FFP2 veya FFP3 fark etmeksizin, her maskenin arkasında bir amaç, her takılmayan maskenin ardında ise potansiyel bir trajedi vardır. İş güvenliği uzmanının görevi yalnızca uygun maskeyi temin etmek değil, aynı zamanda maskeye ihtiyaç duyan insanı görmek, ona ulaşmak ve onu korumaktır.

Çünkü bazen bir çalışanı korumak, sadece bir maske kadar yakın, ama bir ihmalkârlık kadar uzaktır.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Bilimsel Yazı Sevenler Devam Edebilirler

⭐️⭐️ İşyerinde solunum koruyucu ekipman: Filtreli yüz parçası (FFP) maskesi için iyi uygulamalar https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31332608/

⭐️⭐️ Aerosolize edilmiş floresan, FFP maske yüz contası sızıntısını ölçebilir: Mevcut bakım noktası uyum testine uygun maliyetli bir uyarlama https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/34001582/

⭐️⭐️ Gerçek Yaşam Kullanım Koşullarında Elektret Filtre Ortamlı FFP Maskelerinde Nemin Etkisi https://www.mdpi.com/2073-4433/16/1/62

⭐️⭐️ Yoğun Bakım Ünitesindeki Sağlık Çalışanlarında N95 FFP ve Kişisel Koruyucu Ekipmanların Fizyolojik Etkileri: Prospektif Bir Kohort Çalışması https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7775935/

⭐️⭐️ Parçacık Boyutu-Avrupa Standardı FFP Solunum Cihazları ve Cerrahi Maskelerin Parçacıklara Karşı Korumasının Seçici Değerlendirmesi-İnsan Denekler Üzerinde Test Edildi https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5058571/

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla
Genel, İş Güvenliği, Sağlık Bülteni3 Şubat 2026
1 Şubat 2026

İSG’de Sualtı -2- Su Altında Fizyolojik Maruziyetler ve Termal Riskler

2. Su Altında Fizyolojik Maruziyetler ve Termal Riskler
2.1. Su Altı Ortamının İnsan Fizyolojisine Temel Etkileri

Su altı, insan organizması için doğal olmayan ve zorlayıcı bir çalışma ortamıdır. İSG açısından değerlendirdiğimizde dalgıç; aynı anda termal, hidrostatik, solunumsal ve dolaşımsal stres altındadır.

Temel fark:
  • Hava ortamında: Isı kaybı sınırlıdır
  • Su ortamında: Isı kaybı çok hızlıdır

Su, havaya kıyasla yaklaşık 25 kat daha fazla ısı iletkenliğine sahiptir.

Bu tek başına dalış elbisesini hayati bir KKD haline getirir.

2.2. Vücut Isı Dengesinin (Termoregülasyon) Temelleri

İnsan vücudu çekirdek ısısını 36,5–37,5 °C aralığında tutmaya çalışır.

Isı dengesi şu mekanizmalarla sağlanır:
  • Metabolik ısı üretimi
  • Deri damarlarının vazodilatasyonu / vazokonstriksiyonu
  • Terleme (suda etkisizdir)
  • Kas aktivitesi (titreme)

⚠️ Su altında terleme ve hava ile temas yoktur, bu nedenle ısı kaybı telafi edilemez.

2.3. Su Altında Isı Kaybı Mekanizmaları
2.3.1. İletim (Conduction)
  • Soğuk su, vücuttan ısıyı doğrudan çeker
  • Elbise yoksa veya yetersizse → çok hızlı hipotermi

Dalış elbisesi:

  • Su ile cilt arasına yalıtkan tabaka koyar
  • Isı transferini yavaşlatır
2.3.2. Konveksiyon
  • Elbise içine giren suyun hareketi ısı kaybını artırır
  • Geniş veya bol elbise → sürekli su sirkülasyonu

⚠️ İSG açısından:

“Bol elbise = daha rahat” algısı yanlıştır.

2.3.3. Radyasyon (İkincil Etki)
  • Su altında sınırlıdır ancak uzun dalışlarda etkisi birikir
2.3.4. Solunum Yoluyla Isı Kaybı
  • Soğuk ve kuru gaz solunması
  • Regülatör ile ısı kaybı
  • Uzun dalışlarda çekirdek ısıyı anlamlı düşürür
2.4. Hipotermi: Tanım, Evreler ve Klinik Önemi
2.4.1. Tanım

Hipotermi:

Çekirdek vücut ısısının 35 °C altına düşmesi

Dalışta çoğu zaman:

  • Hafif ama sinsi seyreder
  • Dalgıç fark etmeden performans kaybı yaşar
2.4.2. Hipoterminin Evreleri
EvreIsı (°C)Klinik Bulgular
Hafif35–32Titreme, refleks yavaşlama
Orta32–28Koordinasyon bozukluğu
Ağır<28Bilinç kaybı, aritmi

⚠️ Hafif hipotermi, iş kazaları açısından en tehlikeli evredir çünkü dalgıç dalışa devam eder.

