27 Ocak 2026

Kanı Sulandıran Gıdalar İçin Etkili Miktar ve Süre (Tahmini)

Kan dolaşımımızın sağlıklı işleyişi, damar tıkanıklığı, kalp hastalıkları ve felç gibi ciddi durumların önlenmesinde kritik rol oynar. Bu nedenle, kanın ne çok yoğun (pıhtılaşmaya meyilli) ne de aşırı akışkan (sulanmış) olması istenmez. Günlük beslenmede sıkça tüketilen bazı doğal gıdalar, ilaç kullanmaksızın kanın akışkanlığını (viskozitesini) etkileyebilir; Bu etkileşim bazı sağlık avantajları sağlarken, belirli durumlarda risk yaratabilir.

Özellikle iş sağlığı ve güvenliği açısından, bu tür gıdaların tüketiminin dikkatle ele alınması önemlidir. Gıda takviyesi gibi görünen bazı alışkanlıklar, iş ortamındaki küçük bir yaralanmada dahi beklenmedik sonuçlar doğurabilir.

Aşağıda kan sulandırıcı etkisi genel olarak bilinen ve halk tarafından bu maksatla da kullanılan ve sağlıklı bireyler için kanı sulandırıcı etkileriyle bilinen yaygın gıdaların tahmini etkili miktarlarını, etki başlangıcı ve süresini ve risk oluşturabilecek durumlarını bilimsel literatürlerden tarayarak iş sağlığı ve güvenliği açısından fikir vermesi için sizlere sunuyorum.

Bu veriler, bireysel farklılıklar, yaş, kilo, sağlık durumu ve ilaç kullanımı gibi faktörlere göre değişebilir. Klinik rehber yerine geçmez.

🩸 🩸 🩸

Kanı Sulandıran Gıdalar – Miktar – Süre – Etki Tablosu

Gıda	Günlük Tüketim Miktarı (sürekli alım)	Etki Başlangıcı	Maksimum Etki Süresi	Riskli Durumlar	Not
Sarımsak	1–2 diş / gün	3–5 gün	2 hafta içinde belirgin	Yaralanma, kanama bozukluğu	Yüksek dozda (>3 diş) kanama riskini artırır
Zencefil (taze)	5–10 g / gün (yaklaşık 1 yemek kaşığı rendelenmiş)	2–4 gün	7–10 gün	Aspirin veya antikoagülanla birlikte tehlikeli olabilir	Taze formu daha etkilidir
Zerdeçal	2–3 g / gün (1 çay kaşığı toz)	4–7 gün	2 hafta	Kanama bozukluğu olanlarda önerilmez	Karabiberle alımı etkisini artırır
Balık Yağı (Omega-3)	1000–2000 mg / gün	5–7 gün	2–4 hafta	Cerrahi öncesi kesilmeli	EPA/DHA formu etkilidir
Üzüm Suyu (kırmızı)	150–250 ml / gün	3–5 gün	1 hafta	Tansiyon düşüklüğü ile birlikte dikkat	Flavonoid içeriği etkili
Yeşil Çay	2–3 fincan / gün	3–7 gün	2 hafta	Warfarin kullananlarda etkileşim yapabilir	C vitamini ile birlikte etki artabilir
C Vitamini (>1000 mg/gün)	1–2 g / gün (takviye)	2–4 gün	1 hafta	Fazlası böbrek taşı ve sindirim sorunları yapabilir	Uzun süreli yüksek doz önerilmez
Domates (likopen etkisiyle)	2 orta boy / gün	5–7 gün	2 hafta	Kan sulandırıcı ilaçla birlikte dikkat	Çiğ veya pişmiş alınabilir
Soğan	½ baş / gün	3–5 gün	1–2 hafta	Gözle görünmeyen etkiler olabilir	Etki sarımsaktan daha hafiftir
Kırmızı şarap (resveratrol)	1 kadeh / gün (150 ml)	1–3 gün	7–10 gün	Alkol + sulandırıcı etki → yüksek risk	Her gün önerilmez

Gıda	Günlük Tüketim Miktarı (sürekli alım)	Etki Başlangıcı	Maksimum Etki Süresi	Riskli Durumlar	Açıklama
Tarçın (toz)	1 çay kaşığı (≈2-3 g)	3–5 gün	1 hafta	Aşırı tüketimde karaciğer toksisitesi	Kumarin içeriği dolayısıyla karaciğeri zorlar
Maydanoz (taze)	1/2 demet (≈10 g)	4–6 gün	1 hafta	Fazlası idrar söktürücü + pıhtılaşma etkisi olabilir	K vitamini dengesi önemli
Ahududu / Böğürtlen	1 avuç (≈80–100 g)	2–4 gün	1 hafta	Kan sulandırıcı etkisi ilaçlarla birlikte artabilir	Antioksidan + salisilat içerir
Ananas (bromelain etkisi)	2 dilim (≈100 g)	1–3 gün	7–10 gün	Aspirin/kan ilacı ile birlikte dikkat	Enzim etkisiyle pıhtılaşma süresini uzatır
Kivi	1–2 adet / gün	3–5 gün	1 hafta	Hassas mideye sahip bireylerde asidik etkisi olabilir	Salisilat zengini
Kakao (toz/ham)	1 tatlı kaşığı (≈5 g)	4–6 gün	1–2 hafta	Kafein ve teobrominle etkileşim	Flavonoidlerle damar genişlemesini artırır
Ceviz	3–5 adet / gün	5–7 gün	2 hafta	Aşırı yağ alımı ile diğer sağlık riskleri artar	Omega-3 içerdiği için kanı akışkanlaştırır
Acı biber / kırmızı biber	1 çay kaşığı pul biber veya 1 küçük sivri	2–3 gün	1 hafta	Mide sorunları olanlarda dikkat	Kapsaisin etkisiyle damar açıcıdır
Fesleğen	1 tatlı kaşığı kuru / 10 yaprak taze	3–6 gün	1 hafta	K vitamini dengesi önemli	Hafif salisilat etkisi içerir
Karpuz (yüksek potasyum, su)	1–2 dilim (≈200 g)	1–2 gün	5–7 gün	Tansiyon düşüklüğüyle birleşirse baş dönmesi	Dolaşımı hızlandırabilir

⚖️ ⚖️ ⚖️

Dengeleme Gerekliliği

Sürekli ve çoklu sulandırıcı gıda tüketimi, kanama süresini uzatabilir. Özellikle:
- Kesik, cerrahi müdahale, diş çekimi gibi durumlarda tehlike yaratır.
- Baş dönmesi, halsizlik, göz kararması ile kendini gösterebilir.
Bu gıdaların çoğu tek başına kullanıldığında ciddi risk oluşturmaz ancak:
- Birlikte alındıklarında etkileri toplanır (örneğin kivi + ananas + sarımsak), (örneğin: sarımsak + zencefil + balık yağı) = risk katlanarak artar.
- Aspirin, warfarin, heparin gibi ilaçlarla birlikte kullanımı dikkat gerektirir.
- Yüksek sıcaklık, susuzluk, yoğun fiziksel efor gerektiren işlerde bu gıdaların aşırı tüketimi kanama veya baş dönmesi gibi etkilere neden olabilir.
Gıdaların kan sulandırıcı etkileri, genellikle salisilat içeriği, flavonoidler, omega-3 veya enzimatik bileşikler yoluyla olur.

✅ ✅ ✅

İdeal Kullanım Tavsiyesi (Sağlıklı Bireyler İçin)

Gıda	Haftalık Güvenli Sıklık	Önerilen Form
Sarımsak	3–4 gün	Pişmiş veya ezilmiş
Zencefil	2–3 gün	Taze, çay şeklinde
Balık Yağı	3 gün	Kapsül (hekim onayıyla)
Zerdeçal	2–3 gün	Baharat olarak (yoğurtla)
Üzüm suyu	Haftada 2–3 kez	Taze sıkılmış
Domates	Günlük	Salata/sos olarak

Doğal gıdaların sağlık üzerindeki etkileri, ilaçlar kadar güçlü olabilir. Bu nedenle sarımsak, zencefil, balık yağı veya yeşil çay gibi “masum” görünen gıdalar, düzenli ve yüksek dozda tüketildiklerinde vücutta kanama süresini uzatabilir, tansiyonu düşürebilir veya bazı ilaçlarla etkileşime girerek ciddi sonuçlara neden olabilir.

Özellikle cerrahi müdahale öncesinde, kan sulandırıcı ilaç kullanan bireylerde veya riskli işlerde çalışanlarda, bu tür gıdaların tüketimi sınırlandırılmalı ya da kontrollü yapılmalıdır.

Bu yazı bir teşhis ya da tedavi aracı değildir, ancak bilinçli bir yaşam ve güvenli iş ortamı için önleyici sağlık yaklaşımının bir parçası olarak değerlendirebilirsiniz.

Dengeli beslenmek, bilinçli tüketmek ve gerektiğinde hekiminize danışmak, hem bireysel sağlık hem de iş güvenliği açısından en sağlıklı yoldur.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Bilimsel Yazı Sevenler Devam Edebilirler

⭐️⭐️ Kanı Sulandıran / Pıhtılaştıran Gıdalar https://tetkik.com.tr/2024/10/23/13056/

⭐️⭐️ Kalp Damar Sisteminiz İçin Muhteşem Sarımsak https://tetkik.com.tr/2025/05/09/muhtesem-sarimsak/

⭐️⭐️ K Vitamini https://tetkik.com.tr/2025/02/15/22042/

⭐️⭐️ Pıhtı – Kan Sulandırıcı https://tetkik.com.tr/2024/10/31/13845/

⭐️⭐️ Uyku Sorununuza Zerdaçal Keyfi https://tetkik.com.tr/2025/04/13/24343/

⭐️⭐️ Biyokimya, Pıhtılaşma Faktörleri https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK507850/

⭐️⭐️ Endotel hücreleri ve pıhtılaşma https://link.springer.com/article/10.1007/s00441-021-03471-2

⭐️⭐️ Enfeksiyon ve inflamasyon ve pıhtılaşma sistemi https://academic.oup.com/cardiovascres/article/60/1/26/321951

⭐️⭐️ Kanı Sulandıran / Pıhtılaştıran Gıdalar https://tetkik.com.tr/2024/10/23/13056/

⭐️⭐️ Hesperdin https://tetkik.com.tr/2024/09/23/hesperidin-p-vitamini/

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, Sağlık Bülteni27 Ocak 2026

26 Ocak 2026

Yeşil Çay Nasıl Demlenir?

