9 Ocak 2026

Masa Başı Çalışanlar İçin Kan Dolaşımında Denge Rehberi – 2

2. Kan Dolaşımı ve Masa Başı Çalışmanın Etkileri

2.1 Kan Dolaşımının Temel İşlevleri

Kan dolaşımı sistemi, insan vücudunun en karmaşık ve hayati işlevlerinden biridir. Kardiyovasküler sistem olarak da adlandırılan bu sistem; kalp, damarlar ve kan bileşenlerinden oluşur. Temel görevi, vücut dokularına oksijen ve besin taşımak, aynı zamanda metabolik atıkları uzaklaştırmaktır. Ancak bu işlev yalnızca besin taşımakla sınırlı değildir — kan dolaşımı; bağışıklık yanıtının düzenlenmesi, vücut ısısının kontrolü, hormon taşınımı ve hücre yenilenmesi gibi onlarca kritik süreci de yönetir.

Kan dolaşımı, iki ana sistemle işler:

Büyük (sistemik) dolaşım, kalpten çıkan oksijen açısından zengin kanı tüm vücut dokularına taşır.
Küçük (pulmoner) dolaşım, karbondioksit açısından zengin kanı akciğerlere taşıyarak oksijenlenmesini sağlar.

Kalp, bu sistemin merkezinde bir pompa görevi görür. Her kasılma ile yaklaşık 70 ml kanı vücuda pompalar. Ortalama bir yetişkinin kalbi günde 100.000 kez atar ve toplamda yaklaşık 7.500 litre kan dolaşımı sağlar. Bu süreç, hareket ve kas aktivitesiyle yakından ilişkilidir. Kaslar aktif olduğunda damarlar üzerinde “pompalama etkisi” oluşturur; bu da kanın kalbe dönüşünü kolaylaştırır.

Ne var ki, uzun süreli hareketsizlik — özellikle masa başında oturmak — bu fizyolojik dengeyi bozar. Damarlar üzerinde mekanik basınç artar, kaslar gevşer, venöz dönüş (kanın kalbe geri akışı) yavaşlar. Sonuçta kan göllenmesi, ödem, varis ve dolaşım bozuklukları ortaya çıkabilir.

Dolaşım sisteminin sağlıklı işleyebilmesi için, kas-iskelet sistemi ile sinir sistemi arasındaki koordinasyon da önemlidir. Uzun süreli statik postür, bu koordinasyonu zayıflatır; sinirsel uyarıların azalmasıyla damar genişlemesi daralması düzensiz hale gelir. Bu da periferik dokuların (örneğin ayak ve bacak kasları) yeterli oksijen alamamasına neden olur.

Sonuç olarak, kan dolaşımı sadece “kalbin pompalama gücü” değil, tüm vücudun hareketliliği, postürü, solunumu ve stres düzeyiyle etkileşim içinde olan dinamik bir süreçtir.

2.2 Uzun Süreli Oturmanın Fizyolojik Etkileri

2.2.1 Mekanik Basınç ve Damar Sıkışması

Masa başında oturmak, özellikle kalça, uyluk ve diz arkasında damarların üzerine sürekli bir basınç uygular. Bu durum, femoral ve popliteal venlerde (uyluk ve diz arkası toplardamarlarında) kan akış hızını azaltır. Yapılan çalışmalara göre, 90 dakika boyunca hareketsiz oturmak bile bacak venlerinde kan akışını %50 oranında düşürebilmektedir.
Bu azalma, kanın kalbe geri dönmesini zorlaştırır, alt ekstremitelerde göllenmeye neden olur. Gözle görülür biçimde ayak bileklerinde şişme, ağırlık hissi veya karıncalanma bu sürecin erken belirtileridir.

2.2.2 Kas Pompası Mekanizmasının Devre Dışı Kalması

Yürürken ya da ayakta dururken, bacak kasları düzenli olarak kasılıp gevşer. Bu kas hareketleri, damarlardaki kanın yukarı, kalbe doğru itilmesini sağlar; buna kas pompası mekanizması denir.
Ancak masa başı çalışmada bu mekanizma neredeyse tamamen devre dışı kalır. Uzun süre kasılmadan kalan kas dokusu, kanın yerçekimi etkisiyle aşağıda birikmesine yol açar. Özellikle ofis çalışanlarında gözlenen “ağır bacak sendromu” ve “yorgunluk ödemi” bu mekanizmanın zayıflamasının sonucudur.

2.2.3 Kalp Atım Hızı ve Oksijenlenme Dengesinin Bozulması

Uzun süre oturmak, kalp atım hızını düşürür ve oksijen tüketimini azaltır. Bunun sonucu olarak metabolik hız azalır. Dolaşım yavaşladığı için, dokulara taşınan oksijen miktarı da düşer. Bu durum uzun vadede damar elastikiyetini olumsuz etkiler.
Harvard Tıp Fakültesi tarafından yapılan bir araştırmaya göre, günlük 8 saatten fazla oturan bireylerde kardiyovasküler hastalık riski %20-40 oranında artmaktadır.

2.2.4 Venöz Yetmezlik ve Tromboz Riski

Dolaşım yavaşladığında, venöz basınç artar ve damar kapakçıkları görevini tam yapamaz hale gelir. Bu da kronik venöz yetmezliğe (varis, ödem, ağrı) neden olabilir.
Daha ciddi durumda ise “derin ven trombozu (DVT)” denilen pıhtılaşma riski ortaya çıkar. Bu pıhtılar akciğerlere taşınırsa pulmoner emboli gelişebilir — ki bu durum yaşamı tehdit eder.
Bu nedenle masa başı çalışanlarda, periyodik bacak hareketleri, kısa yürüyüşler veya ayakta çalışma alternatifleri hayati öneme sahiptir.

