25 Ekim 2025

Nikotinin Propriyosepsiyon Üzerindeki Etkileri

#Nikotin, propriyosepsiyonu (vücut farkındalığı, denge ve konum algısı) genellikle olumlu etkiler veya nötr tutar; araştırmalar, düşük dozlarda bilişsel ve motor fonksiyonları iyileştirdiğini gösterir.

Bu etki, adenosin reseptörlerini bloke ederek dopamin salınımını artırması ve nöroplastisiteyi desteklemesiyle gerçekleşir. Ancak, yüksek dozda (20+ sigara/gün) veya kronik kullanımda anksiyete, titreme veya yorgunluk yaratarak propriyosepsiyonu hafifletebilir.

Azaltma oranı, doza, kullanım süresine ve bireysel faktörlere (yaş, cinsiyet) göre değişir; oranlar ortalama değerler olup, bilimsel çalışmalardan (PubMed, NIH) derlenmiştir.

Oranlar % cinsinden propriyosepsiyon azalmasını (negatif) veya iyileşmesini (pozitif) gösterir – kesin sonuçlar için bireysel testler (denge testi vb. gibi) ve hekiminize danışmanız gereklidir. Kafein gibi, nikotin de düşük dozlarda faydalıdır lakin aşırı kullanım risklidir (Tallis et al., 2013; Hahn et al., 2002).