Yeşil Çay (Camellia sinensis, Buharda Kurutulmuş)

Yeşil Çay Demleme Yöntemi

Miktar: 1–1.5 gram (yaklaşık yarım çorba kaşığı) yeşil çay yaprağı

Su: 200 ml, 70–80°C sıcaklıkta (kaynamamış, hafif ılıtılmış su)

Demleme Süresi: 2–3 dakika, üzeri kapalı şekilde

Tüketim Zamanı: Demlendikten sonra ilk 10–15 dakika içinde tüketilmelidir.

🍵 🍵 🍵

Yeşil Çaydaki Faydalı Bileşikler ve Etkileri

EGCG (Epigallocatechin gallate): Yeşil çayın en güçlü antioksidanlarından biridir. Kansere karşı koruyucu etkileri bulunur, metabolizmayı hızlandırarak yağ yakımına destek olur.

L-theanine: Beyin fonksiyonlarını destekleyen, sakinleştirici ve konsantrasyonu artırıcı bir amino asittir. Stresi azaltır ve zihinsel odaklanmayı güçlendirir.

Yüksek Antioksidan Seviyesi: Yeşil çay, polifenoller açısından zengin olup serbest radikallerle mücadelede vücudu korur, hücre yenilenmesini destekler.

🌿 🌿 🌿

Yeşil Çay Bekletildiğinde Meydana Gelen Değişiklikler

Acılaşma: Yeşil çay, 20 dakikadan sonra acılaşmaya başlar. Bu, özellikle demleme süresinin uzun tutulması veya bekletilmesiyle ortaya çıkar.

Oksidasyon: Bekletme süresi uzadıkça yeşil çaydaki polifenoller okside olur, yani kimyasal yapıları bozulur ve çözünmez hale gelir. Bu durum, antioksidan kapasitenin düşmesine yol açar.

Mide Tahrişi: Uzun süre bekletilmiş yeşil çay, içeriğindeki bazı bileşiklerin değişimi nedeniyle hassas midelerde tahrişe neden olabilir. Bu nedenle taze tüketilmesi önemlidir.

✅ ✅ ✅

Yeşil Çay Özet ve Öneriler

Yeşil çaydan en iyi faydayı sağlamak için:

1–1.5 gram yeşil çayı 70–80°C su ile 2–3 dakika demleyin.
Demlendikten sonra ilk 10–15 dakika içinde tüketin.
Çayın uzun süre bekletilmesinden kaçının, çünkü tadı acılaşır, antioksidan etkisi azalır ve mide rahatsızlıklarına yol açabilir.

Yeşil çay, sağlıklı yaşam için mükemmel bir doğal destekçidir. Doğru demleme ve taze tüketimle hem lezzetinden hem de faydalarından maksimum derecede yararlanabilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, Sağlık Bülteni26 Ocak 2026

25 Ocak 2026

Biyosidal Ürün Uygulayıcıları İçin Yıllık Zorunlu Tetkik ve Tahlil Planlaması

Tıbbi Gerekçeler ve İnsan Sağlığı Açısından Değerlendirme

Biyosidal ürün uygulama faaliyetleri, çalışanların kimyasal maddelere kontrollü ancak tekrarlayan maruziyet yaşadığı özel bir çalışma alanıdır. Bu maruziyetin etkileri çoğu zaman ani değil, zaman içinde birikerek ortaya çıkar. Bu nedenle biyosidal uygulayıcılar için sağlık gözetimi; şikâyet oluştuğunda değil, şikâyet oluşmadan önce yapılmalıdır.

Planladığım yıllık tetkik ve tahlillerin amacı; çalışanı sadece “çalışabilir” kabul etmek değil, erken biyolojik değişiklikleri tespit ederek kalıcı hasarı önlemektir.

1. Kolinesteraz (Cholinesterase) Düzeyi

Neden Yapılır?

Biyosidal ürünlerin önemli bir bölümü (özellikle organofosfat ve karbamat grubu maddeler), asetilkolinesteraz enzimini inhibe ederek etki gösterir. Bu durum sinir iletimini doğrudan etkiler.

Tıbbi Gerekçe

Kolinesteraz düzeyindeki düşüş, sinir sistemi toksisitesinin en erken biyokimyasal göstergesidir
Klinik semptomlar (baş ağrısı, halsizlik, kas seyirmesi) ortaya çıkmadan önce düşüş saptanabilir
Erken tespit edilmezse kalıcı nörolojik hasar riski doğar

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

Bu tetkik, çalışanın sinir sisteminin kimyasal yüklenmeye verdiği yanıtı gösterir. Bir alarm sistemidir. Düşüş eğilimi varsa, çalışan sahadan çekilerek geri dönüşü olmayan hasar önlenir.

2. Tam Kan Sayımı (Hemogram)

Neden Yapılır?

Kimyasal maruziyet, kemik iliği ve bağışıklık sistemi üzerinde baskılayıcı etki oluşturabilir.

Tıbbi Gerekçe

Anemi, lökopeni veya trombosit düşüklüğü erken dönemde yakalanabilir
Kronik toksik etkilerin ilk göstergeleri hematolojik değişikliklerdir
Enfeksiyonlara yatkınlık bu testle izlenir

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

Hemogram, çalışanın genel fizyolojik direncini gösterir. Kimyasallara bağlı gizli baskılanmalar bu testle erken fark edilir.

3. Karaciğer Fonksiyon Testleri (ALT, AST, ALP, GGT)

Neden Yapılır?

Biyosidal ürünlerin büyük bölümü karaciğerde metabolize edilir.

Tıbbi Gerekçe

Karaciğer toksisitesi çoğu zaman sessiz ilerler
Enzim yüksekliği, klinik bulgudan önce ortaya çıkar
Kronik maruziyet karaciğer hasarına yol açabilir

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

Karaciğer; vücudun detoks merkezidir. Bu testler, çalışanın kimyasal yükü tolere edip edemediğini gösterir.

4. Böbrek Fonksiyon Testleri (Üre, Kreatinin)

Neden Yapılır?

Bazı biyosidal maddeler ve metabolitleri böbreklerden atılır.

Tıbbi Gerekçe

Böbrek hasarı erken dönemde belirti vermeyebilir
Kreatinin artışı geç dönemde ortaya çıkar; bu yüzden düzenli takip gerekir
Kronik maruziyet böbrek fonksiyonlarını bozabilir

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

Böbrekler sessiz organlardır. Bu tetkikler, geri dönüşü olmayan hasar oluşmadan önce riskleri ortaya koyar.

5. Akciğer Grafisi (PA)

Neden Yapılır?

Biyosidal uygulamalarda aerosol, buhar ve partikül inhalasyonu söz konusudur.

Tıbbi Gerekçe

Kimyasal inhalasyona bağlı yapısal değişiklikler izlenir
Kronik irritasyon ve inflamasyon bulguları erken dönemde saptanır
Kapalı alan uygulamalarında risk daha yüksektir

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

Bu tetkik, çalışanın solunum sisteminin korunup korunmadığını gösterir. Maske kullanımı ve saha koşullarının etkinliği dolaylı olarak değerlendirilir.

6. Solunum Fonksiyon Testi (SFT)

Neden Yapılır?

Kimyasal buhar ve spreyler, hava yollarında daralma ve irritasyona yol açabilir.

Tıbbi Gerekçe

Astım benzeri tablo gelişimi erken yakalanır
Akciğer kapasitesindeki düşüşler saptanır
Maske uyumu ve yeterliliği değerlendirilir

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

Bu test, çalışanın nefes alma kapasitesini objektif olarak ölçer ve mesleki solunum hastalıklarının önlenmesine katkı sağlar.

7. Göz Muayenesi

Neden Yapılır?

Biyosidal ürünler göz için yüksek irritan ve toksik etkiye sahiptir.

Tıbbi Gerekçe

Kimyasal konjonktivit ve kornea hasarı erken saptanır
Görme keskinliği değişiklikleri izlenir
Koruyucu gözlük kullanımının yeterliliği değerlendirilir

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

Göz hasarları hızlı gelişir ve kalıcı olabilir. Bu muayene, erken müdahale imkânı sağlar.

8. Genel Fizik Muayene ve Nörolojik Değerlendirme

Neden Yapılır?

Biyosidal maruziyetin etkileri çoğu zaman çok sistemlidir.

Tıbbi Gerekçe

Tremor, refleks değişiklikleri, kas gücü kaybı değerlendirilir
Merkezi ve periferik sinir sistemi bulguları izlenir
Klinik bulgular laboratuvar sonuçlarıyla birlikte yorumlanır

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

Bu muayene, tetkiklerin “sayılardan ibaret” kalmamasını sağlar. İnsanı merkeze alan değerlendirme burada yapılır.

Sonuç: Yıllık Tetkik Planı Bir Zorunluluk Değil, Koruyucu Kalkanıdır

Bu tetkik ve tahlillerin tamamı; biyosidal ürün uygulayıcılarının sağlığını korumak, firmaların mevzuat riskini azaltmak ve sahada sürdürülebilir çalışma sağlamak amacıyla planlanmaktadır.

Bizim yaklaşımımızda bu tetkikler:

Evrak tamamlamak için değil
Denetimi geçmek için değil
İnsanı korumak için yapılır.

Çünkü biyosidal uygulamada en pahalı ekipman değil, sağlıklı çalışan en kritik unsurdur.

Amacımız Açık:

Personelinizin sağlığını gerçek anlamda korumak
Zorunlu sağlık tetkikleri ve raporlamalarda sizi riske sokmamak
Denetim süreçlerini stres olmaktan çıkarmak
İşinizi bilen, sorumluluğunuzu paylaşan bir İSG çözüm ortağı olmak

Eğer siz de;

Biyosidal uygulama sahalarını tanıyan,
Kolinesteraz ve sağlık heyeti süreçlerini doğru yöneten,
Mevzuatı sadece anlatan değil, uygulayan – uygulatan
bir OSGB ile çalışmak istiyorsanız,

Tetkik İş Sağlığı ve Güvenliği
sizinle çalışmaya hazır.

📞 Bizimle iletişime geçin.

📍 Tetkik Eğitim Merkezi : Yeşillik Cad. No:230 Kat:4/424, Selgeçen Modeko İş Merkezi – Karabağlar/İZMİR

📞 Tetkik Merkez Telefonu: +90 232 265 20 65
🌐 Web sitemiz: https://tetkik.com.tr/
📧 Bilgi: [email protected]

🔔 Unutmayın:

İşinizi biliyoruz.
Mevzuatı yönetiyoruz.
Sağlığınızı koruyoruz.