2.2.5 Sinir Sıkışması ve Dolaşım Etkileşimi

Dolaşım yavaşlaması yalnızca damar sistemiyle sınırlı değildir; sinir dokularını da etkiler. Özellikle siyatik sinir veya femoral sinir çevresinde biriken sıvılar ve ödem, sinir basısına neden olabilir. Bu da karıncalanma, uyuşma veya yanma hissi olarak kendini gösterir. Sinir basısı, kas hareketlerini etkileyerek dolaşımı daha da yavaşlatır. Böylece “dolaşım–sinir–kas” üçgeni içinde kısır bir döngü oluşur.

2.3 Dolaşım Bozukluklarının Belirtileri

2.3.1 Erken Belirtiler

Soğukluk ve karıncalanma: Uzun süre oturduktan sonra ayak veya parmaklarda üşüme hissi, dolaşım azalmasının ilk işaretidir.
Ağır bacak hissi: Kanın alt ekstremitelerde göllenmesi sonucu damar içi basınç artar, kaslarda yorgunluk ve ağırlık hissi oluşur.
Şişlik (ödem): Özellikle akşam saatlerinde ayak bileklerinde belirginleşir.
Renk değişimi: Ciltte solukluk veya morarma gözlenebilir; bu durum oksijenlenme eksikliğini gösterir.

2.3.2 Orta Düzey Belirtiler

Kramp ve ağrılar: Dolaşım azaldıkça kaslarda laktik asit birikir, bu da kramplara neden olur.
Varis damarları: Damar duvarı elastikiyetini kaybettiğinde yüzeyde kıvrımlı, belirgin damarlar ortaya çıkar.
Uyuşma ve duyu kaybı: Özellikle uzun oturma sonrası bacaklarda geçici hissizlik görülebilir.

2.3.3 İleri Belirtiler ve Komplikasyonlar

Derin ven trombozu (DVT): Bacaklarda sıcaklık artışı, ağrı, şişlik ve kızarma ile kendini gösterir.
Pulmoner emboli: Nefes darlığı, göğüs ağrısı ve ani çarpıntı ile seyreden acil bir durumdur.
Kronik venöz yetmezlik: Uzun süreli dolaşım yetersizliğinin sonucu olarak ciltte kalınlaşma, renk değişimi ve yara (ülser) oluşabilir.

2.3.4 Psikolojik ve Bilişsel Etkiler

Dolaşım bozuklukları yalnızca fiziksel değil, zihinsel performansı da etkiler.
Beyne yeterli oksijen gitmemesi sonucu:

Konsantrasyon düşer,
Baş ağrısı ve göz yorgunluğu artar,
Gün sonunda “bulanıklık hissi” oluşur.

Bu nedenle kan dolaşımı dengesi, sadece kalp-damar sağlığı değil, iş performansı ve bilişsel dayanıklılık açısından da kritik öneme sahiptir.

Türk İş Ortamına Uygun Kan Dolaşımı Destek Program

🕔 🕔 🕔

A. 5 Dakikalık Ofis Hareketleri (Her 60–90 Dakikada Bir Uygulanmalı)

Bu egzersizler, ofis alanında kimseyi rahatsız etmeden yapılabilecek, özel ekipman gerektirmeyen mikro hareketlerdir. Amaç, kas pompasını aktifleştirerek kanın kalbe dönüşünü hızlandırmak ve dolaşım tıkanıklıklarını önlemektir.

1. Ayak Pompası Egzersizi

Uygulama: Sandalyede otururken ayak parmaklarınızı yukarı kaldırın, sonra topuklarınızı yukarı kaldırın.
Süre: 1 dakika boyunca ritmik olarak 20–30 tekrar.
Etki: Alt ekstremite damarlarında kan akışını %25 oranında artırır.

2. Bacak Çekme ve Dairesel Hareket

Uygulama: Bir bacağınızı dizden bükerek gövdenize doğru çekin, 5 saniye tutun. Ardından bilek dairesi çizin.
Süre: Her bacak için 30 saniye.
Etki: Lenfatik akışı hızlandırır, kas içi sıvı dolaşımını dengeler.

3. Ofis İçi Mini Yürüyüş

Uygulama: Koridor boyunca 2–3 dakika tempolu yürüyün. Asansör yerine merdiven tercih edin.
Süre: 2–3 dakika.
Etki: Damar içi basıncı dengeler, kalp atım hızını %10–15 artırır.

4. Kalf (Baldır) Germe

Uygulama: Ayakta bir duvara ellerinizi koyun. Bir bacağınızı geriye alın, topuğu yerde tutarak baldır kasını hissedin.
Süre: Her bacak için 20 saniye.
Etki: Baldır kas pompasını aktive eder, venöz dönüşü kolaylaştırır.

5. Omuz ve Boyun Dairesi

Uygulama: Omuzlarınızı yukarı kaldırıp geriye çevirin, ardından öne doğru döndürün.
Süre: 1 dakika.
Etki: Üst gövde dolaşımını destekler, oksijenlenmeyi artırır.

6. Derin Nefes ve Göğüs Açma Egzersizi

Uygulama: Sandalyede dik oturun, derin nefes alın. Kollarınızı iki yana açın ve göğsü öne çıkarın.
Süre: 5 tekrar.
Etki: Akciğer kapasitesini artırır, kan oksijen düzeyini dengeler, kalp ritmini stabilize eder.

🪑 🪑 🪑

B. Ergonomi Rehberi: Kan Dolaşımı Odaklı Masa Düzeni

Türk ofislerinde sık görülen masa-sandalye dengesizlikleri, uzun vadede dolaşımı olumsuz etkiler.