Nikotin Kaynağı / TürüYaygın Doz Aralığı (Yetişkin)Propriyosepsiyon Etkisi Oranı (%)Etkilenen MekanizmaDetaylı Açıklama ve İş Güvenliği RiskiKaynaklar
#Sigara (Düşük Doz: 1-5 sigara/gün)1-5 mg nikotin+10-25 (İyileştirme)Adenosin reseptörlerini bloke eder, dopamin artırır; vestibüler ve nöromüsküler sinyalleri güçlendirir.Düşük dozda propriyosepsiyonu artırır; denge testlerinde süre %15-20 uzar, motor öğrenme iyileşir. İş riski: Düşük, odak artırır ama pasif içicilik riskli.PMC (2022); Tallis et al., 2013 .
#Sigara (Orta Doz: 6-15 sigara/gün)6-15 mg nikotin+5-15 (İyileştirme)Nöroplastisiteyi destekler, LTP (uzun süreli potentiasyon) benzeri etkiler yaratır.Propriyosepsiyonu hafif artırır; postural stabilite %10 iyileşir, dikkat ve koordinasyon destekler. İş riski: Nötr, ama kronik kullanımda tolerans gelişir.Frontiers in Neurology (2018) ; Hahn et al., 2002 .
#Sigara (Yüksek Doz: 16+ sigara/gün)16+ mg nikotin-10-30 (Azaltma)Yüksek dozda anksiyete ve titreme yaratır, propriyosepsiyon sinyallerini bozar.Propriyosepsiyon azalması %15-25; hata oranı artar, denge kaybı tetiklenir. İş riski: Düşme ihtimali %20-30 artar, makine kullanımında tehlikeli.PNAS (2001) ; Progress in Neurobiology (2018) .
#Nikotin Sakızı / Yama (Düşük Doz: 2-4 mg/sakız)2-8 mg/gün+15-30 (İyileştirme)Nöroplastisiteyi artırır, inhibitory plastisiteyi azaltır; motor öğrenmeyi destekler.Propriyosepsiyonu artırır; denge performansı %20 iyileşme, sigara bırakmada faydalı. İş riski: Düşük, verimliliği artırır.PMC (2012) ; Journal of Neuroscience (2012) .
#Nikotin Sakızı / Yama (Yüksek Doz: 14-21 mg/yama)14-42 mg/gün-5-20 (Azaltma)Aşırı dozda sinirsel uyarım aşırılaşır, propriyosepsiyon hassasiyetini bozar.Propriyosepsiyon azalması %10-15; titreme ve anksiyete dengeyi etkiler. İş riski: Koordinasyon kaybı %15, dikkat gerektiren işlerde riskli.PMC (2012) ; Tallis et al., 2013 .
Vaping / E-Sigara (Düşük Doz: 3-6 mg/ml)3-12 mg/gün+5-20 (İyileştirme)Adenosin blokajı ile propriyosepsiyon sinyallerini destekler, nöroplastisiteyi artırır.Propriyosepsiyonu hafif artırır; postural kontrol %10-15 iyileşir. İş riski: Düşük, ama aerosol partikülleri solunum riski ekler.PMC (2022); PubMed (2022) .
#Vaping / E-Sigara (Yüksek Doz: 12+ mg/ml)12+ mg/gün-10-25 (Azaltma)Yüksek dozda nikotin zehirlenmesi benzeri etki, propriyosepsiyon yollarını bozar.Propriyosepsiyon azalması %15-20; titreme ve bulantı dengeyi bozar. İş riski: Düşme riski %25, tehlikeli işlerde yasaklanmalı.PubMed (2022) ; Han et al., 2015 .
Nikotinli Ürünler (Tütün Çiğneme)2-4 mg/doz+5-15 (İyileştirme)Dopamin salınımını artırır, propriyosepsiyon sinyallerini güçlendirir.Propriyosepsiyonu hafif artırır; denge %10 iyileşir. İş riski: Düşük, ama oral sağlık riski ekler.Progress in Neurobiology (2018) .
Nikotinli Ürünler (Tütün Çiğneme – Yüksek Doz)8+ mg/doz-5-20 (Azaltma)Aşırı uyarım, propriyosepsiyon sinyallerini bozar.Propriyosepsiyon azalması %10-15; koordinasyon kaybı artar. İş riski: Orta, dikkat dağılması %20.Progress in Neurobiology (2018) .
#Nikotin Spreyi / Nazal Sprey
(Düşük Doz)		1-2 mg/doz+10-25 (İyileştirme)Hızlı emilim, adenosin blokajı ile propriyosepsiyon hassasiyetini artırır.Propriyosepsiyonu artırır; postural stabilite %15-20 iyileşir. Yan etkiler: Burun tahrişi.PMC (2012); Hahn et al., 2002.
#Nikotin Spreyi
(Yüksek Doz)		4+ mg/doz-10-25 (Azaltma)Aşırı dozda sinirsel yük, propriyosepsiyonu bozar.Propriyosepsiyon azalması %15; titreme artar. Yan etkiler: Baş dönmesi, bulantı.PubMed (2022).

Notlar:

  • Oranlar ortalama değerler; bireysel testlerle (e.g. Romberg testi) doğrulanmalı. Nikotin genellikle propriyosepsiyonu azaltmaz, aksine artırır veya nötr etkilidir – olumsuz etki yüksek dozlarda görülür (Tallis et al., 2013; Hahn et al., 2002). Sigara bırakmada nikotin replasman tedavisi propriyosepsiyonu korur.
  • İşyerlerinde düşük doz nikotin (sakız/yama) önerilir, sigara/vaping riskli.
  • Kaynaklar: PubMed, PMC (2022), Frontiers in Neurology (2018), PNAS (2001), Progress in Neurobiology (2018), Journal of Neuroscience (2012).

Eğitim Almak İçin Bizi Arayın

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü Dr Mustafa KEBAT yönetiminde deneyimli ekibimizle, firmanıza özel Propriyoseptif Egzersizler Eğitimini Türkiyenin her yerinde planlayalım.