Biyosidal Ürünlerle Çalışan Personelin Sağlık Gözetimi

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hukuki tavsiye yerini alamaz. Web sitemizdeki yayınlardan yola çıkarak, işlerinizin yürütülmesi, belgelerinizin düzenlenmesi ya da mevcut işleyişinizin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriğinde yer alan bilgilere istinaden profesyonel hukuki yardım almadan hareket edilmesi durumunda meydana gelebilecek zararlardan firmamız sorumlu değildir. Sitemizde kanunların içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Ayrıca;
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, Haberler&Duyurular25 Ocak 2026

25 Ocak 2026

Biyosidal Ürün Uygulayan Firmalara Özel Sağlık Hizmetlerimiz

Mevzuatın Ötesinde, Gerçek Maruziyeti Yöneten Bir Yaklaşım

Biyosidal ürün uygulama faaliyetleri, iş sağlığı ve güvenliği açısından klasik sektörlerden ayrılır. Bu alanda çalışan personel; pestisitler, insektisitler, rodentisitler ve benzeri kimyasallara tekrarlayan ve çoğu zaman düşük dozlu fakat süreğen maruziyet altındadır. Bu nedenle biyosidal uygulama faaliyetlerinde sağlık gözetimi, sadece “yapılması gereken bir zorunluluk” değil, doğru yapılmadığında geri dönüşü olmayan sonuçlar doğurabilecek bir süreçtir.

Biz Tetkik İş Sağlığı ve Güvenliği olarak, biyosidal ürün uygulayan firmalara sunduğumuz sağlık hizmetlerini; mevzuat maddelerinin tekrarı şeklinde değil, saha gerçeklerine dayalı koruyucu hekimlik perspektifiyle ele alıyoruz.

Biyosidal Uygulamalarda Sağlık Gözetiminin Temel Mantığı

Biyosidal ürün uygulayıcılarının sağlık gözetimi; klasik işe giriş muayenesi anlayışıyla sınırlandırılamaz. Çünkü burada esas risk, akut bir kazadan ziyade, zaman içinde biriken biyolojik etkilerdir. Bu durum, özellikle sinir sistemi, karaciğer, solunum sistemi ve hematolojik parametreler üzerinde kendini gösterir.

Bu nedenle sağlık gözetimini şu üç temel eksen üzerine kuruyoruz:

Maruziyetin türü ve süresi
Kişisel biyolojik yanıt
Periyodik ve karşılaştırmalı takip

Kolinesteraz (Cholinesterase) Tetkikleri: Sadece Bir Kan Tahlili Değil

Biyosidal ürün uygulayıcıları için Kolinesteraz tetkikleri, yönetmelik gereği zorunlu bir parametredir. Ancak uygulamada bu tetkik çoğu zaman “alındı–dosyaya kondu” yaklaşımıyla ele alınmaktadır. Bu yaklaşım, sağlık gözetiminin ruhuna aykırıdır.

Tetkik OSGB olarak Kolinesteraz takibini:

Bazal değerlerin doğru şekilde belirlenmesi
Kişiye özgü referans aralığının oluşturulması
Periyodik ölçümlerin trend analizi ile değerlendirilmesi
Düşüş eğilimi görüldüğünde erken uyarı mekanizmasının işletilmesi

şeklinde ele alıyoruz. Amacımız sadece tetkiki yapmak değil, olası sinir sistemi toksisitesini erken evrede yakalamaktır.

İşe Giriş ve Periyodik Muayenelerde Biyosidal Odaklı Yaklaşım

Biyosidal ürün uygulayıcıları için yapılan sağlık muayenelerinde standart formlarla yetinilmemelidir. Bu çalışan grubunda;

Kolinesteraz (Cholinesterase) Düzeyi
Tam Kan Sayımı (Hemogram)
Böbrek fonksiyonları (Üre, Kreatinin)
Karaciğer enzimleri (ALT, AST, ALP, GGT)
Akciğer Grafisi (PA)
Solunum fonksiyonları (SFT – Solunum Fonksiyon Testi)
Göz Muayenesi
Genel Fizik Muayene ve Nörolojik Değerlendirme
Cilt ve mukozal temas öyküsü

özel olarak sorgulanmalı ve kayıt altına alınmalıdır.

Özellikle;

Nöroloji
Dermatoloji
Göğüs Hastalıkları

Uzman Hekimleri tarafından değerlendirildikte sonra işyeri hekimi muayene – kontrolü ile birikte EK-2 Formu düzenlenmelidir.

EK-2 Formu sonuç bölümünde değerlendirme;

Çalışmasına Engel Yoktur
Çalışmasına ………. şartı ile Engel Yoktur
Çalışmasına geçici olarak ……. sebebi ile Engel vardır.
Çalışması ……. sebebi ile Uygun Değildir.

Olarak raporlanmalıdır.

Tetkik OSGB bünyesinde yürütülen muayenelerde, çalışan sadece “çalışabilir/çalışamaz” şeklinde değerlendirilmez. Hangi koşullarda, hangi sıklıkta ve hangi önlemlerle çalışması gerektiği net şekilde belirlenir.

Sağlık Heyeti Raporlaması ve Uygunluk Süreçleri

Biyosidal ürün uygulayan firmaların sıklıkla karşılaştığı konulardan biri de sağlık heyeti raporlarıdır. Bu süreç, yanlış planlandığında zaman kaybına, personel eksikliğine ve sahada aksamalara neden olabilir.

Biz bu süreci;

Doğru zamanda
Doğru branşlarla
Mevzuata uygun ve denetime hazır şekilde

planlayarak yürütüyoruz. Firmaların “rapor alındı mı?” kaygısı yerine, raporun gerçekten koruyucu ve geçerli olması esas alınır.

Kayıt, İzleme ve Denetim Güvenliği

Biyosidal sektöründe denetimler çoğu zaman sağlık kayıtları üzerinden ilerler. Eksik, düzensiz veya tutarsız sağlık dosyaları firmalar için ciddi risk oluşturur.

Tetkik OSGB olarak;

Tüm sağlık verilerini izlenebilir ve karşılaştırılabilir şekilde kayıt altına alıyor
Denetim anında sunulabilecek, eksiksiz sağlık dosyaları oluşturuyor
Firma yönetimini ve saha sorumlularını olası riskler konusunda önceden bilgilendiriyoruz

Sonuç – Sağlık Gözetimi Bir Evrak Değil, Bir Güvenlik Bariyeridir

Biyosidal ürün uygulama faaliyetlerinde sağlık hizmetleri; bir formalite değil, işin sürdürülebilirliği için kritik bir güvenlik bariyeridir. Doğru yürütülmeyen sağlık gözetimi, en iyi ekipmanı ve en deneyimli personeli bile koruyamaz.

Biz Tetkik İş Sağlığı ve Güvenliği olarak; biyosidal sektörüne sunduğumuz sağlık hizmetlerini, çalışanı gerçekten koruyan, firmayı mevzuat riskinden uzak tutan ve sahayla uyumlu bir sistem olarak kurguluyoruz.

Çünkü biz bu işi teorik olarak bildiğimiz gibi, yapılması gerektiği gibi de sahada uyguluyoruz.

Amacımız Açık:

Personelinizin sağlığını gerçek anlamda korumak
Zorunlu sağlık tetkikleri ve raporlamalarda sizi riske sokmamak
Denetim süreçlerini stres olmaktan çıkarmak
İşinizi bilen, sorumluluğunuzu paylaşan bir İSG çözüm ortağı olmak

Eğer siz de;

Biyosidal uygulama sahalarını tanıyan,
Kolinesteraz ve sağlık heyeti süreçlerini doğru yöneten,
Mevzuatı sadece anlatan değil, uygulayan – uygulatan
bir OSGB ile çalışmak istiyorsanız,

Tetkik İş Sağlığı ve Güvenliği
sizinle çalışmaya hazır.

📞 Bizimle iletişime geçin.

📍 Tetkik Eğitim Merkezi : Yeşillik Cad. No:230 Kat:4/424, Selgeçen Modeko İş Merkezi – Karabağlar/İZMİR

📞 Tetkik Merkez Telefonu: +90 232 265 20 65
🌐 Web sitemiz: https://tetkik.com.tr/
📧 Bilgi: [email protected]

🔔 Unutmayın:

İşinizi biliyoruz.
Mevzuatı yönetiyoruz.
Sağlığınızı koruyoruz.

Kolinesteraz (Cholinesterase) – Biyosidal Ürün Uygulayıcılarında Ölçüm ve Takip

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Haberler&Duyurular, Genel25 Ocak 2026

25 Ocak 2026

Hafta 3 — Gölge: İçimizdeki Bastırılmış Karanlık

1) Gölge Nedir?

Jung’a göre gölge, kişiliğimizin bastırdığımız, inkâr ettiğimiz, kabul etmediğimiz yönleridir.

Bunlar “kötü” olmak zorunda değildir, sadece uygun görülmeyen taraflardır.
Kültür, aile, toplum, din… bize “hangi özellikler kabul edilebilir, hangileri ayıplanır” öğretir.
Kabul görmeyen yönler bilinçdışına itilir. İşte bunlar gölgeyi oluşturur.

📌 Örnekler:

Çocuğa sürekli “ağlama” denirse → duygusallığı gölgeye itilir.
Kıza “kızgınlık yakışmaz” denirse → öfke gölgeye atılır.
Oğlana “erkekler korkmaz” denirse → korkuları gölgeye bastırılır.

2) Gölgenin Özellikleri

Bilinçdışıdır → Kişi “ben öyle değilim” der.
Bastırılmıştır → Görmezden gelinir.
Enerji taşır → Bastırıldıkça daha güçlü bir şekilde geri döner.
Projeksiyon yapar → Kendi gölgemizi başkalarında görürüz.

3) Gölgenin İşlevi

Gölge “kötü” değildir; aslında bütünlüğün kayıp yarısıdır.

İçimizdeki potansiyeli saklar.
Yaratıcılığın, cesaretin, hatta sevginin bastırılmış parçaları gölgeye itilmiş olabilir.
Gölgeyle yüzleşmek → daha otantik, bütün bir benlik.

4) Projeksiyon (Yansıtma)

Gölgenin en belirgin özelliği: Kendi gölgemizi başkasına yansıtmak.

📌 Örnekler:

İçinde öfke bastırılmış biri, başkalarını “çok öfkeli” bulur.
Gizli kıskançlık taşıyan biri, sürekli başkalarını “kıskanç” olmakla suçlar.
Toplumlar da gölgelerini “öteki”ne yansıtır (düşman yaratır).

5) Kültürel Boyut – Türk Toplumunda Gölge

“Ayıp olur” → bastırma mekanizması
“Elalem ne der” → gölgeyi gizleme kültürü
“Büyüklerin yanında sus” → bastırılmış öfke ve isyan
“Kötü kadın / kötü adam” etiketleri → kolektif gölgeleme

Sonuç: Toplum gölgesini dış gruplara veya azınlıklara yansıtır.