Aşağıdaki öneriler, iş sağlığı standartları (ÇSGB-İSG Rehberleri ve ISO 9241-5 Ergonomi Standardı) dikkate alınarak hazırlanmıştır.

Alan	Öneri	Amaç
Oturma Açısı	Kalça-diz açısı 100–110° olmalı. Dizlerin masaya çarpmaması önemli.	Femoral damar basısını azaltmak.
Ayak Desteği	Ayak tabanı yere tam basmalı veya ayak sehpası kullanılmalı.	Alt bacakta ödemi önlemek.
Sandalye Yüksekliği	Sandalye yüksekliği diz kapağı hizasında olmalı.	Bacak kaslarının sıkışmasını önlemek.
Masa Yüksekliği	Dirsekler 90° açıyla masada olmalı.	Omuz ve sırt kaslarını rahatlatmak.
Ekran Yüksekliği	Göz hizasında, yaklaşık 50–70 cm mesafede.	Boyun kaslarında dolaşım bozukluğunu önlemek.
Oturma Süresi	Maksimum 45–60 dakika, sonra 3–5 dakika hareket.	Venöz staz (kan göllenmesi) riskini azaltmak.

🧍 🧍 🧍

C. Günlük 3 Bölümlü “Dolaşım Dengesi Planı”

Türk iş ortamına uygun şekilde, ofis rutiniyle entegre olabilecek üç bölümlü hareket planı:

Sabah Başlangıcı (09:00 – 09:10)

3 dk boyun ve omuz gevşetme
2 dk derin nefes egzersizi
5 dk ofis içinde yavaş tempolu yürüyüş

🩺 Amaç: Güne oksijenlenmiş ve uyarılmış bir dolaşım sistemiyle başlamak.

Öğle Arası (12:30 – 13:00)

10 dk yürüyüş (yemek sonrası sindirim ve dolaşım desteği)
3 dk ayak pompası ve bacak germe
2 dk esneme ve omurga düzeltme

🥗 Amaç: Yemek sonrası durağanlığı azaltmak, damar elastikiyetini korumak.

Akşam Öncesi (16:00 – 16:10)

2 dk ayakta baldır germe
3 dk masa kenarı çömelme (squat benzeri)
5 dk boyun, omuz, bilek rotasyonu

🧘 Amaç: Gün sonuna doğru kan basıncını ve zihinsel yorgunluğu dengelemek.

💡💡💡

D. Pratik Hatırlatıcılar (Ofis Gerçekliğine Uygun Küçük Dokunuşlar)

“Hareket Hatırlatıcısı” kurun: Bilgisayarda veya telefonda her 60 dakikada bir alarm.
Toplantılarda ayakta durun: 10 dakikalık toplantılar ayakta yapıldığında dolaşım %15 hızlanır.
Sıvı alımını artırın: Her 30 dakikada bir yudum su → hem hidrasyon hem hareket bahanesi.
Rahat ayakkabı tercih edin: Dolaşımı kısıtlamayan tabanlı modeller (ör. hafif ortopedik taban).
Sıcak-soğuk farkını yönetin: Klimalı ofislerde alt ekstremiteler için ince termal çorap önerilir.
Bacak bacak üstüne atmayın: Femoral damarlarda %70’e kadar basınç artışı yapar.
Her fırsatta merdiven: 1 katlık merdiven bile dolaşım sistemine kısa egzersiz etkisi sağlar.

🧩 🧩 🧩

E. Türkiye’deki İş Sağlığı Standartlarıyla Uyum

Bu rehberde yer alan öneriler:

T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın İşyeri Sağlık Gözetimi Rehberi (2022),
Sağlık Bakanlığı “Sağlıklı Yaşam Ofisi” önerileri,
ILO “Sedentary Work Hazards” raporu (2020),
ve WHO Global Workplace Health Promotion Framework ile uyumludur.

🔚🔚🔚

Ofis Hareketsizliği Bir Kader Değil, Bir Davet

Masa başı çalışma artık modern iş hayatının kaçınılmaz bir gerçeği, ancak dolaşım sağlığını korumak bireysel ve kurumsal farkındalıkla mümkündür.
Her 60 dakikada yapılacak 3 dakikalık bir hareket, uzun vadede kalp-damar sağlığı riskini %20’ye kadar azaltabilir.

Bu küçük hareketler, yalnızca kan dolaşımını değil; zihinsel berraklığı, verimliliği ve yaşam kalitesini de artırır.
Unutmayın:

“Kan dolaşımı, yaşamın akışıdır; hareket etmek, onu canlı tutmaktır.”

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Masa Başı Çalışanlar İçin Kan Dolaşımında Denge Rehberi yazı dizisinin tamamının Ana Başlıklar ve Ara Başlıkları aşağıdaki sıra ile yayınlanmıştır

1. Giriş – 02.01.2026

1.1 Rehberin Amacı
1.2 Hedef Kitle
1.3 Kan Dolaşımı ve Masa Başı Çalışmanın Önemi

2. Kan Dolaşımı ve Masa Başı Çalışmanın Etkileri – 09.01.2026

2.1 Kan Dolaşımının Temel İşlevleri
2.2 Uzun Süreli Oturmanın Fizyolojik Etkileri
2.3 Dolaşım Bozukluklarının Belirtileri