2.5. Soğuğun Dolaşım Sistemi Üzerine Etkileri
2.5.1. Periferik Vazokonstriksiyon
  • El, ayak ve yüzde damarlar daralır
  • Kan çekirdeğe yönlendirilir

Sonuç:

  • El becerisi azalır
  • Ekipman kullanımı zorlaşır

İSG açısından:

Acil durumda müdahale süresi uzar.

2.5.2. Kardiyovasküler Yük

Soğuk maruziyeti:

  • Kalp hızını artırır
  • Kan basıncını yükseltir

Riskli gruplar:

  • Hipertansiyon
  • Koroner arter hastalığı öyküsü olanlar
2.6. Soğuğun Kas-İskelet Sistemi Üzerine Etkileri
  • Kas sertliği
  • Kuvvet azalması
  • İnce motor beceri kaybı

Bu durum:

  • Regülatör değişimi
  • Acil durum prosedürleri
  • İniş-çıkış kontrolü

gibi kritik görevleri etkiler.

2.7. Soğuğun Sinir Sistemi ve Bilişsel Fonksiyonlara Etkisi

Hafif hipotermide bile:

  • Dikkat azalır
  • Karar verme yavaşlar
  • Risk algısı bozulur

İSG açısından bu durum:

“Gizli performans düşüşü” olarak tanımlanır.

2.8. Termal Stres ve İş Kazası İlişkisi

Araştırmalar göstermektedir ki:

  • Soğuk maruziyet süresi arttıkça
  • Hata yapma oranı yükselir

Dalış elbisesi bu zincirde:

  • Birincil önleyici faktördür
2.9. İşyeri Hekimi Açısından Değerlendirme Kriterleri

Bir dalgıç için şu sorular sorulmalıdır:

  • Planlanan su sıcaklığı nedir?
  • Dalış süresi kaç dakikadır?
  • Tek mi çoklu dalış mı?
  • Fiziksel efor düzeyi nedir?
  • Dalgıcın yağ oranı / vücut kitle indeksi?

Bu parametreler elbise kalınlığını ve tipini belirler.

2.10. Termal Risklerin Önlenmesinde Dalış Elbisesinin Rolü

Dalış elbisesi:

  • Isı kaybını yavaşlatır
  • Dalgıcın emniyetli çalışma süresini uzatır
  • Yorgunluk ve hata riskini azaltır

İşyeri hekimi açısından:

Doğru elbise seçimi = doğrudan iş kazası önleme

2.11. Bölüm 2 de Vermek İstediğim Ana Mesajım
  • Su altı termal açıdan agresif bir ortamdır
  • Hipotermi sadece “üşüme” değildir
  • Performans, güvenlik ve sağlık sorunudur
  • Dalış elbisesi tıbbi öneme sahip KKD’dir
İSG’de Sualtı -1- Dalış Elbisesi Nedir? Koruyucu Donanım Tanımı

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT
0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hukuki tavsiye yerini alamaz. Web sitemizdeki yayınlardan yola çıkarak, işlerinizin yürütülmesi, belgelerinizin düzenlenmesi ya da mevcut işleyişinizin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriğinde yer alan bilgilere istinaden profesyonel hukuki yardım almadan hareket edilmesi durumunda meydana gelebilecek zararlardan firmamız sorumlu değildir. Sitemizde kanunların içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Ayrıca;
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️

Daha Fazla
Genel, İş Güvenliği, Sağlık Bülteni1 Şubat 2026
31 Ocak 2026

İş Güvenliğinde LOPA ile SIL Doğrulama Süreci

LOPA ile SIL Doğrulama Süreci Süslü Bir Zorunluluk Değil, Hayat Kurtaran Bir Metodolojidir
🎯 🎯 🎯
Neden SIL Doğrulama?

Endüstriyel tesislerde risk sıfırlanamaz ama kabul edilebilir seviyeye indirilebilir. Bu da çoğunlukla bir “güvenlik enstrümanlı fonksiyon” (SIF) üzerinden gerçekleşir.

Ancak şu soruyu net olarak cevaplamadan sistem devreye alınamaz:

“Bu güvenlik fonksiyonu gerçekten yeterli mi?”

İşte burada SIL (Güvenlik Bütünlüğü Seviyesi) doğrulaması devreye girer.

Ve bu doğrulamanın pratik, sistematik ve akılcı yolu: LOPA (Layer of Protection Analysis) Koruma Katmanları Analizi yöntemidir.

🧩 🧩 🧩
Kavramlar Arası Köprü
  • SIS (Safety Instrumented System): Sistem düzeyinde güvenlik çerçevesi
  • SIF (Safety Instrumented Function): O sistemin gerçekleştirdiği güvenlik görevleri
  • SIL (Safety Integrity Level): Her SIF’in risk düşürme kabiliyeti (Seviye 1-4 arası)
  • LOPA (Koruma Katmanları Analizi): Bu SIF’in gerçekten yeterli olup olmadığını test eden metodoloji
🛠️ 🛠️ 🛠️
LOPA Nedir?