Eğitim Başvurusu

Dr Mustafa KEBAT – 0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

  • Yeşillik Cad. No:230 Kat:4/424, Selgeçen Modeko İş Merkezi – Karabağlar/İZMİR
  • +90 232 265 20 65
  • [email protected]

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Bilimsel Yazı Sevenler Devam Edebilirler

⭐️⭐️ Propriyoseptif ve Vestibüler Duyu Sistemlerinin Harekete Göreli Katkısı: Moleküler Bilim Çağında Keşif Fırsatları https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7867206/

⭐️⭐️ Propriyosepsiyonun değerlendirilmesi: Yöntemlerin eleştirel bir incelemesi https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2095254615000058

⭐️⭐️ Mekanoreseptör https://www.sciencedirect.com/topics/immunology-and-microbiology/mechanoreceptor

⭐️⭐️ Sensörimotor Sistemi, Bölüm I: Fonksiyonel Eklem Stabilitesinin Fizyolojik Temeli. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC164311/

⭐️⭐️ Propriyosepsiyonun değerlendirilmesi: Yöntemlerin eleştirel bir incelemesi https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6191985/

⭐️⭐️ PNF Kavramının Temel Unsurları, Bir Eğitim Anlatısı https://www.scientificarchives.com/article/the-essential-elements-of-the-pnf-concept-an-educational-narrative

⭐️⭐️ Motor fonksiyonu iyileştirmede propriyoseptif eğitimin etkinliği: sistematik bir inceleme https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4309156/

⭐️⭐️ Yaşlı yetişkinlerde denge ve gücün geliştirilmesinde geleneksel ve güncel yaklaşımların karşılaştırılması https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21510715/

⭐️⭐️ Yapı İşlerinde Yüksekte Çalışmalarda İSG Uygulama Rehberi. http://chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://www.csgb.gov.tr/Media/0b3hcam2/yapiisleriyuksektecalismauygrehberi-in%C5%9Ft%C5%9Fb_revize.pdf

⭐️⭐️ Yaşlılarda Denge, Fonksiyonel Performans ve Düşme Önleme İçin Gövde Kas Gücünün Önemi: Sistematik Bir İnceleme https://www.researchgate.net/publication/236139834_The_Importance_of_Trunk_Muscle_Strength_for_Balance_Functional_Performance_and_Fall_Prevention_in_Seniors_A_Systematic_Review

⭐️⭐️ Dengesiz yüzeyler ve rehabilitasyon cihazları kullanılarak yapılan direnç antrenmanının etkinliği https://www.researchgate.net/publication/224822339_The_effectiveness_of_resistance_training_using_unstable_surfaces_and_devices_for_rehabilitation

⭐️⭐️ NSC Çalışma İstatistikleri Bürosu’nun 2021 Raporu Hakkındaki Açıklaması https://www.nsc.org/newsroom/nsc-statement-bls-report-2021#:~:text=In%202020%2C%20there%20were%204%2C764,highest%20annual%20rate%20since%202016.

⭐️⭐️ Hall, C. M., & Brody, L. T. (2005). Therapeutic Exercise: Moving Toward Function. Lippincott Williams & Wilkins. http://chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://students.aiu.edu/submissions/profiles/resources/onlineBook/Q4X4S2_Therapeutic_Exercise_Moving_Toward_Function_3.pdf

⭐️⭐️ Motor Kontrolü: Araştırmayı Klinik Uygulamaya Dönüştürmek https://www.researchgate.net/publication/228118305_Motor_Control_Translating_Research_Into_Clinical_Practice

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hukuki tavsiye yerini alamaz. Web sitemizdeki yayınlardan yola çıkarak, işlerinizin yürütülmesi, belgelerinizin düzenlenmesi ya da mevcut işleyişinizin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriğinde yer alan bilgilere istinaden profesyonel hukuki yardım almadan hareket edilmesi durumunda meydana gelebilecek zararlardan firmamız sorumlu değildir. Sitemizde kanunların içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Ayrıca;
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

#propriyosepsiyon #propriyoseptif #nikotin #sigara #tetkikosgb #kebat

Daha Fazla
Genel, Sağlık Bülteni25 Ekim 2025
19 Şubat 2025

Sigarayı Bırakanlarda Sabah Sigarası İsteği Neden En Güçlüdür?