3. Günlük Alışkanlıklar ile Dolaşımı Destekleme – 16.01.2026

3.1 Düzenli Molalar ve Hareket
3.2 Ofis İçi Egzersizler
3.3 Doğru Oturma ve Postür

4. Masada Kan Dolaşımını İyileştiren Uygulamalar – 23.02.2026

4.1 Ayak ve Bacak Pozisyonları
4.2 Masa ve Sandalye Yüksekliğinin Optimizasyonu
4.3 Bilgisayar ve Monitör Düzeni

5. Beslenme ve Sıvı Alımı – 30.01.2026

5.1 Dolaşımı Destekleyen Besinler
5.2 Su Tüketimi ve Hidratasyon
5.3 Kafein ve Alkolün Etkileri

6. Stres Yönetimi ve Dolaşım – 06.02.2026

6.1 Stresin Kan Dolaşımına Etkisi
6.2 Nefes Egzersizleri
6.3 Kısa Meditasyon ve Rahatlama Teknikleri

7. Dolaşım Sorunlarının Erken Tespiti ve Önleme – 13.02.2026

7.1 Yaygın Dolaşım Problemleri
7.2 Evde ve Ofiste Basit Kontroller
7.3 Profesyonel Destek Gerektiren Durumlar

8. Özet ve Pratik Öneriler – 20.02.2026

8.1 Günlük Uygulama Planı
8.2 Hatırlatıcı ve Motivasyon Önerileri
8.3 Kaynaklar ve Ek Okuma

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, Sağlık Bülteni9 Ocak 2026

2 Ocak 2026

Masa Başı Çalışanlar İçin Kan Dolaşımında Denge Rehberi – 1

Önsöz

Günümüz iş yaşamında masa başı çalışma, bilgi ve teknoloji odaklı sektörlerde çalışan bireylerin günlük rutinlerinin önemli bir parçası hâline gelmiştir. Bilgisayar başında uzun saatler geçirmek, yüksek yoğunluklu zihinsel faaliyetler ve hareketsiz oturma alışkanlıkları, verimliliği artırırken, beraberinde bazı sağlık risklerini de getirmektedir. Özellikle kan dolaşımı, vücudumuzun temel yaşam fonksiyonlarını sürdüren hayati bir sistem olarak, masa başı çalışma ile doğrudan etkileşim halindedir.

Bu rehber, masa başı çalışanlarının kan dolaşımını korumak ve optimize etmek, uzun süreli oturmanın olumsuz etkilerini minimize etmek ve genel sağlık durumlarını güçlendirmek amacıyla hazırlanmıştır. Amacım, yalnızca sorunları tanımlamak değil; aynı zamanda pratik, uygulanabilir ve sürdürülebilir çözümler sunarak, çalışanların günlük yaşamlarına kolayca entegre edebileceği yöntemler önermektir.

Rehber, çalışan sağlığını önemseyen işverenler, insan kaynakları profesyonelleri, İSG uzmanları ve bireysel çalışanlar için bir başvuru kaynağı olarak tasarlanmıştır. İçeriğinde, dolaşımı destekleyen egzersizler, ergonomik düzenlemeler, beslenme ve sıvı alımı önerileri ile stres yönetimi teknikleri gibi çok yönlü uygulamalar yer almaktadır.

Bu önsözle birlikte rehberin temel mesajı şudur: Hareket etmek, küçük ama sürekli adımlar atmak ve yaşam tarzında bilinçli tercihler yapmak, kan dolaşımını dengede tutmak ve sağlıklı bir iş yaşamı sürdürmek için en etkili yoldur.

Çalışanların kendilerini daha enerjik, odaklanmış ve sağlıklı hissetmeleri için hazırladığım bu rehberin, hem bireysel sağlık hem de iş verimliliği açısından değerli bir kaynak olacağına inanıyorum.

Aşağıda yer alan ana başlıklar ve ara başlıkları haftalık olarak sizlerle paylaşacağım.

Ana Başlıklar ve Ara Başlıklar

1. Giriş – 02.01.2026

1.1 Rehberin Amacı
1.2 Hedef Kitle
1.3 Kan Dolaşımı ve Masa Başı Çalışmanın Önemi

2. Kan Dolaşımı ve Masa Başı Çalışmanın Etkileri – 09.01.2026

2.1 Kan Dolaşımının Temel İşlevleri
2.2 Uzun Süreli Oturmanın Fizyolojik Etkileri
2.3 Dolaşım Bozukluklarının Belirtileri

3. Günlük Alışkanlıklar ile Dolaşımı Destekleme – 16.01.2026

3.1 Düzenli Molalar ve Hareket
3.2 Ofis İçi Egzersizler
3.3 Doğru Oturma ve Postür

4. Masada Kan Dolaşımını İyileştiren Uygulamalar – 23.02.2026

4.1 Ayak ve Bacak Pozisyonları
4.2 Masa ve Sandalye Yüksekliğinin Optimizasyonu
4.3 Bilgisayar ve Monitör Düzeni

5. Beslenme ve Sıvı Alımı – 30.01.2026

5.1 Dolaşımı Destekleyen Besinler
5.2 Su Tüketimi ve Hidratasyon
5.3 Kafein ve Alkolün Etkileri

6. Stres Yönetimi ve Dolaşım – 06.02.2026

6.1 Stresin Kan Dolaşımına Etkisi
6.2 Nefes Egzersizleri
6.3 Kısa Meditasyon ve Rahatlama Teknikleri

7. Dolaşım Sorunlarının Erken Tespiti ve Önleme – 13.02.2026

7.1 Yaygın Dolaşım Problemleri
7.2 Evde ve Ofiste Basit Kontroller
7.3 Profesyonel Destek Gerektiren Durumlar

8. Özet ve Pratik Öneriler – 20.02.2026

8.1 Günlük Uygulama Planı
8.2 Hatırlatıcı ve Motivasyon Önerileri
8.3 Kaynaklar ve Ek Okuma

1. Giriş

1.1 Rehberin Amacı

Masa başı çalışma, modern iş yaşamının ayrılmaz bir parçası hâline gelmiştir. Günümüzde çalışanların büyük bir kısmı, günlük işlerini bilgisayar başında, sabit bir pozisyonda ve uzun süre boyunca yürütmektedir. Bu çalışma biçimi, bilgi çağının gerekliliklerini yerine getirirken üretkenliği ve verimliliği artırsa da, fiziksel sağlık üzerinde ciddi etkiler oluşturabilmektedir. Özellikle kan dolaşımı, uzun süreli oturma alışkanlıklarından doğrudan etkilenmekte ve çeşitli kardiyovasküler, metabolik ve kas-iskelet sistemi sorunlarına zemin hazırlamaktadır.