LOPA (Koruma Katmanları Analizi), adım adım giderek tehlikeleri analiz eden, her adımda mevcut güvenlik bariyerlerini ve eksik kalanları ortaya koyan, yarı kantitatif bir risk analiz metodudur.

  • “Risk yüksek mi?”
  • “Var olan önlemler yeterli mi?”
  • “Ek önlem gerekiyor mu?”
  • “SIF gerekli mi? Gerekliyse SIL 1 mi, yoksa SIL 3 mü olmalı?”

Bu sorulara LOPA (Koruma Katmanları Analizi) ile cevap verilir.

🔬 🔬 🔬
LOPA ile SIL Doğrulama Süreci Nasıl İşler?
1. İlki: Tehlike Senaryosunun Tanımlanması (PHA/HAZOP Ön Koşul)

LOPA’dan (Koruma Katmanları Analizi) önce sistemin HAZOP veya benzeri yöntemle analiz edilmesi şarttır. Tehlikeli durum açıkça tarif edilmeden, neyi azaltacağınızı bilemezsiniz.

2. Başlangıç Riskinin Tanımı (İnhibit Edilmemiş Durum)
  • Tehlike gerçekleşirse ne olur?
  • Frekansı ve sonucu ne kadar ciddi?

Örneğin: “Basınç kontrol vanası çalışmazsa tank patlayabilir.”
Başlangıç frekansı: 1/10 yıl
Sonuç: Felaket (ölümcül kaza)

3. Koruma Katmanlarının Belirlenmesi (IPL – Independent Protection Layer)

Var olan önlemlerden bağımsız olanlar göz önüne alınır.
Bağımsızlık = aynı arızadan etkilenmemesi

Örneğin:

  • Basınç tahliye valfi
  • Operatör müdahalesi
  • Alarm sistemi
  • Emniyet ventili

Her biri için “Risk azaltma faktörü” (RAF) belirlenir.

4. Hedeflenen Risk Seviyesinin Belirlenmesi

Kabul edilebilir seviyeyi tanımlayın. (Örneğin: 1×10⁻⁴/yıl – ölüm riski)

5. Eksik Kalan Azaltmayı Belirleme (Risk Gap)

Bu noktada halen risk yüksekse, işte tam burada SIF devreye girer.
Yani diyoruz ki:

“Yukarıdaki tüm katmanlara rağmen risk hâlâ yüksek. O zaman bir emniyet fonksiyonu tanımlamalı ve onu güvenilir hale getirmeliyiz.”

📈 📈 📈
Örnek Hesaplama: SIL Doğrulama

Senaryo:

  • Başlangıç riski: 1×10⁻¹ / yıl (yani 1 kazada 10 yılda bir)
  • IPL’ler toplamda 100x risk azaltıyor (RAF = 100)

LOPA sonunda kalan risk = 1×10⁻³ / yıl

Ancak hedef 1×10⁻⁴ / yıl’dı.

Gerekli ek risk azaltma faktörü: 10

Bu durumda, SIF’in SIL 1 olması yeterli. (Çünkü SIL 1 = 10x azaltma sağlar)

🛡️ 🛡️ 🛡️
Avantajları Nelerdir?

✅ Sistematik: Varsayıma dayalı değil, hesaplamaya dayalıdır
✅ Karar destekleyicidir: “SIL 2 olsun” demek yerine “neden SIL 2 olması gerektiğini” sayısal verilerle gösterir
✅ Dokümantasyon kazandırır: Denetimlerde, yetkililere güvenliğin ölçüldüğünü gösterir
✅ Maliyet-etkin: Gereksiz yüksek SIL taleplerini engeller

🚨 🚨 🚨
Neden Önemlidir?
  • Yanlış belirlenmiş SIL = Ya gereksiz pahalı önlem, ya da riskli bir boşluk demektir.
  • SIL 3’lük bir durum varsa ama SIL 1 uygulanıyorsa, SIF başarısız olursa insanlar ölebilir.
  • Tersine, SIL 1 yeterliyken gereksiz yere SIL 3 talep edilirse, sistem karmaşıklaşır, maliyet yükselir, hata ihtimali artar.
📝 📝 📝
Sonuç ve Öneriler

LOPA yöntemiyle SIL doğrulaması yapmak, “standartlara uyum sağlamak” için değil, insan hayatını ve tesisi gerçekten korumak içindir. Firmalarda şu adımlar önerilir:

  1. HAZOP’u güncel tutun – zemin burası
  2. LOPA eğitimli ekiplerle yapılmalı – her IPL bağımsız mı? Gerçekten etkili mi?
  3. SIL doğrulama raporlarını belgeleyin – denetimlerde değil, risk anlarında hayat kurtarır
  4. SIF test planlarını unutmayın – SIL, tasarımla başlar ama sürdürülebilirlikle devam eder

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla
Genel, İş Güvenliği31 Ocak 2026
İş Sağlığı ve Güvenliği Çözümlerimizle Tanışın
Bilgi almak için Hizmet Talep Formumuzu doldurun, size ulaşalım.
Teklif Al