6) Gölgenin Tehlikesi

Bastırma arttıkça patlama: İçeride birikir, kriz anında kontrolsüz şekilde fırlar.
Projeksiyonla çatışma: Kendimizde göremediğimizi başkada görüp kavga ederiz.
Çifte hayat: “Dışarıda düzgün, içeride gizli karanlık.”

7) Gölgenin Fırsatı

Jung der ki:

“Altına inmezsen, ışığı da bulamazsın.”

Gölge, gelişim için hazine taşır.
Bastırılmış özellikler bilinçle birleşirse → yaratıcı enerji, özgünlük, cesaret.

Örneğin:

Öfkesini kabul eden kişi, sınır çizmeyi öğrenir.
Bastırılmış cesaretiyle yüzleşen kişi, lider olur.
Bastırılmış yaratıcılığını kabul eden kişi, sanatçı olur.

8) Rüyalarda Gölge

Rüyalarda gölge genelde:

Karanlık figürler
Takip eden yabancılar
Korkutucu hayvanlar
olarak çıkar.

Ama dikkat: Gölge sadece “kötü canavar” değil, bazen bize yol gösteren “karanlık arkadaş”tır.

9) Modern Hayatta Gölge

Sosyal medyada sürekli mutlu görünen → depresyonunu gölgeye itmiş olabilir.
İş yerinde aşırı otoriter patron → aslında kendi yetersizlik korkusunu bastırıyor.
Politikada “biz iyi, onlar kötü” → gölge yansıması.

10) Gölgeyle Yüzleşmek

Fark Etmek: Kimi kişiler seni aşırı rahatsız ediyor? → Gölgene işaret.
Projeksiyonunu Geri Al: “O çok bencil” dediğinde → “Ben de nerelerde bencillik gösteriyorum?” diye sor.
Rüya Günlüğü: Karanlık figürleri kaydet, sembolleri çöz.
Yaratıcı Dönüşüm: Bastırılmış enerjiyi sanat, yazı, spor gibi kanallara aktar.

Bu Haftaki Ödeviniz

Önümüzdeki hafta pazara kadar bu haftanın konusunu, önceki haftaları ve aşağıda verdiğim ödevinizi her gün tekrar edin. Bu sayede konuyu içselleştirecek ve hayatınızın akışına adapte etmiş olacaksınız.

A) Gölgemi Tanıyorum Defteri

Sizi en çok sinirlendiren 3 insanı yazın.
Onlarda gördüğünüz 3 özelliği yazın.
Aynı özelliklerin sizde nerede küçük izlerle var olabileceğini düşünün.

B) Rüya Analizi

Bu gece rüyanızda “karanlık, tehdit, takip, yabancı” figürleri varsa → kaydedin.
Onların aslında hangi gölgenize işaret ettiğini yazın.

C) Gölgemi İfade Etme Deneyi

Gün içinde normalde bastırdığınız bir duygunuzu (öfke, üzüntü, kırgınlık) küçük bir ortamda ifade edin.
Örn: “Bu sözün beni kırdı.”
Sonuçları not et.

Dr. Mustafa KEBAT

⭐️⭐️⭐️⭐️

Eğitim Almak İçin Bizi Arayın

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü Dr Mustafa KEBAT yönetiminde deneyimli ekibimizle, firmanız yöneticilerine Gölge İle Barışma – Propriyoseptif Egzersizler Eğitimini Türkiyenin her yerinde planlayalım.

Eğitim Başvurusu

Dr Mustafa KEBAT – 0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Yeşillik Cad. No:230 Kat:4/424, Selgeçen Modeko İş Merkezi – Karabağlar/İZMİR
+90 232 265 20 65
[email protected]

⭐️⭐️⭐️⭐️

BİLGİ NOTU: Carl Gustav Jung, gölge arketipini Almanca yazdığı eserlerinde genellikle “der Schatten” kelimesiyle ifade etmiştir. Bu kelime doğrudan “gölge” anlamına gelir ve Jung’un analitik psikolojisinde bireyin bilinçdışı yönlerini, bastırılmış dürtülerini ve kabul görmeyen kişilik parçalarını temsil eder.

Jung’un özellikle Aion: Researches into the Phenomenology of the Self adlı eserinde “Schatten” terimi sıkça geçer. Burada gölge, benliğin (das Ich) karşıtı olarak konumlandırılır ve bireyleşme sürecinde (Individuation) yüzleşilmesi gereken temel bir arketip olarak ele alınır.

Kısaca:

Almanca: der Schatten
İngilizce: the Shadow
Türkçe: gölge

Bu terim, Jung’un kolektif bilinçdışı kuramı içinde yer alan en güçlü arketiplerden biridir ve hem kişisel hem kültürel düzeyde dönüşümün kapısını aralar.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Bu sitede yer alan içerikler yalnızca genel bilgilendirme amacı taşır. Paylaşılan bilgiler, bir hekim muayenesinin, tedavisinin veya profesyonel danışmanlığın yerini tutmaz. Buradaki bilgiler esas alınarak herhangi bir ilaç tedavisine başlanması, mevcut tedavinin değiştirilmesi ya da bırakılması uygun değildir.

Aynı şekilde, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili içerikler, bir iş güvenliği uzmanı, mühendis veya teknik ekip tarafından yapılması gereken değerlendirme ve kararların yerine geçemez. Bu bilgiler temel alınarak saha risk değerlendirmesi yapılması ya da mevcut sistemin değiştirilmesi önerilmez.

Sitede herhangi bir yasa dışı ilan ya da yönlendirme yapılması amacı bulunmamaktadır. İçerikler, sadece farkındalık yaratmak ve bilinçlendirme sağlamak amacıyla sunulmuştur.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, Makaleler25 Ocak 2026

23 Ocak 2026

Masa Başı Çalışanlar İçin Kan Dolaşımında Denge Rehberi – 4

4. Masada Kan Dolaşımını İyileştiren Uygulamalar

Masa başında geçirilen uzun saatler boyunca vücudumuzun en fazla etkilenen sistemlerinden biri dolaşım sistemidir. Kanın serbest akışı, kasların mikro düzeyde kasılmasıyla, doğru pozisyonla ve ergonomik düzenlemelerle desteklenir. Ancak, çoğu çalışan farkında olmadan, uzun süre aynı pozisyonda kalmak, uygunsuz oturmak veya yanlış masa düzeninde çalışmak suretiyle kan dolaşımını engeller.

Bu bölüm, masa başında çalışırken kan dolaşımını optimize etmek için uygulanabilir pratik adımları ayrıntılı biçimde açıklamaktadır. Özellikle ayak ve bacak pozisyonları, masa-sandalye yüksekliği optimizasyonu ve bilgisayar monitör düzeni, hem dolaşım sağlığı hem de genel ergonomik denge açısından kilit rol oynar.

4.1 Ayak ve Bacak Pozisyonları

4.1.1 Alt Ekstremite Dolaşımının Önemi

Bacaklar, kalpten en uzak organlardır ve yer çekimi nedeniyle kanın geri dönüşü (venöz dönüş) zordur. Bu nedenle alt ekstremite dolaşımı, masa başında uzun süre oturan kişilerde en çok zorlanan dolaşım hattıdır.

Fizyolojik olarak, bacak kasları birer “pompa” görevi görür. Her kasılma, damar içindeki kanı yukarıya, kalbe doğru iter. Ancak hareketsizlikte bu pompa devre dışı kalır ve kan göllenmesi, ödem veya varis gibi durumlar ortaya çıkar.

Harvard Medical School’un 2023 verilerine göre, günde 8 saatten fazla oturan kişilerde bacak damarlarında kan akış hızı %37 oranında düşmekte, bu durum uzun vadede venöz yetmezlik riskini iki katına çıkarmaktadır.

4.1.2 İdeal Ayak Pozisyonu

Ofis ergonomisinde, ayakların konumu kan dolaşımı için temel belirleyicidir.

🔹 Kural 1 – Ayaklar yere tam temas etmeli.
Ayak tabanı, vücut ağırlığını eşit dağıtarak damarlara mekanik destek sağlar. Eğer ayaklar havada kalırsa, baldır kasları gevşer, dolaşım azalır.

🔹 Kural 2 – Bacaklar 90–100° açıda olmalı.
Dizlerin çok fazla bükülmesi, özellikle diz arkası damarlarını (popliteal ven) sıkıştırır. Bu durum “kan göllenmesi”ne yol açar.

🔹 Kural 3 – Bacaklar çaprazlanmamalı.
Bacak bacak üstüne atmak, femoral ve iliak damarlarda basıncı %50 artırır. Sürekli tekrarlandığında damar duvarı elastikiyetini azaltır ve varis oluşumunu hızlandırır.

🔹 Kural 4 – Ayak bileği aktif tutulmalı.
Ayak parmaklarını yukarı-aşağı oynatmak veya bileği döndürmek, kas pompasını harekete geçirir. Her saat başı 1–2 dakikalık bu mikro hareket, dolaşımın sürekliliğini sağlar.

4.1.3 Ofis İçin Uygun Ayak Desteği Seçimi

Ayak desteği (footrest) ofis ergonomisinde dolaşımı destekleyen önemli bir ekipmandır.
Türk ofislerinde sıklıkla gözlenen hata, çalışanların yüksek masa/sandalye oranı nedeniyle ayaklarının havada kalmasıdır. Bu, alt ekstremitede “basınç tıkanması” yaratır.

İdeal ayak desteği özellikleri:

10–15 cm yükseklikte, ayarlanabilir açıya sahip,
Kaymaz yüzeyli,
Hafif eğimli (yaklaşık 15°).

Alternatif çözüm:
Resmî footrest bulunmuyorsa, sağlam bir ayakkabı kutusu veya 10 cm kalınlığında kitap da geçici çözümdür.
Amaç, diz ve kalça arasındaki açıyı doğal konumda (90–100°) tutmaktır.

4.1.4 Ofiste Uygulanabilecek Ayak ve Bacak Egzersizleri

1. Ayak Pompası Egzersizi

Oturur pozisyonda topukları kaldırıp parmak uçlarını yere bastırın.
Sonra tersini yapın: topuklar yere, parmaklar yukarı.
20 tekrar.
Faydası: Venöz kanı yukarı iter, baldır kaslarını aktive eder.

2. Mini Yürüyüş (Masa Arkasında)

Sandalyeden kalkın, bulunduğunuz alanda 10 adım atın.
Her adımda topuktan başlayarak parmak ucuna geçin.
Faydası: Kas pompasını maksimum düzeyde çalıştırır.

3. Diz Açısı Kontrolü

Sandalyede otururken, bir ayağınızı öne doğru uzatın.
10 saniye tutup indirin.
Her iki bacak için 5 tekrar.