Bu rehberin amacı, masa başı çalışanlarının kan dolaşımını desteklemek, dolaşım bozukluklarını önlemek ve genel sağlık durumlarını iyileştirmek için bilimsel ve pratik bilgiler sunmaktır. Rehber, yalnızca teorik açıklamalarla sınırlı kalmayıp, günlük yaşamda uygulanabilecek basit, etkili ve sürdürülebilir yöntemleri de kapsayacak şekilde tasarlanmıştır.

Rehberin temel hedefleri şu şekilde özetlenebilir:

Bilgilendirme: Çalışanların kan dolaşımının önemi, dolaşım bozukluklarının olası etkileri ve masa başı çalışmanın dolaşım üzerindeki etkileri konusunda farkındalık yaratmak.
Uygulama Rehberliği: Çalışanların iş günü boyunca kısa egzersizler, pozisyon değişiklikleri, nefes teknikleri ve ergonomik düzenlemelerle kan dolaşımını destekleyebilmesini sağlamak.
Önleyici Sağlık: Uzun süreli oturmanın yol açabileceği sağlık risklerini minimize etmek, damar sağlığı ve kardiyovasküler riskleri azaltmak.
Sürdürülebilir Alışkanlıklar: Çalışanların sadece iş saatlerinde değil, günlük yaşamlarında da dolaşımı destekleyen alışkanlıklar geliştirmelerine yardımcı olmak.

Rehber, işverenler, insan kaynakları profesyonelleri, İSG birimleri ve bireysel çalışanlar tarafından kullanılabilecek şekilde tasarlanmıştır. İşverenler açısından, rehberin uygulanması çalışan sağlığını desteklerken verimliliği artırabilir, iş kazalarını ve meslek hastalıklarını azaltabilir; çalışanlar açısından ise bireysel sağlık, enerji düzeyi ve yaşam kalitesini artırabilir.

Ayrıca, bu rehber yalnızca kan dolaşımını iyileştirmeye odaklanmakla kalmayıp, masa başı çalışmanın yol açabileceği dolaylı sağlık sorunlarına da dikkat çekmektedir. Bu kapsamda rehber, ergonomi, beslenme, stres yönetimi ve kısa fiziksel aktiviteler gibi konuları bütünsel bir çerçevede ele alarak, kan dolaşımı-dengesi temelli bir bütünsel sağlık yaklaşımı sunmaktadır.

1.2 Hedef Kitle

Bu rehber, masa başı çalışanlarının sağlığını ve refahını desteklemek amacıyla hazırlanmıştır. Hedef kitle, aşağıdaki grupları kapsamaktadır:

Bireysel Çalışanlar: Günlük işlerini büyük ölçüde bilgisayar başında yapan, hareketsiz pozisyonlarda uzun süre çalışan ofis çalışanları, yönetici ve uzmanlar.
İşverenler ve İnsan Kaynakları Departmanları: Çalışan sağlığını koruma, iş verimliliğini artırma ve işyerinde sağlıklı alışkanlıkları teşvik etme sorumluluğu bulunan kurum içi birimler.
İSG ve Sağlık Profesyonelleri: İş sağlığı ve güvenliği uzmanları, fizyoterapistler, ergonomi danışmanları ve beslenme uzmanları; rehber, bu profesyonellerin işyeri programlarını planlamalarına yardımcı olabilir.
Eğitim ve Bilinçlendirme Kurumları: Çalışan sağlığı ve ergonomi konularında eğitim düzenleyen kuruluşlar veya üniversiteler; rehber, eğitim materyali olarak da kullanılabilir.

Hedef kitle, farklı yaş, cinsiyet ve fiziksel durumlara sahip çalışanları kapsayacak şekilde geniş tutulmuştur. Bu sayede rehber, hem genç profesyoneller hem de orta yaş ve üzerindeki çalışanlar için uygun uygulamaları ve önerileri içerebilmektedir.

Rehberin hedef kitlesi ayrıca farklı sektörlerden ve iş ortamlarından gelen çalışanları da kapsamaktadır. Örneğin, teknoloji, finans, üretim yönetimi, eğitim, kamu ve hizmet sektöründe masa başı çalışma yaygın olduğundan, rehberin önerileri sektöre özel adaptasyonlarla kullanılabilir.

Ayrıca, hedef kitle yalnızca masa başı çalışanlarla sınırlı değildir; rehber, hareketsiz yaşam tarzı ve düşük fiziksel aktiviteye sahip tüm bireyler için de genel dolaşım sağlığı farkındalığı sağlayabilir. Böylece rehber, işyeri sağlığı programlarıyla entegre edilebilecek bir temel kaynak işlevi görür.

1.3 Kan Dolaşımı ve Masa Başı Çalışmanın Önemi

Kan dolaşımı, insan vücudunun tüm hücrelerine oksijen ve besin maddelerini taşıyan hayati bir sistemdir. Etkin bir dolaşım sistemi olmadan, dokuların ihtiyaç duyduğu oksijen ve enerji sağlanamaz; bu da metabolik fonksiyonların bozulmasına, yorgunluk ve çeşitli hastalık risklerinin artmasına yol açar. Masa başı çalışma, bu doğal süreç üzerinde doğrudan bir etkendir.