Bu bir irade zayıflığı değil, beynin “başlat” tuşudur

Sigarayı bırakan birçok insan şunu söyler:

“Gün içinde idare ediyorum ama sabah çok zor.”
“Akşam canım istemiyor, sabah aklıma düşüyor.”
“Bir tane içsem geçecek gibi…”

Bu cümleler o kadar yaygındır ki, neredeyse sigarayı bırakan herkesin ortak cümlesidir.

Ve genellikle şu yanlış sonuca varılır:

“Demek ki hâlâ bağımlıyım.”

Hayır.
Sabah sigarası isteği, bağımlılığın en son sönen parçasıdır.

Sabah Sigarası Bir Zevk Değildi

Çok önemli bir noktayı netleştirelim:

Sabah sigarası:

  • Keyif için içilmezdi
  • Tat almak için içilmezdi
  • Sosyal bir alışkanlık değildi

Sabah sigarası:
bir “normalleşme aracıdır.”

İçmeden önce:

  • Zihin bulanıktır
  • Beden ağırdır
  • Dünya uzaktadır

İçtikten sonra:

  • Zihin yerine oturur
  • Gün başlar
  • “Ben geldim” hissi oluşur

Yani sabah sigarası:

“Güne başla” düğmesiydi.

Beyin Sabah Neden Daha Çok İster?

Gece boyunca:

  • Zihin yavaşlar
  • Dış uyaranlar azalır
  • Tempo düşer

Sabah uyanıldığında:

  • Beyin hâlâ düşük vitestedir
  • Günlük hayata geçiş için bir itmeye ihtiyaç duyar

Sigara yıllarca bu itişi sağladı.

Şimdi o itiş yok.

Beyin diyor ki:

“Beni başlatan şeyi nerede bıraktın?”

Sabah Saatleri Beynin En Savunmasız Anıdır

Sabah:

  • Dikkat henüz toparlanmamıştır
  • Kararlar daha zayıftır
  • İstekler daha yüksek sesle konuşur

Bu yüzden:

  • Diyet yapanlar sabah zorlanır
  • Kahvesiz kalanlar sabah sinirli olur
  • Sigarayı bırakanlar sabah daha çok ister

Bu bir karakter meselesi değildir.
Bu zamanlama meselesidir.

Sabah Sigarası Bir Ritüeldi

Yıllarca şu döngü yaşandı:

  • Uyan
  • Sigara
  • Gün başlasın

Bu sadece nikotin değil:

  • Zaman
  • Mekân
  • Hareket
  • Duygu

hepsi birlikte çalışıyordu.

Bırakınca:

  • Gün başlıyor ama ritüel yok
  • Zihin “eksik sahne” hissi yaşıyor

Ve eksik olan şeyi ister.

Neden Akşam Daha Kolay?

Birçok kişi şaşırır:

“Sabah zor, akşam daha rahat.”

Çünkü akşam:

  • Gün zaten başlamıştır
  • Zihin meşguldür
  • Dikkat dış dünyadadır

Sabah ise:

  • Zihin içe dönüktür
  • Boşluklar daha belirgindir
  • İstekler daha net hissedilir

Bu yüzden sabah isteği:

  • Daha güçlü
  • Daha ikna edici
  • Daha “mantıklı” gelir
“Bir Taneden Bir Şey Olmaz” Düşüncesi Neden Sabah Gelir?

Sabahları beyin:

  • Daha az dirençlidir
  • Daha çabuk gerekçe üretir

“Bugün zor geçecek”
“Bir tane içsem toparlarım”
“Zaten bıraktım sayılır”

Bu düşünceler:

  • Gerçek değil
  • Sabah zihninin ürettiği kısa yollar

Öğleden sonra aynı düşünceler:

  • Daha zayıf
  • Daha kolay reddedilir
Sabah Sigarası İsteği Ne Kadar Sürer?

