Bu bir dikkat sorunu değil, bir nörolojik yeniden ayarlamadır

Sigarayı bırakan birçok insan şu cümleyi kurar:

“Eskisi gibi odaklanamıyorum.”
“Okuduğumu anlamıyorum.”
“Zihnim sisli gibi.”

Ve hemen ardından gelen suçlama:

“Demek ki sigara bana iyi geliyormuş.”

Burada durun..!!
Bu sonuç doğru değil.

Ortada bir beyin hasarı yok.
Ortada bir irade sorunu da yok.

Ortada, beynin dikkat sistemlerinin nikotinsiz çalışmayı yeniden öğrenmesi var.

KONSANTRASYON DEDİĞİMİZ ŞEY TEK BİR MERKEZ DEĞİLDİR

Odaklanma:

• Tek bir “dikkat düğmesi” ile olmaz

Beyinde aynı anda çalışan birkaç ağ gerekir:

• Prefrontal korteks (yürütücü kontrol)
• Anterior singulat korteks (odak sürdürme)
• Parietal dikkat ağı (hedefe yönelme)
• Locus coeruleus (uyanıklık – noradrenalin)
• Asetilkolin sistemi (filtreleme)

Nikotin bu ağların hepsine doğrudan veya dolaylı temas eder.

NİKOTİN ODAKLANMAYI NASIL SAĞLIYORDU?

Nikotin:

• Nikotinik asetilkolin reseptörlerini uyarır
• Prefrontal kortekste sinyal–gürültü oranını artırır
• Dikkati dağıtan uyaranları baskılar

Bu yüzden kişi şunu hisseder:

“Sigara içince kafam açılıyor.”

Ama bu:

• Beyni güçlendirmek değildir
• Beyni kısa süreli uyararak yapay bir netlik yaratmaktır

BIRAKINCA NE OLUYOR?

Nikotin gittiğinde:

• Asetilkolin sinyali düşer
• Dikkat ağlarının eşgüdümü bozulur
• Prefrontal korteks daha çabuk yorulur

Sonuç:

• Odak çabuk dağılır
• Zihin aynı anda çok şeye gider
• Dikkati toplamak daha fazla enerji ister

Bu bir yavaşlama değil,
bir verimsizleşme hissidir.

DOPAMİN VE MOTİVASYON BOYUTU

Konsantrasyon sadece dikkat değildir.
Motivasyon da gerekir.

Nikotin:

• Dopamin salınımını artırır
• “Bu işe devam et” sinyali verir

Nikotin bırakıldığında:

• Dopamin geçici olarak düşer
• Beyin şu mesajı verir:

“Bu uğraş yeterince ödüllendirici değil.”

Bu yüzden:

• İşe başlamak zorlaşır
• Başlanan iş çabuk bırakılır

Bu tembellik değildir.
Bu ödül sisteminin geçici suskunluğudur.

NORADRENALİN FAZLALIĞI – FAZLA UYANIK, AZ ODAK

İronik ama gerçektir:

Sigarayı bırakanlarda:

• Noradrenalin bazen fazla çalışır

Bu:

• Huzursuzluk
• İç gerginlik
• Zihinsel dağınıklık yaratır

Çünkü:

• Noradrenalin belli bir aralıkta faydalıdır
• Fazlası dikkati keskinleştirmez, parçalar

Beyin:

• Sürekli çevre tarar
• Derine inemez

UYKU BOZUKLUĞU VE DİKKAT

Nikotin bırakıldıktan sonra:

• Uyku derinliği geçici olarak bozulur
• REM ve derin uyku dengesi sarsılır

Sonuç:

• Beyin tam dinlenemez
• Ertesi gün dikkat rezervi düşer

Kişi bunu:

“Zihnim çalışmıyor”
diye yorumlar.

Aslında:

• Zihin yorgundur, bozuk değil.

OTONOM DALGALANMA VE ZİHİN

Otonom sinir sistemi düzensiz çalıştığında:

• Beyin arka planda sürekli “tehlike taraması” yapar

Bu:

• Dikkatin içe dönmesine
• Bedensel sinyallerin aşırı fark edilmesine yol açar

Kişi:

• Metni okur ama kalp atışını dinler
• Konuşmayı dinler ama nefesini kontrol eder

Bu durumda:

• Gerçek konsantrasyon mümkün değildir

NEDEN “KENDİME GELEMİYORUM” HİSSİ OLUR?

Çünkü:

• Prefrontal korteks (üst beyin)
• Beyin sapı ve limbik sistemle sürekli pazarlık halindedir

Nikotin yokken:

• Alt merkezler daha gürültülüdür
• Üst merkezler bu gürültüyü bastırmakla meşguldür

Bu da:

• Zihinsel yorgunluk yaratır

BU NE KADAR SÜRER?

Çoğu kişide:

• 2–4 hafta belirgin
• 6–8 haftada belirgin düzelme
• 2–3 ayda büyük ölçüde toparlanma

Bu sürenin sonunda:

• Odak daha doğal
• Daha sürdürülebilir
• Daha dalgalanmasız olur

Nikotinle gelen “ani netlik” gider
Ama yerine daha stabil bir dikkat gelir.

“BENDE HİÇ DÜZELMEDİ” DİYENLER

Bu genelde şunlarla ilişkilidir:

• Yetersiz uyku
• Aşırı kafein
• Yüksek stres
• Sürekli “kendini test etme”

Beyni sürekli kontrol etmek:

• Konsantrasyonu daha da bozar

NE YAPILMAMALI?

• Kendini suçlamak
• “Demek sigara lazımmış” demek
• Sürekli performans ölçmek
• Aşırı kafeinle telafi etmeye çalışmak

Bunlar süreci uzatır.

Sigarayı bıraktıktan sonra yaşanan dikkat bozukluğu:

• Zayıflık değildir
• Geriye gidiş değildir
• Kalıcı değildir

Bu:

• Beynin nikotinsiz netliği öğrenme sürecidir

Beyin önce sendeleyebilir.
Ama sonra şunu yapar:

Daha az uyarıyla,
daha temiz sinyalle,
daha sürdürülebilir bir odak.

Her Gün Bir Paket Sigara İçmenin Vücuda Etkileri

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️