Uzun süreli oturma, kanın bacaklarda ve alt ekstremitelerde birikmesine yol açabilir; bu durum venöz dönüşün azalması anlamına gelir. Venöz dönüşün azalması, bacaklarda ödem oluşumunu artırabilir ve zamanla varis, damar sertliği ve tromboz gibi sorunlara zemin hazırlayabilir. Ayrıca, uzun süreli hareketsizlik, kalp atımının verimli çalışmasını etkileyebilir ve kardiyovasküler yükü artırabilir.

Masa başı çalışmanın dolaşım üzerindeki etkileri yalnızca alt ekstremitelerle sınırlı değildir. Omurga, boyun ve omuz kasları da hareketsizlikten olumsuz etkilenir; bu durum postür bozuklukları, kas gerginliği ve ağrıya yol açarken, dolaylı olarak dolaşım ve metabolizma üzerinde de olumsuz etkiler oluşturur.

Dolaşımın bozulması sadece fiziksel değil, aynı zamanda zihinsel performansı da etkiler. Beyne yeterli oksijen taşınamadığında, konsantrasyon düşer, yorgunluk artar ve genel performans azalır. Bu durum, özellikle masa başında yoğun zihinsel odak gerektiren işlerde, üretkenliği olumsuz yönde etkileyebilir.

Araştırmalar, masa başı çalışma ve hareketsiz yaşamın kronik sağlık risklerini artırdığını göstermektedir. Bunlar arasında kardiyovasküler hastalıklar, hipertansiyon, metabolik sendrom, diyabet ve tromboembolik olaylar yer almaktadır. Ayrıca, kan dolaşımının bozulması, damar elastikiyetini azaltarak uzun vadede ciddi sağlık sorunlarına zemin hazırlayabilir.

Rehberin bu bölümünde, çalışanların kan dolaşımını destekleyecek stratejiler konusunda farkındalık geliştirmesi amaçlanmaktadır. Düzenli aralıklarla yapılan hafif egzersizler, pozisyon değişiklikleri, ergonomik oturma düzeni ve nefes teknikleri, dolaşımın iyileştirilmesinde etkili araçlardır. Bunun yanı sıra, beslenme ve sıvı alımı gibi yaşam tarzı faktörleri de kanın viskozitesini ve damar sağlığını doğrudan etkiler.

Masa başı çalışanlar için kan dolaşımının önemi, yalnızca sağlık risklerini azaltmakla sınırlı değildir; aynı zamanda enerji seviyesini, dikkat ve konsantrasyonu artırarak iş performansını yükseltir. Rehber, çalışanların bu farkındalığı kazanması ve pratik uygulamalar geliştirmesi için temel bilgiler sunmaktadır.

Sonuç olarak, kan dolaşımı-dengesi rehberi, masa başı çalışmanın getirdiği sağlık risklerini azaltmayı, çalışanların hem fiziksel hem de zihinsel performansını desteklemeyi, yaşam kalitesini yükseltmeyi hedefleyen bütünsel bir yaklaşım sunmaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, Sağlık Bülteni2 Ocak 2026

13 Kasım 2025

İşyerlerinde Birlikte Ateşlenenler, Birlikte Güçlenir

“Birlikte Ateşlenenler, Birlikte Güçlenir” – İş Yerinde Bağ Kurmanın Bilimi ve Sanatı

İnsan Beyni ve İş Yeri—İkisi de Sosyal Bir Sahnedir

Beynimiz, sosyal bir organ. İçinde milyonlarca nöron, birbirleriyle iletişim kurarak düşüncelerimizi, duygularımızı ve kararlarımızı oluşturur. İşte Hebb Yasası da bunu söyler:

“Birlikte ateşleyen hücreler, birlikte bağ kurar.”

Yani bir düşünce ne kadar çok tekrarlanırsa, ona dair nöronlar arasındaki bağlar o kadar güçlenir.
Peki bunu neden anlattım?

Çünkü bu biyolojik kural, sadece nöronlar için geçerli değil—insan ilişkileri için de geçerlidir.
Aynı hedefe koşan, birlikte emek veren, ortak duygular yaşayan insanlar da birbirleriyle bağ kurar.
Ve bir kurum, ancak bu bağlar kadar güçlü olabilir.

Aynı Hedefte Buluşmak – Ortak Ateşleme

İnsanlar ancak aynı hedefte “ateşlenirlerse”, yani aynı amaca anlam yüklerseniz, aralarında gerçek bir bağ oluşur. O yüzden bir yönetici, ilk adımda hedefi netleştirmeli ama bu hedefi duygusal olarak da anlamlandırmalıdır.

🎯 Yöneticiye düşen:

“Müşteri memnuniyeti” gibi soyut ifadeleri ete kemiğe büründürmek.
“İşimizi daha iyi yapmak” yerine, “İnsanların evine daha güvenli ürünler ulaştırmak” demek.
Sayılardan değil, insan hayatına dokunmaktan bahsetmek.

İnsan, kendini bir amacın parçası olarak hissettiğinde çalışmaz, inanır.
İnanınca da yalnızca işe değil, birbirine de bağlanır.

Mikro Hikâyeler – Beynin Yakıtı

İnsanlar veriye değil, hikâyeye bağlanır.
Bir yönetici, çalışanlarına hedefi anlatırken sadece “ne yapıyoruz”u değil, “kimin için, neden yapıyoruz”u da aktarmalıdır.