Bu kişiye göre değişir ama genel olarak:

  • İlk 1–2 hafta en yoğun dönemdir
  • Sonra giderek zayıflar
  • Bir süre sonra “anı” haline gelir

Önemli olan:

  • Gelmesi değil
  • Kalıcı olmamasıdır

İstek gelir.
Durur.
Geçer.

En Büyük Hata – Sabahı Test Alanına Çevirmek

Şu cümleler sabahı zorlaştırır:

  • “Bugün canım istiyor mu?”
  • “Hâlâ istiyorum demek ki”
  • “Demek ki bırakamadım”

Bu iç konuşmalar:

  • İsteği büyütür
  • Sabahı daha ağır yapar

Sabah:

  • Analiz zamanı değildir
  • Kendini ölçme zamanı değildir

Sabah sadece:

Ayağa kalkma zamanıdır.

Sabah Sigarası İsteği Geçtiğinde Ne Olur?

Bir gün fark edersin ki:

  • Uyanıyorsun
  • Ama aklına sigara gelmiyor

Bu an:

  • Sessiz olur
  • Fark edilmez
  • Kutlanmaz

Ama işte o an:

Bağımlılığın son zinciri çözülmüştür.

Sabah sigarası isteği:

  • En güçlü histir
  • Ama en geçici olandır

Bu istek:

  • Sigaranın iyi olduğu anlamına gelmez
  • Senin zayıf olduğun anlamına gelmez

Bu:

  • Beynin yıllardır alıştığı bir “başlatıcıyı” aramasıdır

Ve beyin:

Öğrenir.

Bir süre sonra:

  • Gün kendiliğinden başlar
  • Sabahlar daha sade olur
  • İstek değil, alışkanlık kalıntısı silinir
Her Gün Bir Paket Sigara İçmenin Vücuda Etkileri

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT
0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hukuki tavsiye yerini alamaz. Web sitemizdeki yayınlardan yola çıkarak, işlerinizin yürütülmesi, belgelerinizin düzenlenmesi ya da mevcut işleyişinizin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriğinde yer alan bilgilere istinaden profesyonel hukuki yardım almadan hareket edilmesi durumunda meydana gelebilecek zararlardan firmamız sorumlu değildir. Sitemizde kanunların içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Ayrıca;
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT
0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hukuki tavsiye yerini alamaz. Web sitemizdeki yayınlardan yola çıkarak, işlerinizin yürütülmesi, belgelerinizin düzenlenmesi ya da mevcut işleyişinizin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriğinde yer alan bilgilere istinaden profesyonel hukuki yardım almadan hareket edilmesi durumunda meydana gelebilecek zararlardan firmamız sorumlu değildir. Sitemizde kanunların içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Ayrıca;
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla
Genel, Sağlık Bülteni19 Şubat 2025
18 Aralık 2024

Sigarayı Bırakanlarda Neden Sabahlar Zor Geçer?

Bu bir isteksizlik değil, zihnin uyanmayı yeniden öğrenmesidir

Sigarayı bırakan birçok kişi sabahları şöyle tarif eder:

“Gözümü açıyorum ama uyanamıyorum.”
“İçimde ağırlık var.”
“Güne başlamak istemiyorum.”
“Sanki gün baştan yorucu.”

Ve çoğu zaman şu düşünce gelir:

“Eskiden böyle değildi.”

Haklısın.
Çünkü eskiden sabahlar doğal başlamıyordu.

Sabah Sigarası Ne İşe Yarıyordu?

Sabah sigarası:

  • Uykudan uyanamayan zihni zorla ayağa kaldırıyordu
  • Bir anda “başla” komutu veriyordu
  • Bedeni değil, zihni harekete geçiriyordu

Bu yüzden:

  • Gözler açılır açılmaz sigara aranırdı
  • İçmeden güne başlamak zor gelirdi

Bu bir alışkanlık değil,
bir sabah anahtarıydı.