4. Dairesel Bilek Rotasyonu

Her iki ayağı havaya kaldırın.
Bilekleri saat yönünde ve tersinde 10’ar kez döndürün.

💡 Bu egzersizlerin her biri ortalama 2 dakikalık sürelerde yapılabilir ve düzenli uygulandığında bacak dolaşımını %20 artırır (Kaynak: European Journal of Occupational Health, 2021).

4.1.5 Türk Çalışma Ortamına Uygun Öneriler

Dar alan ofislerde: Sandalyede yapılan mikro hareketlere (bilek ve ayak pompası) öncelik verilmelidir.
Yoğun toplantı ortamlarında: Ayak altına top konarak (örneğin tenis topu) küçük dairesel masaj hareketleri yapılabilir.
Evden çalışanlarda: Sandalye yüksekliği genellikle masa ile uyumsuzdur; mutlaka ayak desteği kullanılmalıdır.

4.2 Masa ve Sandalye Yüksekliğinin Optimizasyonu

4.2.1 Ergonomi – Dolaşım İlişkisi

Masa ve sandalye yüksekliği yalnızca konforu değil, dolaşımın sürekliliğini belirler. Yanlış yükseklik oranları, özellikle diz arkası ve kasık bölgesindeki damarların sıkışmasına yol açabilir.
Bu durum, “mekanik venöz obstrüksiyon” olarak adlandırılır.

Ergonomik denge sağlandığında, kas iskelet sistemi doğru hizalanır, damar ve sinir yolları serbest kalır, kalp pompası yükü azalır.

4.2.2 Masa ve Sandalye Arasındaki Altın Oran

İdeal ölçü oranı:

Masa yüksekliği (H₁) ≈ Oturma yüksekliği (H₂) + 27–30 cm

Yani, örneğin oturma yüksekliği 45 cm ise, masa yüksekliği yaklaşık 72–75 cm olmalıdır.

Hedef:

Dirsek açısı 90–100° olmalı.
Kollar gevşek biçimde masaya paralel uzanmalı.
Omuzlar yukarı kalkmamalı, dirsekler masaya yaslanmamalı.

Bu açıların korunması, damar sıkışması ve sinir tıkanmalarını önler.

4.2.3 Sandalye Ayarları (Ergonomik Detaylar)

Bölüm	İdeal Özellik	Dolaşım Faydası
Oturma Yüksekliği	Ayaklar yere tam temas etmeli	Alt ekstremite venöz dönüş kolaylaşır
Oturma Derinliği	Diz arkasıyla koltuk arasında 3–5 cm boşluk	Popliteal damar sıkışmaz
Sırt Desteği	Belin doğal kavisine uygun	Duruş dengesi, kan basıncı dengelenir
Kol Dayama	Dirsek 90° açıda, omuz gevşek	Kas gerginliği azalır
Oturma Minderi	Orta sertlikte, hava geçirgen	Basınç noktaları azalır

Ergonomik sandalye kullanımı, uzun dönemli venöz yetmezlik riskini %45 oranında azaltır (Occupational Safety Journal, 2020).

4.2.4 Masa Yüksekliğinin Ayarlanması

Bazı durumlarda, sabit masalarda yükseklik değiştirilemez. Bu durumda:

Sandalyeyi masa yüksekliğine göre ayarlayın.
Ayaklar havada kalırsa ayak desteği kullanın.
Klavye çok yukarıdaysa bilek desteği (mouse pad veya yumuşak ped) ekleyin.

Elektrikli yükseklik ayarlı masalar (sit-stand desk) giderek yaygınlaşmaktadır.
Araştırmalara göre, günde 2 saat ayakta çalışmak:

Alt ekstremite dolaşımını %40 artırır,
Kalori tüketimini 150 kcal yükseltir,
Bel ağrısı şikayetini %32 azaltır.

Türk ofislerinde maliyet nedeniyle her masanın ayarlanabilir olması zor olsa da, departman bazlı ortak kullanım noktaları oluşturulabilir (örneğin “ayakta çalışma masası köşesi”)

4.2.5 Ofis Tipine Göre Dolaşım Odaklı Ergonomi Önerileri

Ofis Tipi	Sorun	Çözüm
Açık ofis	Hareketsizlik + sabit sandalye	Saat başı 3 dk yürüyüş, hareketli oturma
Ev ofisi	Masa-sandalye uyumsuzluğu	Yastık/ayak desteği, monitör yükseltici
Call-center	Uzun süreli oturma	30 dk’da bir “ayakta görüşme”
Yönetici masası	Büyük masa – uzak monitör	Ekran mesafesi 60–70 cm’ye sabitlenmeli

4.2.6 Sandalye Seçiminde Dolaşım Öncelikli Kriterler

Oturma minderi ortopedik olmalı. Jel veya hava dolgulu modeller tercih edilmeli.
Dinamik oturma özelliği (hafif sallanma) kas aktivasyonunu artırır.
Sırt desteği hareketli olmalı, sabit sırtlıklar dolaşım engelleyebilir.
Kolçaklar dirsek hizasında olmalı, yüksek kolçaklar omuz damarlarını sıkıştırır.

4.3 Bilgisayar ve Monitör Düzeni

4.3.1 Ekran Düzeyinin Dolaşım Üzerindeki Dolaylı Etkisi

Monitör yüksekliği doğrudan dolaşımı etkilemiyor gibi görünse de, aslında postür zincirinin başlangıç noktasıdır. Ekran çok alçakta olduğunda kişi öne eğilir; bu da göğüs kafesini sıkıştırır, diyafram hareketini kısıtlar ve kalp üzerindeki mekanik basıncı artırır.

Özellikle boyun ve sırt kaslarının kronik kasılması, bölgesel kan akımını azaltır; uzun vadede baş ağrısı, yorgunluk ve “boyun damar basısı sendromu” gibi dolaşım sorunlarına yol açabilir.

4.3.2 İdeal Monitör Konumu

Kriter	İdeal Değer	Dolaşım Üzerindeki Etki
Göz hizası	Ekranın üst kenarı gözle aynı hizaya gelecek	Boyun nötr pozisyonda kalır
Mesafe	60–70 cm	Göz kasları gevşer, öne eğilme azalır
Eğim	10–20° yukarı eğimli	Görüş açısı doğal hale gelir
Aydınlatma	Yan veya arka ışık, direkt yansıma yok	Göz kası yorgunluğu ve baş ağrısı azalır

4.3.3 Monitör, Klavye ve Mouse Üçlüsünün Uyumlu Dizilimi

Klavye:
- Dirsek 90° açıda, bilek düz pozisyonda olmalı.
- Klavye masanın kenarına 10–15 cm mesafede konumlanmalı (bilek desteği için).
Mouse:
- Klavyenin hemen yanında olmalı.
- Omuzdan değil, dirsekten hareket ettirilmeli.
- Aşırı küçük mouse, parmak kaslarını zorlar ve dolaşımı bozar.
Monitör:
- Doğrudan önünüzde olmalı.
- Ekran kenarıyla vücut arasında 5–10° sapma olabilir ama daha fazla değil.

Bu üçlü denge sağlandığında, üst gövde kaslarında gerginlik %40 azalır, kalp ritmi dengelenir (NIOSH, 2021).

4.3.4 Çift Monitör Kullanımında Dolaşım Uyumları

Eğer iki ekran eşit kullanılıyorsa, tam ortada oturun.
Ana ekranı sık kullandığınız yöne 15° eğin.
Ekranlar arasında sık geçiş varsa, gözleri değil başı hafifçe döndürün.
Her 30 dakikada bir gözleri uzağa odaklayın (20–20–20 kuralı: 20 dakikada 20 saniye, 20 adım uzağa bak).

4.3.5 Türk Ofislerinde Gözlenen Yaygın Sorunlar ve Çözümler

Sorun	Dolaşım Etkisi	Çözüm
Monitör çok alçakta	Göğüs basısı, boyun gerginliği	Ekranı 10 cm yükseltin (kitap veya yükselticiyle)
Klavye çok uzak	Öne eğilme, omuz sıkışması	Klavyeyi 10 cm yaklaştırın
Mouse çok küçük	El damar basısı	Orta boy ergonomik mouse kullanın
Yansıma yapan ekran	Göz kası gerginliği	Ekranı yan ışıkla aydınlatın

4.3.6 Bilgisayar Başında Nefes ve Mikro Hareketler

Kan dolaşımını desteklemenin en basit yollarından biri, monitör karşısında bilinçli nefes almak ve mikro hareketler yapmaktır:

Omuz yuvarlama (10 tekrar)
Boyun germe (sağa-sola 10 saniye)
Diyafram nefesi (4-4-4 ritminde)
Göz kırpma ve uzağa odaklanma (20 saniye)

Bu uygulamalar, hem oksijenlenmeyi hem de mikrodolaşımı artırır.

4.4 Sonuç: Masada Dolaşım Dostu Çalışma Kültürü

Masa başı çalışanlar için dolaşım sağlığı; pahalı ekipmanlar değil, bilinçli farkındalık ve küçük düzeltmelerle korunur.
Ayakların yere tam basması, sandalye-masa oranının uyumlu olması ve monitör hizasının doğru ayarlanması — hepsi birlikte, kalp-damar sisteminin sağlıklı çalışması için kritik önemdedir.

“Masa başında doğru oturmak, sadece omurgayı değil, kalbi de korur.”

Bu rehberin amacı, çalışanların hem ergonomik farkındalığını artırmak hem de dolaşım sağlığını iş yaşamının bir parçası haline getirmektir.