📘 Uygulama örneği:

Bir bakım teknisyenine, “Bu makineyi bozulmadan çalıştırmak önemli” demek yerine,
“Bu hat arızalanırsa, gece vardiyasında çalışan 30 kişi eve 2 saat geç gidecek” demek,
o teknisyenin işini sadece görev değil, empatiyle anlamlandırmasına neden olur.

Ortak Başarı Serotonini – Takdir ve Kutlama

Nöronlar birlikte ateşlenince bağ kurar.
İnsanlar da birlikte başardıklarında, beyinlerinde serotonin ve oksitosin gibi bağlanma kimyasalları salgılar.
Bu, motivasyonun hormonel temelidir.

🎉 Yöneticiye düşen:

Küçük de olsa başarıları görünür kılmak.
“Güzel iş çıkardınız” demek yerine, “Senin şu detaylı raporun sayesinde müşteri bizimle devam etmeye karar verdi” gibi kişiselleştirilmiş geri bildirimler vermek.

Küçük bir alkış bile, büyük bir bağlılık yaratır.
Takdir, ekibin iç bağlarını besleyen görünmez iptir.

Tekrarlı Etkileşim = Güçlü Bağ

Nasıl ki nöronlar arasındaki bağlar tekrar ile güçlenir, insanlar arası bağlar da sık temasla derinleşir.

🤝 Yöneticiye düşen:

“Açık kapı politikası” değil, açık kulak politikası benimsemek.
Günde 5 dakikalık samimi bir selam, haftalık soğuk bir toplantıdan daha etkili olabilir.
İletişimi yalnızca “iş konuşmaları” ile sınırlamamak: “Çocuğun okul nasıl gidiyor?” sorusu, belki de tüm günün en motive edici cümlesi olabilir.

Krizleri İlişki Yatırımına Çevirmek

Zor zamanlar, nöronlar gibi insanları da yakınlaştırabilir.
Birlikte atlatılan krizler, bağları çelikleştirir. Ama bunun için yöneticinin kriz anlarını sadece “sorun çözme anı” değil, bağ kurma fırsatı olarak görmesi gerekir.

🔥 Yöneticiye düşen:

“Neden oldu?” sorusuna değil, “Nasıl birlikte çözeriz?” duygusuna odaklanmak.
Suçlu değil, çözüm ortağı aramak.
Krizin sonunda ekiple birlikte omuz omuza “bunu da atlattık” duygusunu yaşayabilmek.

Kriz sonrası “yalnız kalmadım” duygusu, ekip bağlarını psikolojik olarak mühürler.

Aidiyet için Özgünlük Gerekli

Bağ kurmak, birbirine benzemekle değil; birbirine değer vermekle olur.
İnsan, kendini olduğu gibi kabul edildiği yerde kök salar.

🌱 Yöneticiye düşen:

Her çalışanın kişisel tarzını, mizacını ve çalışma şeklini tanımak.
Sadece performansa değil, kişiye yatırım yapmak.
İnsanları “adam gibi adam” değil, “kendi gibi insan” olarak görmek.

Bağ, kurumsal zorunlulukla değil; insani gönüllülükle güçlenir.

Takım Ruhu Nörobilimsel Bir Gerçektir

“Birlikte ateşleyen nöronlar birlikte bağ kurar.”
Aynı şekilde, birlikte çalışan insanlar da—eğer amaç net, duygu ortak, iletişim samimi ve başarı paylaşılmışsa—birlikte bağ kurar.

Ve bu bağ, sadece işin yürümesini değil, ruhun da yükselmesini sağlar.
Kurumsal başarıların temelinde; aynı hedefte atan kalpler, aynı sorumluluğu sırtlayan omuzlar ve aynı tebessümü paylaşan yüzler vardır.

Ekip Olmak, Bir Beyin Gibi Davranmaktır

Bir ekip, tıpkı bir beyin gibidir.
Her birey bir nöron, her iletişim bir sinaps, her başarı bir kimyasal tepkidir.
Ve her tekrar, bağları daha da sağlamlaştırır.

İyi bir yönetici, ekip kurmaz.
İyi bir yönetici, ekip olur.
Onlarla birlikte ateşlenir, birlikte bağ kurar, birlikte büyür.

Ve sonunda sadece bir işi değil, bir hikâyeyi yönetmiş olur.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, Makaleler13 Kasım 2025

19 Ekim 2025

Kas Krampı İş Kazası Sebebi Olmasın..!!

Evde – İşyerinde Kas Kramplarını Hafife Almayın

İş hayatında çoğu zaman büyük tehlikeler gözle görülür: yüksekten düşme, elektrik çarpması, kimyasal maruziyet… Ancak bazı tehlikeler vardır ki sessizdir, sinsidir ve genellikle “önemsiz” sanıldığı için göz ardı edilir.

Kas krampları da bunlardan biridir.

Oysa bu ani ve istemsiz kasılmalar, özellikle fiziksel emek gerektiren işlerde çalışanlar için hem üretkenliği düşüren hem de iş kazalarına zemin hazırlayan ciddi bir fizyolojik risk faktörüdür.

Geceleri uykudan uyandıran bacak krampları, iş sırasında alet düşürmeye neden olan el kasılması ya da merdiven üzerinde yaşanan bir kas çekilmesi… Her biri sıradan gibi görünse de bir zincirin halkaları gibi iş kazasına, iş gücü kaybına ve uzun vadede kas-iskelet sistemi hastalıklarına neden olabilir.

Kas kramplarının çalışanlar açısından taşıdığı riskleri bilimsel temellere dayanarak ve sahadaki gözlemlerle harmanlayarak ele alacağım. Amacım, bu “küçük ama etkili” fizyolojik olayın iş sağlığı ve güvenliği içindeki yerini ciddiyetle değerlendirmek ve hem çalışanlar hem de işverenler için koruyucu adımların önemini vurgulamak.