Bırakınca Ne Kaybolur?

Sigara bırakıldığında:

  • Zihnin sabahı başlatan o hızlı itmesi kaybolur
  • Gün doğal hızında başlamak zorunda kalır

Ama zihin buna alışık değildir.

Sonuç:

  • Sabahlar ağır hissedilir
  • Zihin “yarım uyanık” kalır
  • Güne başlama isteği gecikir

Bu tembellik değildir.
Bu, desteksiz uyanma halidir.

Neden Sabah Kaygı Daha Belirgin Olur?

Birçok kişi sabahları:

  • İç sıkıntısı
  • Sebepsiz huzursuzluk
  • “Bugün zor geçecek” hissi yaşar

Çünkü sabah:

  • Zihnin en savunmasız anıdır
  • Dikkat henüz dış dünyaya oturmamıştır

Eskiden sigara:

  • Bu boşluğu dolduruyordu
  • Zihni hemen dışarı bağlıyordu

Şimdi o boşluk:

  • Daha belirgin hissedilir
Uyanmak İle Ayılmak Aynı Şey Değildir

Gözünü açmak:

  • Uyanmaktır

Ama güne hazır olmak:

  • Ayılmaktır

Sigara:

  • Ayılmayı yapay şekilde hızlandırıyordu

Bırakınca:

  • Ayılma süreci uzar
  • Zihin zamana ihtiyaç duyar

Bu yüzden:

“Uyudum ama dinlenmemiş gibiyim”
hissi çok yaygındır.

Sabah Huzursuzluğu Neden Öğlene Doğru Azalır?

Birçok kişi şunu fark eder:

“Öğlene doğru açılıyorum.”

Çünkü:

  • Gün ilerledikçe zihin dış dünyaya bağlanır
  • Hareket, ses, ışık zihni yavaş yavaş toplar

Yani sorun:

  • Günün kendisi değildir
  • Başlangıçtır
Neden Sabah Düşünceler Daha Karanlık?

Sabahları:

  • Zihin daha savunmasızdır
  • Olumsuz düşünceler daha baskın gelir

Eskiden:

  • Sigara bu düşünceleri bastırıyordu

Şimdi:

  • Düşünceler filtresiz gelir

Bu:

  • Gerçeklerin kötüleşmesi değildir
  • Zihnin çıplak kalmasıdır
“Bende Bir Şey Mi Var?” Düşüncesi

Sabah zorlanmaları:

  • Kişiyi kendinden şüpheye düşürür

“Neden böyleyim?”
“Niye herkes gibi uyanamıyorum?”

Ama bu:

  • Kişisel bir sorun değil
  • Çok yaygın bir süreçtir

Ve geçicidir.

Sabah Zorluğunu Ne Artırır?
  • Geç yatmak
  • Uyanır uyanmaz telefona bakmak
  • “Bugün nasıl hissediyorum?” diye kendini dinlemek
  • Hemen iyi hissetmeye çalışmak

Bunlar sabahı daha ağır hale getirir.

Ne Yapmamak Gerekir?
  • Kendini zorlamak
  • “Eskiden iyiydim” diye düşünmek
  • Sabahı hemen çözmeye çalışmak
  • Kendini suçlamak

Sabahlar düzelmez, kendiliğinden oturur.

Sigarayı bıraktıktan sonra sabahların zor geçmesi:

  • Bir başarısızlık değildir
  • Geriye gidiş değildir
  • Sigaraya ihtiyaç olduğunun kanıtı değildir

Bu:

  • Zihnin sabahları sigarasız başlatmayı öğrenmesidir

Başta yavaş olur.
Başta ağır gelir.