Günlük yaşamda uygulanacak küçük değişiklikler — 5 dakikalık ayak egzersizi, monitör hizasının düzeltilmesi, doğru sandalye ayarı — uzun vadede damar sağlığını korur, yorgunluğu azaltır ve verimliliği yükseltir.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Masa Başı Çalışanlar İçin Kan Dolaşımında Denge Rehberi yazı dizisinin tamamının Ana Başlıklar ve Ara Başlıkları aşağıdaki sıra ile yayınlanmıştır

1. Giriş – 02.01.2026

1.1 Rehberin Amacı
1.2 Hedef Kitle
1.3 Kan Dolaşımı ve Masa Başı Çalışmanın Önemi

2. Kan Dolaşımı ve Masa Başı Çalışmanın Etkileri – 09.01.2026

2.1 Kan Dolaşımının Temel İşlevleri
2.2 Uzun Süreli Oturmanın Fizyolojik Etkileri
2.3 Dolaşım Bozukluklarının Belirtileri

3. Günlük Alışkanlıklar ile Dolaşımı Destekleme – 16.01.2026

3.1 Düzenli Molalar ve Hareket
3.2 Ofis İçi Egzersizler
3.3 Doğru Oturma ve Postür

4. Masada Kan Dolaşımını İyileştiren Uygulamalar – 23.01.2026

4.1 Ayak ve Bacak Pozisyonları
4.2 Masa ve Sandalye Yüksekliğinin Optimizasyonu
4.3 Bilgisayar ve Monitör Düzeni

5. Beslenme ve Sıvı Alımı – 30.01.2026

5.1 Dolaşımı Destekleyen Besinler
5.2 Su Tüketimi ve Hidratasyon
5.3 Kafein ve Alkolün Etkileri

6. Stres Yönetimi ve Dolaşım – 06.02.2026

6.1 Stresin Kan Dolaşımına Etkisi
6.2 Nefes Egzersizleri
6.3 Kısa Meditasyon ve Rahatlama Teknikleri

7. Dolaşım Sorunlarının Erken Tespiti ve Önleme – 13.02.2026

7.1 Yaygın Dolaşım Problemleri
7.2 Evde ve Ofiste Basit Kontroller
7.3 Profesyonel Destek Gerektiren Durumlar

8. Özet ve Pratik Öneriler – 20.02.2026

8.1 Günlük Uygulama Planı
8.2 Hatırlatıcı ve Motivasyon Önerileri
8.3 Kaynaklar ve Ek Okuma

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

⭐️⭐️⭐️⭐️

#masabaşı #denge #kandolaşımı #tetkikosgb #kebat

Daha Fazla

Genel, Sağlık Bülteni23 Ocak 2026

22 Ocak 2026

Karanfili Neden Emiyoruz?

Tüm Vücuda Hızlı Etki

Karanfilin içerdiği başlıca aktif madde olan eugenol, dil altı (sublingual) ve ağız mukozası yoluyla hızla emilir. Bu sayede;

Sindirim sistemine uğramadan doğrudan kan dolaşımına geçer.
Etki süresi hızlanır, özellikle ağrı kesici ve sakinleştirici etkileri daha kısa sürede görülür.
Mide ve karaciğerin eugenol’ü ilk geçiş metabolizmasında parçalama etkisi azalır, böylece biyoyararlanım artar.

Lokal Antibakteriyel ve Antiseptik Etki

Karanfili çiğnediğinizde;

Ağız içindeki bakteri ve mikroplara karşı güçlü bir antiseptik etki gösterir.
Ağız kokusunu giderir, özellikle anaerobik bakterilere karşı etkilidir.
Diş eti iltihaplarını azaltır ve periodontal hastalıkların önlenmesine yardımcı olur.
Diş ağrısını lokal uyuşturucu etkisiyle hafifletir.

Sinir Uçlarına Etkiyle Hafif Sakinleştirici Etki

Ağız mukozasından eugenol ve diğer bileşenlerin emilimi sayesinde:

Dilaltı sinir uçları yoluyla vagus siniri üzerinden merkezi sinir sistemine sinyal iletimi kolaylaşır.
Bu da parasempatik sistemi (gevşeme sistemini) harekete geçirir, böylece hafif sakinleştirici ve gevşetici bir etki oluşur.
Özellikle stresli veya anksiyeteli anlarda birkaç adet karanfilin ağızda çiğnenmesi ya da bekletilmesi, zihinsel rahatlama sağlar.

Sindirim Sistemine Geçişte Destek

Ağızda bir süre bekletildikten sonra yutulan karanfil yağı veya çayı:

Mide asidini dengelemeye yardımcı olur.
Mide spazmlarını ve şişkinlikleri azaltır.
Sindirim enzimlerinin salgılanmasını destekler.

Karanfilin Yatıştırıcı Etkinliği

Eugenol (en baskın bileşen): Ağrı kesici, anti-inflamatuvar ve sedatif etkileriyle bilinir.
Beta-karyofillen: Endokanabinoid sistemle etkileşime girerek anksiyolitik ve antidepresan etki gösterdiği düşünülmektedir.
Tanenler, flavonoidler ve saponinler: Antioksidan ve sinir sistemi dengeleyici etkilere katkı sağlar.

Bu bileşenler, özellikle merkezi sinir sistemi üzerinde etkili olup, beyinde GABA (gamma-aminobütirik asit) düzeylerini artırarak veya GABA reseptörlerini uyararak sakinleştirici (sedatif) etki oluşturabilirler.

GABA, beynin başlıca inhibitör nörotransmiteridir ve beyindeki nöral aktiviteyi yavaşlatarak anksiyete, stres ve uykusuzluğu azaltmada kilit rol oynar. Eugenol’ün GABA reseptörleri üzerindeki etkisi şu şekildedir:

Eugenol, GABA-A reseptörlerinin duyarlılığını artırarak GABA’nın bağlanmasını kolaylaştırır.
Bu etki, sedatif (sakinleştirici) ilaçlara benzer şekilde sakinlik, kas gevşemesi ve uyku hali oluşturabilir.
Hayvan deneylerinde, eugenol’ün doza bağlı şekilde merkezi sinir sistemini baskıladığı, motor aktiviteyi azalttığı ve uyku süresini uzattığı gözlenmiştir.

Karanfilden bu kadar bahsetmişken bir de kolay tarif vereyim.

Karanfil Çayı Tarifi

Malzemeler

5–6 adet karanfil (kuru, bütün)
1 su bardağı (200–250 ml) içme suyu
Damak tadınıza ve tercih ettiğiniz ek faydalara göre aşağıdakileri ekleyebilirsiniz.
- 1 çubuk tarçın (aromatik ve kan şekeri dengeleyici etkisi için)
- 1 dilim taze zencefil (bağışıklığı destekler)
- 1 tatlı kaşığı bal (tatlandırmak için, çay biraz ılıdıktan sonra ekleyin)
- Birkaç damla limon (C vitamini ve ferahlatıcı etki için)

Hazırlanışı

Suyu bir cezve veya küçük tencerede kaynamaya bırakın.
Kaynamaya başladıktan sonra içine karanfilleri (ve istenirse tarçın veya zencefili) ekleyin.
Altını kısarak 5–10 dakika arası demleyin.
Ocaktan alın, birkaç dakika dinlendirin.
Süzerek fincana alın. Ilıdıktan sonra isteğe bağlı olarak bal veya limon ekleyebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Bilimsel Yazı Sevenler Devam Edebilirler

⭐️⭐️ Syzygium aromaticum L. (Myrtaceae): Geleneksel Kullanımlar, Biyoaktif Kimyasal Bileşenler, Farmakolojik ve Toksikolojik Aktiviteler https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32019140/

⭐️⭐️ Karanfil Esansiyel Yağı (Syzygium aromaticum L. Myrtaceae): Ekstraksiyon, Kimyasal Bileşim, Gıda Uygulamaları ve İnsan Sağlığı İçin Temel Biyoaktivite https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/34770801/

⭐️⭐️ Karanfil ( Syzygium aromaticum ) esansiyel yağı nanoemülsiyonunun biyoaktif özellikleri: Kapsamlı bir inceleme https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38163240/https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38163240/

⭐️⭐️ Syzygium aromaticum L. (Myrtaceae) ‘nin besin bileşimi, fitokimyası, biyoaktifliği ve potansiyel uygulamalarındaki son gelişmeler https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9614275/

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Daha Fazla

Genel, Sağlık Bülteni22 Ocak 2026

20 Ocak 2026

Sigara İlaç Kullanmadan Nasıl Bırakılır?

“İstemeden içtiğini fark ettiğin gün başlar”

Bu yazıyı “sigarayı hiç içmemiş” biri gibi yazmıyorum.
Bu yazıyı;
– sigarayı seveni,
– nefret edeni,
– bırakmayı deneyip geri döneni,
– “aslında içmek istemiyorum ama içiyorum” diyenleri anlayarak mesleki deneyimlerime ve gözlemlerime dayanarak yazıyorum.

Çünkü sigara içen biri şunu bilir:
Sigara zevkten çok ihtiyaç gibi hissedilir.
Ama o ihtiyaç, düşündüğümüz şey değildir.

Önce Şunu Netleştirelim

İlaç kullanmadan sigara bırakmak mümkündür.
Ama bu,
– “kendimi zorlayayım”,
– “dişimi sıkayım”,
– “iradeli olayım”
anlamına gelmez.

Tam tersine.

Sigara zorlayarak değil,
anlayarak bırakılır.

Sigara Neden Zor Bırakılıyor?

Sigara zor bırakılır çünkü:

Stresi azaltıyor gibi hissettirir
Odaklanmayı kolaylaştırır gibi gelir
Can sıkıntısında bir “eşlikçi”dir
Sabahları güne başlatır
Tuvalette, molada, yalnızken hep oradadır

Ama asıl mesele şu:

Sigara bir keyif aracı değil,
duygu düzenleyicisidir.

Yani:

Sıkıldığında
Gerildiğinde
Düşünce yoğunlaştığında
Boşluk hissettiğinde

sigara bir ara geçiş sağlar.

İlaçsız Bırakmanın İlk Şartı – Kendinle Kavga Etmemek

Birçok kişi şuradan başlar:

“Artık bırakıyorum.”

Ve devamı gelir:

“Bir daha içmeyeceğim.”

Sonra bir gün:

“Bir tane içtim.”

Ve zihinde şu olur:

“Demek ki iradesizim.”

İşte en büyük hata burada.

Sigara bırakma sürecinde:

Geri adımlar olabilir
İstekler gelebilir
Zor günler yaşanabilir

Bu bir başarısızlık değil, sürecin parçasıdır.

İlaçsız Bırakmanın Asıl Stratejisi

İlaçsız bırakmak demek:

“Nikotinle savaşmak” demek değildir.

Asıl yapılması gereken:

Sigaranın hayattaki görevlerini tek tek fark etmektir.

Kendine şu soruları sor:

Sigara en çok ne zaman iyi geliyor?
Hangi duygudan sonra yakıyorum?
Aslında sigara mı istiyorum, yoksa bir ara mı?

Bu soruların cevabı:

Sigaranın yerine ne koyman gerektiğini gösterir.

En Kritik Nokta – “İstek” İle “Alışkanlık” Aynı Değil

Birçok sigara:

Gerçek istekle değil
Otomatik olarak içilir

El sigaraya gider ama:

Ağız tat almaz
İçerken keyif yoktur
Sonunda “neden içtim ki” denir

İşte bu noktada sigara:

Bağımlılık değil, refleks haline gelmiştir.

İlaçsız bırakmak için:

Bu otomatikliği kırmak yeterlidir

Nasıl Kırılır?

İlk 3 Günü “Bırakma” Değil, “Erteleme” Olarak Gör

“Bir daha içmeyeceğim” deme.
Şunu de:

“Şimdi değil.”

İstek geldiğinde:

10 dakika bekle
Yer değiştir
Su iç
Yüzünü yıka

İstek:

Zirve yapar ve iner.

Sigara isteği:

15–20 dakikalık bir dalgadır
Dalga geçer

Sabahı Özel Yönet

Sabah sigarası en zorudur.
Çünkü yıllarca güne başlatıcı olmuştur.

Sabah:

Hemen kendini test etme
“İstiyor muyum?” diye sorma
Günü düşünme

Sadece:

Kalk
Işık aç
Yüzünü yıka
Hareket et

Sabahı atlattın mı:

Günün %50’si geçmiştir.

Sigarayı Bırakanlarda Sabah Sigarası İsteği Neden En Güçlüdür?

Sigarayı “Rahatlatıcı” Olarak Görmeyi Bırak

Sigara:

Rahatlatmaz
Sadece gerginliği geçici olarak maskelemeye yardım eder

Bu farkındalık yerleştiğinde:

Sigara cazibesini kaybeder
“Bir tane içsem rahatlarım” düşüncesi zayıflar

“İçmek İstemiyorum Ama Elim Gidiyor” Hali

Bu çok kritik bir aşamadır.

Bu şu demektir:

Zihnin bırakmıştır,
beden alışkanlıktadır.

Bu aşamada:

Kendine kızma
“Demek ki bırakıyorum” diye düşün

Çünkü:

En zor eşik geçilmiştir.

İlaçsız Bırakanların Ortak Özelliği

İlaçsız bırakan insanlar genelde:

Kendini suçlamaz
Süreci gözlemler
Acele etmez
“Bugün içmedim”e odaklanır

Onlar şunu bilir:

Sigara bir günde değil,
zihinde çözülerek bırakılır.

Bir Gerçeği Dürüstçe Söyleyeyim

İlk günler:

Huzursuzluk olur
Boşluk hissi olur
Can sıkıntısı artar

Ama bu:

Sigaranın iyi olduğu anlamına gelmez
Sadece beynin yeni düzene alışmasıdır

Bu dönem:

Geçicidir.

Ne Zaman “Bıraktım” Denir?

Sigara içmediğin gün sayısıyla değil.

Şu olduğunda:

Sigara aklına geliyor ama ikna edemiyor
“İçsem de bir şey değişmeyecek” diyorsan
Zor gün geçiyor ama sigara çözüm gibi görünmüyorsa

İşte o zaman:

Sigara bitmiştir.

Sigara ilaçsız bırakılır mı?
Evet.

Ama:

Kendinle kavga etmeden
Zorlamadan
Kahramanlık yapmadan

Sigara bırakmak:

Güç gösterisi değil,
farkındalık sürecidir.

Ve şunu bil:

Sigara seni tutmuyor.
Sen sigarayı tutuyorsun.

Elini gevşettiğinde:

Kendiliğinden düşüyor.

Her Gün Bir Paket Sigara İçmenin Vücuda Etkileri

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, Sağlık Bülteni20 Ocak 2026

19 Ocak 2026

Riskli İşler Bazlı Karaciğer Fonksiyon Testleri Yorumlama

İşyeri hekimliği pratiğinde yıllar içinde şunu açıkça gördüm: Aynı laboratuvar sonucu, farklı işlerde bambaşka anlamlar taşıyabiliyor. Buna rağmen sahada hâlâ ALT, AST ve GGT gibi karaciğer fonksiyon testlerinin; çalışılan işten, maruziyetten ve iş güvenliği risklerinden bağımsız şekilde yorumlandığına sıkça tanık oluyorum. Bu yaklaşım, çoğu zaman ya gereksiz iş kısıtlamalarına ya da daha tehlikelisi, gerçek risklerin gözden kaçmasına neden oluyor.

Bu yazıyı hazırlarken çıkış noktam şuydu: İşyeri hekimi tanı koyan değil, riski yöneten hekimdir. Karaciğer fonksiyon testleri de bu risk yönetiminin önemli araçlarından biridir. Ancak bu araçlar doğru bağlama oturtulmadığında, hekimi korumaz; aksine hem hekimi hem çalışanı zor durumda bırakır. Özellikle kimyasal maruziyetin olduğu işler, gece ve vardiyalı çalışma düzenleri ile alkolle ilişkili riskli işler söz konusu olduğunda, standart yorumların yetersiz kaldığı açıktır.

Bu yazıda amaçladığım şey; “ALT kaç, GGT kaç?” sorusundan ziyade, “Bu değer, bu işte, bu koşullarda ne ifade ediyor?” sorusuna cevap verebilmektir. Yazımı, hastalık etiketlemek için değil; iş–sağlık uyumunu sağlamak, iş kazalarını önlemek ve hekimi bilimsel olarak savunulabilir kararlarla donatmak için hazırladım.

Bu yazıyı, sahada çalışan meslektaşlarımın yalnız olmadığını hissetmesi ve verdikleri kararların arkasında durabilecekleri bir çerçeve sunması amacıyla kaleme aldım.

Hastalık Değil, Risk Yönetimi

İşyeri hekimliği açısından ALT–AST–GGT;

Tanı koydurucu testler değildir
Çalışamazlık belgesi üretme araçları hiç değildir
Erken uyarı ve risk yönlendirme göstergeleridir

Bu yazının temel yaklaşımı şudur:

Aynı laboratuvar sonucu, farklı işlerde farklı anlam taşır.

Bu nedenle yorumlama iş türüne göre değişmek zorundadır.

Kimyasal Madde Maruziyeti Olan İşler

Kimyasal İşler Nelerdir?

Solventler (toluen, ksilen, benzen türevleri)
Boya, tiner, vernik
Pestisitler
Ağır metaller
Temizlik kimyasalları
Laboratuvar reaktifleri

Bu İşlerde Karaciğer Neden Kritik?

Karaciğer:

Kimyasalları metabolize eder
Detoksifikasyon yapar
Safra ile atılım sağlar

→ Bu nedenle ilk etkilenen organlardan biridir

Kimyasal İşlerde Tipik Enzim Desenleri

A) İzole GGT Yükselmesi

ALT–AST normal
GGT 2–4 kat

Anlamı:
→ Erken toksik yük
→ Henüz hücresel hasar yok

İşyeri hekimi kararı:

İşe devam
Maruziyet azaltımı
KKD kontrolü
1–3 ay izlem

B) ALT > AST + GGT Yükselmesi

Anlamı:
→ Hepatoselüler toksisite başlıyor

Karar:

Kimyasal maruziyeti olan işten geçici uzaklaştırma
Sevk (dahiliye / gastro)
Maruziyet analizi

C) GGT ↑↑ + ALP ↑

Anlamı:
→ Kolestatik hasar

Bu durumda:

Kimyasal işte çalıştırılamaz
Acil sevk

Kimyasal İşlerde ALT–AST–GGT için NET SINIRLAR

Durum	Karar
GGT <3x	İzlem
ALT 2–3x	Maruziyet azalt
ALT >5x	Geçici uzaklaştır
Semptom + enzim ↑	Acil sevk

Gece Çalışması ve Vardiyalı İşler

Gece Çalışması Neden Karaciğeri Etkiler?

Sirkadiyen ritim bozulur
Melatonin baskılanır
İnsülin direnci gelişir
Yağlanma artar

→ NAFLD ve GGT yükselmesi sık görülür

Gece Çalışanlarda Tipik Desen

ALT hafif ↑
AST normal
GGT ↑
Trigliserid ↑

Bu bir hastalık değil, adaptasyon bozukluğudur.

❌ ❌ ❌

En Sık Yapılan Yanlış

“ALT yüksek → gece çalışamaz”

❌ Yanlış

Doğru Yaklaşım

ALT <2x ve asemptomatik ise:

Çalışmaya devam
Beslenme–uyku danışmanlığı
6 ay izlem

ALT >3x ise:

Gece–gündüz rotasyonu
Metabolik değerlendirme

Gece Çalışması İçin Özel Not

Gece çalışmasında karaciğer enzimleri erken uyarıdır, yasaklayıcı kriter değildir.

Alkolle İlişkili Riskli İşler

Alkol + İş Güvenliği = Kritik Kombinasyon

Özellikle:

Forklift
Vinç
Yüksekte çalışma
Kesici–delici aletler
Elektrik işleri

Alkolle İlişkili Tipik Enzim Deseni

AST > ALT (çoğu zaman >2)
GGT belirgin ↑
ALT genelde ılımlı

Bu Bir “Hastalık” Değil, “Güvenlik Riski”dir

İşyeri hekimi için mesele:

Karaciğer hasarı değil
Refleks, dikkat ve karar verme

Karar Matrisi

Desen	Riskli İş
AST/ALT >2 + GGT ↑	Geçici kısıtlama
İzole GGT ↑	Danışmanlık
AST–ALT <2x	İzlem

❌❌❌

Raporlama DİLİ (ÇOK ÖNEMLİ)

❌ Yanlış:

“Alkolik karaciğer hastası, çalışamaz”

✔️ Doğru:

“Mevcut laboratuvar bulguları iş güvenliği açısından geçici risk oluşturmaktadır.”

Karma Riskler (Kimyasal + Gece + Alkol)

En Tehlikeli Kombinasyon

Bu durumda:

GGT erken yükselir
ALT sessiz olabilir
AST yanıltıcıdır

Yaklaşım:

En düşük tolerans
Daha sık izlem
Maruziyet öncelikle azaltılır

Hukuki ve Mesleki Koruma İçin Altın Cümleler

“Tanı koyulmamıştır.”
“Geçici risk değerlendirmesi yapılmıştır.”
“İşin niteliğine bağlı önlem önerilmiştir.”
“İzlem önerilmektedir.”

Bu yazıyı tamamladığımda vardığım sonuç şudur: Karaciğer fonksiyon testleri, işyeri hekimliği açısından ne abartılacak ne de hafife alınacak bulgulardır. Asıl mesele, bu testleri işin niteliğiyle birlikte okuyabilme becerisidir. Kimyasal maruziyeti olan bir işte izole GGT yüksekliği ile ofis çalışanındaki aynı değerin anlamı aynı değildir. Gece çalışan bir işçide hafif ALT artışı, çoğu zaman hastalık değil; biyolojik ritmin bozulduğunun bir göstergesidir. Alkolle ilişkili enzim desenleri ise çoğu zaman bir karaciğer hastalığından çok, iş güvenliği sorunu olarak ele alınmalıdır.