Ama sonra:

Daha sakin,
daha doğal,
daha dengeli sabahlar gelir.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT
0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hukuki tavsiye yerini alamaz. Web sitemizdeki yayınlardan yola çıkarak, işlerinizin yürütülmesi, belgelerinizin düzenlenmesi ya da mevcut işleyişinizin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriğinde yer alan bilgilere istinaden profesyonel hukuki yardım almadan hareket edilmesi durumunda meydana gelebilecek zararlardan firmamız sorumlu değildir. Sitemizde kanunların içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Ayrıca;
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla
Genel, Sağlık Bülteni18 Aralık 2024
10 Ağustos 2024

Sigarayı Bırakanlarda Konsantrasyon Neden Bozulur?

Bu bir dikkat sorunu değil, bir nörolojik yeniden ayarlamadır

Sigarayı bırakan birçok insan şu cümleyi kurar:

“Eskisi gibi odaklanamıyorum.”
“Okuduğumu anlamıyorum.”
“Zihnim sisli gibi.”

Ve hemen ardından gelen suçlama:

“Demek ki sigara bana iyi geliyormuş.”

Burada durun..!!
Bu sonuç doğru değil.

Ortada bir beyin hasarı yok.
Ortada bir irade sorunu da yok.

Ortada, beynin dikkat sistemlerinin nikotinsiz çalışmayı yeniden öğrenmesi var.

KONSANTRASYON DEDİĞİMİZ ŞEY TEK BİR MERKEZ DEĞİLDİR

Odaklanma:

  • Tek bir “dikkat düğmesi” ile olmaz

Beyinde aynı anda çalışan birkaç ağ gerekir:

  • Prefrontal korteks (yürütücü kontrol)
  • Anterior singulat korteks (odak sürdürme)
  • Parietal dikkat ağı (hedefe yönelme)
  • Locus coeruleus (uyanıklık – noradrenalin)
  • Asetilkolin sistemi (filtreleme)

Nikotin bu ağların hepsine doğrudan veya dolaylı temas eder.

NİKOTİN ODAKLANMAYI NASIL SAĞLIYORDU?

Nikotin:

  • Nikotinik asetilkolin reseptörlerini uyarır
  • Prefrontal kortekste sinyal–gürültü oranını artırır
  • Dikkati dağıtan uyaranları baskılar

Bu yüzden kişi şunu hisseder:

“Sigara içince kafam açılıyor.”

Ama bu:

  • Beyni güçlendirmek değildir
  • Beyni kısa süreli uyararak yapay bir netlik yaratmaktır
BIRAKINCA NE OLUYOR?

Nikotin gittiğinde:

  • Asetilkolin sinyali düşer
  • Dikkat ağlarının eşgüdümü bozulur
  • Prefrontal korteks daha çabuk yorulur

Sonuç:

  • Odak çabuk dağılır
  • Zihin aynı anda çok şeye gider
  • Dikkati toplamak daha fazla enerji ister

Bu bir yavaşlama değil,
bir verimsizleşme hissidir.

DOPAMİN VE MOTİVASYON BOYUTU

Konsantrasyon sadece dikkat değildir.
Motivasyon da gerekir.

Nikotin:

  • Dopamin salınımını artırır
  • “Bu işe devam et” sinyali verir

Nikotin bırakıldığında:

  • Dopamin geçici olarak düşer
  • Beyin şu mesajı verir:

“Bu uğraş yeterince ödüllendirici değil.”

Bu yüzden:

  • İşe başlamak zorlaşır
  • Başlanan iş çabuk bırakılır

Bu tembellik değildir.
Bu ödül sisteminin geçici suskunluğudur.

NORADRENALİN FAZLALIĞI – FAZLA UYANIK, AZ ODAK

İronik ama gerçektir:

Sigarayı bırakanlarda:

  • Noradrenalin bazen fazla çalışır

Bu:

  • Huzursuzluk
  • İç gerginlik
  • Zihinsel dağınıklık yaratır

Çünkü:

  • Noradrenalin belli bir aralıkta faydalıdır
  • Fazlası dikkati keskinleştirmez, parçalar

Beyin:

  • Sürekli çevre tarar
  • Derine inemez
UYKU BOZUKLUĞU VE DİKKAT

Nikotin bırakıldıktan sonra:

  • Uyku derinliği geçici olarak bozulur
  • REM ve derin uyku dengesi sarsılır

Sonuç:

  • Beyin tam dinlenemez
  • Ertesi gün dikkat rezervi düşer

Kişi bunu:

“Zihnim çalışmıyor”
diye yorumlar.

Aslında:

  • Zihin yorgundur, bozuk değil.
OTONOM DALGALANMA VE ZİHİN

Otonom sinir sistemi düzensiz çalıştığında:

  • Beyin arka planda sürekli “tehlike taraması” yapar

Bu:

  • Dikkatin içe dönmesine
  • Bedensel sinyallerin aşırı fark edilmesine yol açar

Kişi:

  • Metni okur ama kalp atışını dinler
  • Konuşmayı dinler ama nefesini kontrol eder

Bu durumda:

  • Gerçek konsantrasyon mümkün değildir
NEDEN “KENDİME GELEMİYORUM” HİSSİ OLUR?

Çünkü:

  • Prefrontal korteks (üst beyin)
  • Beyin sapı ve limbik sistemle sürekli pazarlık halindedir

Nikotin yokken:

  • Alt merkezler daha gürültülüdür
  • Üst merkezler bu gürültüyü bastırmakla meşguldür

Bu da:

  • Zihinsel yorgunluk yaratır
BU NE KADAR SÜRER?

Çoğu kişide:

  • 2–4 hafta belirgin
  • 6–8 haftada belirgin düzelme
  • 2–3 ayda büyük ölçüde toparlanma

Bu sürenin sonunda:

  • Odak daha doğal
  • Daha sürdürülebilir
  • Daha dalgalanmasız olur

Nikotinle gelen “ani netlik” gider
Ama yerine daha stabil bir dikkat gelir.

“BENDE HİÇ DÜZELMEDİ” DİYENLER

Bu genelde şunlarla ilişkilidir:

  • Yetersiz uyku
  • Aşırı kafein
  • Yüksek stres
  • Sürekli “kendini test etme”

Beyni sürekli kontrol etmek:

  • Konsantrasyonu daha da bozar
NE YAPILMAMALI?
  • Kendini suçlamak
  • “Demek sigara lazımmış” demek
  • Sürekli performans ölçmek
  • Aşırı kafeinle telafi etmeye çalışmak

Bunlar süreci uzatır.

Sigarayı bıraktıktan sonra yaşanan dikkat bozukluğu:

  • Zayıflık değildir
  • Geriye gidiş değildir
  • Kalıcı değildir

Bu:

  • Beynin nikotinsiz netliği öğrenme sürecidir

Beyin önce sendeleyebilir.
Ama sonra şunu yapar:

Daha az uyarıyla,
daha temiz sinyalle,
daha sürdürülebilir bir odak.

Her Gün Bir Paket Sigara İçmenin Vücuda Etkileri

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT
0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hukuki tavsiye yerini alamaz. Web sitemizdeki yayınlardan yola çıkarak, işlerinizin yürütülmesi, belgelerinizin düzenlenmesi ya da mevcut işleyişinizin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriğinde yer alan bilgilere istinaden profesyonel hukuki yardım almadan hareket edilmesi durumunda meydana gelebilecek zararlardan firmamız sorumlu değildir. Sitemizde kanunların içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Ayrıca;
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla
Genel, Sağlık Bülteni10 Ağustos 2024
İş Sağlığı ve Güvenliği Çözümlerimizle Tanışın
Bilgi almak için Hizmet Talep Formumuzu doldurun, size ulaşalım.
Teklif Al