İşyeri hekimi için en zor kararlar, “çalışamaz” demek zorunda kalınanlar değil; çalışabilir ama önlem alınmalı denilen durumlardır. Bu yazıyı, tam da bu gri alanlarda yol göstermek maksadı ile kaleme aldım. Ne işçiyi gereksiz yere işinden uzaklaştıran bir yaklaşımı, ne de “bir şey olmaz” kolaycılığını savunmuyorum. Savunduğum; ölçülü, gerekçeli ve kayıt altına alınabilir bir risk yönetimidir.

Şuna inanıyorum: Doğru yorumlanan ALT–AST–GGT sonuçları, işyeri hekimini hukuki açıdan da mesleki açıdan da güçlendirir. Çünkü doğru karar; sadece doğru sonuç değil, doğru gerekçe ile verilen karardır.

Bu yazımda, sahada verilen her kararda “yalnız değilim” duygusunu güçlendirmesi ve işyeri hekimliğinin gerçek ruhuna katkı sağlaması;

İşçiyi korumayı
İşvereni hukuki riske sokmamayı
Hekimi yalnız bırakmamayı

Ama en önemlisi:

İşyeri hekimliğini, imza hekimliği olmaktan çıkarması dileklerimle.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, Sağlık Bülteni19 Ocak 2026

18 Ocak 2026

Hafta 2 — Persona: Sosyal Maske ve Gerçek Benlik Arasındaki Köprü

Persona Nedir?

Latince persona, aslında antik tiyatro maskesi demektir. Jung bu sözcüğü alıp ruh biliminin merkezine koydu:

Persona, toplum önünde taktığımız maskedir.
Bizi dış dünyayla bağlayan bir “arayüz”dür.
Sosyal ilişkilerimizi kolaylaştırır; yoksa çıplak hâlimizle savunmasız kalırdık.

📌 Örnek:

İş yerinde “ciddi, güvenilir uzman” maskesi
Arkadaş ortamında “mizah yapan eğlenceli kişi” maskesi
Sosyal medyada “enerjik, mutlu imaj”

Bu maskeler aslında işlevsel: İnsanlar bizi “tanıyabilir”, biz de rolleri paylaşabiliriz.

Persona’nın İşlevleri

Jung’a göre persona iki yönlü işlev görür:

Koruma: İç dünyamızı tamamen ifşa etmemek, sınır koymak. Kimse market kasiyerine en derin travmasını anlatmaz; persona bunu filtreler.
Arabuluculuk: Toplumla uyum sağlamak. Bir öğretmen, sınıfta “öğretmen personası” ile hem bilgiyi aktarır hem otorite kurar.

Persona = “Arayüz”. Bilgisayarın ekranı gibi: iç donanımı göstermez, ama dış dünyayla iletişimi mümkün kılar.

Persona – Tehlike Nerede?

Problem, persona maskesini “benim tüm gerçeğim” zannetmeye başladığında çıkar.

Aşırı Persona:
- İnsan, kendini rolüne hapseder.
- Örn. doktor sadece “doktor” olur; insanî yönlerini inkâr eder.
- Emeklilikte ya da işsiz kaldığında büyük boşluk ve kimlik krizi yaşar.
Zayıf Persona:
- Sosyal ortamlarda uygun rol kuramaz; “uyumsuz” görülür.
- Toplumla iletişim kurmak zorlaşır.

🔑 Denge: Persona “araç”tır, “sahici ben” değildir.

Persona ve Kültür

Her kültür, “geçerli maskeler” repertuvarı sunar.

Batı kültürü: Bireysel başarı maskeleri (kariyer, özgünlük, performans).
Doğu kültürü: Topluluk uyumu maskeleri (saygı, aile onuru, itaati gösteren persona).
Türk kültürü:
- “Komşu ne der?” → Sosyal kontrol maskesi
- “Büyüklerin yanında sus, haddini bil” → İtaat personası
- “Misafirperver ol” → Cömertlik personası

Önemli soru: Bu maskeler benim iç değerlerimle uyumlu mu, yoksa dış baskıyla mı sürdürülüyor?

Persona – Gölge İlişkisi

Persona, genellikle “gölgeyi saklamak” için işlev görür.

Örneğin.

Çok öfkeli birinin “aşırı sakin, uyumlu” maskesi takması
Çok çekingen birinin “fazla özgüvenli” persona göstermesi

Yani persona, gölgenin tam tersi olarak da kurulabilir. Bu durumda, gölge bastırıldıkça enerji içeride sıkışır ve bir gün patlar.

Modern Hayatta Persona

Bugün persona özellikle sosyal medya ile devleşti.

Instagram’da sürekli mutlu, güzel, başarılı görünme baskısı → “Estetik persona”
LinkedIn’de sürekli üretken, girişimci, disiplinli görünme → “Profesyonel persona”
TikTok’ta eğlenceli, enerjik görünme → “Show persona”

Bu maskeler toplumsal işlev görüyor, evet. Ama kişi yalnız kaldığında “ben aslında kimim?” sorusuna cevap veremezse depresyon, yabancılaşma ve boşluk hissi artıyor.

Persona’nın Sağlıklı Kullanımı

Farkındalık: “Bu bir maskedir; ben bu maskeden ibaret değilim.”
Esneklik: Maskeyi gerektiğinde tak, gerektiğinde çıkar.
Uyum: Persona, iç değerlerle çatışmamalı.
Şeffaflık: Bazen maskeyi kısmen indirmek (samimi olmak) güveni artırır.

Pratik Örnek – Persona Krizi

Bir mühendis düşünelim. İşte “mantıklı, analitik, duygusuz” maskesi var. Ama evliliğinde duygusuzluk sorunu yaşıyor. Çünkü persona “işlevsel” ama özel hayata taşınca zarar veriyor.
Çözüm: Maskeyi fark etmek → Duygusal yanını kabul edip partnerine gösterebilmek.

Jung’dan Alıntı (özlü fikir)

Jung, persona hakkında şunu söyler:

“Persona, bireyin toplum önünde kabul görebilmek için giydiği giysi gibidir. Ama giysinin bedenin yerine geçtiğine inanmak, ruhsal sağlığı bozar.”

Günümüz Uygulaması – “Rol Değişimi”

Düşün: Sen şu an iş yerinde/okulda/ailende hangi maskeyi daha sık takıyorsun?

O maske seni koruyor mu, yoksa hapsetmeye mi başladı?
Eğer maskeni indirsen, çevrenin tepkisi nasıl olurdu?
Sahici benliğinle persona arasında ne kadar fark var?

Bu Haftaki Ödeviniz

A) Maske Dolabı Çalışması

Defterine üç sütun aç:

Ortam (iş, aile, arkadaşlar, sosyal medya)
Kullandığım Persona (nasıl görünmek istiyorum?)
İç Benlik (gerçekte nasıl hissediyorum?)

Her ortam için en az 3 satır yazın.

B) Maskeyi İndirme Deneyi

Önümüzdeki 24 saat içinde, küçük bir ortamda (güvendiğiniz bir arkadaşınızz ya da aile üyenizle):

Normalde gizlediğin bir duygunu/gerçeğini açıkla.
Tepkiyi gözle.
Deneyimi deftere yaz.

C) Rüya Tarama

Bu hafta geceleri rüyanızda yüz, maske, sahne, tiyatro, kalabalık görürsen → kaydet.
(Not: Persona sembolleri rüyalarda genellikle “maskeli balo”, “sahne”, “üniformalı figürler” olarak çıkar.)

Dr. Mustafa KEBAT

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sitede herhangi bir yasa dışı ilan ya da yönlendirme yapılması amacı bulunmamaktadır. İçerikler, sadece farkındalık yaratmak ve bilinçlendirme sağlamak amacıyla sunulmuştur.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, Makaleler18 Ocak 2026

Kebat

Kanı Sulandıran Gıdalar İçin Etkili Miktar ve Süre (Tahmini)

🩸 🩸 🩸

Kanı Sulandıran Gıdalar – Miktar – Süre – Etki Tablosu

⚖️ ⚖️ ⚖️

Dengeleme Gerekliliği

✅ ✅ ✅

İdeal Kullanım Tavsiyesi (Sağlıklı Bireyler İçin)

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

Dr Mustafa KEBAT

Yeşil Çay Nasıl Demlenir?

Yeşil Çay (Camellia sinensis, Buharda Kurutulmuş)

Yeşil Çay Demleme Yöntemi

🍵 🍵 🍵

Yeşil Çaydaki Faydalı Bileşikler ve Etkileri

🌿 🌿 🌿

Yeşil Çay Bekletildiğinde Meydana Gelen Değişiklikler

✅ ✅ ✅

Yeşil Çay Özet ve Öneriler

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

Dr Mustafa KEBAT

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Biyosidal Ürün Uygulayıcıları İçin Yıllık Zorunlu Tetkik ve Tahlil Planlaması

Tıbbi Gerekçeler ve İnsan Sağlığı Açısından Değerlendirme

1. Kolinesteraz (Cholinesterase) Düzeyi

Neden Yapılır?

Tıbbi Gerekçe

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

2. Tam Kan Sayımı (Hemogram)

Neden Yapılır?

Tıbbi Gerekçe

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

3. Karaciğer Fonksiyon Testleri (ALT, AST, ALP, GGT)

Neden Yapılır?

Tıbbi Gerekçe

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

4. Böbrek Fonksiyon Testleri (Üre, Kreatinin)

Neden Yapılır?

Tıbbi Gerekçe

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

5. Akciğer Grafisi (PA)

Neden Yapılır?

Tıbbi Gerekçe

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

6. Solunum Fonksiyon Testi (SFT)

Neden Yapılır?

Tıbbi Gerekçe

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

7. Göz Muayenesi

Neden Yapılır?

Tıbbi Gerekçe

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

8. Genel Fizik Muayene ve Nörolojik Değerlendirme

Neden Yapılır?

Tıbbi Gerekçe

İnsan Sağlığı Açısından Önemi

Sonuç: Yıllık Tetkik Planı Bir Zorunluluk Değil, Koruyucu Kalkanıdır

Amacımız Açık:

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

Dr Mustafa KEBAT

0 530 568 42 75

Biyosidal Ürün Uygulayan Firmalara Özel Sağlık Hizmetlerimiz

Mevzuatın Ötesinde, Gerçek Maruziyeti Yöneten Bir Yaklaşım

Biyosidal Uygulamalarda Sağlık Gözetiminin Temel Mantığı

Kolinesteraz (Cholinesterase) Tetkikleri: Sadece Bir Kan Tahlili Değil

İşe Giriş ve Periyodik Muayenelerde Biyosidal Odaklı Yaklaşım

Sağlık Heyeti Raporlaması ve Uygunluk Süreçleri

Kayıt, İzleme ve Denetim Güvenliği

Sonuç – Sağlık Gözetimi Bir Evrak Değil, Bir Güvenlik Bariyeridir

Amacımız Açık:

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

Dr Mustafa KEBAT