Unutmayın: Kas krampı sadece bir rahatsızlık değil, dikkate alınmazsa kazaya dönüşebilecek bir işaret olabilir.

İşyerinde kas krampları, özellikle fiziksel işlerde çalışan bireyler açısından önemsiz gibi görünen ama ciddi sonuçlara yol açabilecek bir risktir.

İşte çalışanlar açısından kas kramplarının oluşturduğu riskler detaylı şekilde:

💥 💥 💥

1. Ani Hareket Kaybı ve Düşme Riski

Kas krampı, ani ve istemsiz bir kas kasılmasıdır.

Özellikle bacak veya baldır kaslarında meydana geldiğinde:

Merdiven, iskele, vinç, yükseklik gibi alanlarda çalışan kişiler dengesini kaybedebilir.
İş kazası ve yüksekten düşme riski artar.
Yürürken ya da ağır bir cismi taşırken kramp girerse, hem kendisini hem de çevresini tehlikeye atabilir.

🛠 🛠 🛠

2. El Bileği, Önkol ve Parmak Krampları – El Aletlerini Düşürme

El gücüyle çalışan işçilerde (örneğin montaj, kaynak, torna, elektrik, bakım):

Kramplar ani tutamama, alet düşürme veya kontrolsüz refleksle aleti fırlatma gibi sonuçlar doğurabilir.
Kesici/delici aletler kullanılıyorsa ciddi yaralanmalar yaşanabilir.
İnce motor beceri isteyen işlerde (elektronik kart tamiri gibi) hata oranı artar.

🔁 🔁 🔁

3. Tekrarlayan Kramp Riski – Kas Yorgunluğu ve Performans Kaybı

Aynı kasın sürekli kullanıldığı işlerde (örneğin bant sisteminde çalışmak, sürekli taşıma işi):

Kas yorgunluğu birikir, kramp riski artar.
İş gücü verimliliği düşer, çalışma motivasyonu azalır.
Kas ağrılarıyla birlikte kronik hale gelirse iş gücü kaybı yaşanır.

🛑 🛑 🛑

4. Gece Krampı – Uykusuzluk ve Gündüz İşte Dikkat Dağınıklığı

Gece kas krampları yaşayan çalışanlar:

Uyku kalitesi bozulur, sabah yorgun kalkar.
Bu durum gündüz işte dikkat dağınıklığı, refleks yavaşlaması ve hata yapma olasılığını artırır.
Özellikle makine başında çalışanlar ve araç kullananlar için büyük tehlikedir.

🚧 🚧 🚧

5. Kas Gerginliğine Bağlı İşe Uygun Olmama

Kramp eğilimli kaslar genellikle sürekli gergindir.
Bu, ergonomik olmayan duruşa neden olur.
Bel, boyun, omuz gibi bölgelerde sürekli kramp yaşayan kişiler bazı iş pozisyonlarını sürdüremez hâle gelir.
Zamanla mesleki kas iskelet sistemi hastalıklarına (MSD) zemin hazırlar.

🧩 🧩 🧩

6. Psikolojik Etki ve İş Tatmini Kaybı

Sık kramp yaşayan bir çalışanda:

“Acaba şimdi tekrar olacak mı?” kaygısı oluşur.
Sürekli tetikte olmak yorgunluk ve stres yaratır.
İş tatmini düşer, motivasyon kaybı yaşanır, çalışan bağlılığı azalır.

⚠️ ⚠️ ⚠️

7. Yanlış Yorum ve Yanlış Tedavi Riski

Kas krampları genellikle “tuz eksikliği” ya da “susuzluk” sanılır.
Bu nedenle çalışanlar bazen bilinçsizce tuz tüketimini artırabilir, bu da hipertansiyon riski doğurur.
Krampın altında diyabet, sinir sıkışması, vitamin/mineral eksiklikleri gibi başka ciddi nedenler olabilir ama fark edilmez.

🛡 🛡 🛡

8. Önleyici Önlemlerin Alınmaması Durumunda Tehlike Süreklilik Kazanır

Kas krampları küçümsenirse, daha büyük kas/iskelet sorunlarına dönüşebilir.
Sürekli kramp yaşayan çalışanlar için:
- İş yeri hekimi değerlendirmesi
- Beslenme ve sıvı alım analizi
- Ergonomik risk değerlendirmesi
- Germe ve gevşeme egzersizleri eğitimi
  mutlaka yapılmalıdır.

✅ ✅ ✅

Küçük Belirtiler, Büyük Sonuçlar Doğurabilir

Kas krampları, çoğu zaman geçici ve zararsız kabul edilen fizyolojik olaylardır. Ancak iş yaşamında, özellikle de bedensel emek gerektiren sektörlerde bu krampların sonuçları geçici olmaktan çok daha öteye gidebilir. Ani bir kasılma, bir aletin düşmesine, bir dengenin bozulmasına, bir hayatın tehlikeye girmesine neden olabilir.

Kas krampları, çalışan sağlığı ve iş güvenliği açısından göz ardı edilmemesi gereken fizyolojik bir alarmdır. Doğru değerlendirme ve önlemler alınmazsa:

İş kazalarına,
Performans düşüklüğüne,
Uzun vadede kas-iskelet sistemi hastalıklarına neden olabilir.

Bu yüzden, kas kramplarını önlemek sadece bireysel bir konfor meselesi değil, kurumsal bir iş güvenliği sorumluluğudur. Yeterli su tüketimi, dengeli beslenme, doğru ekipman kullanımı ve düzenli esneme alışkanlıkları gibi basit ama etkili önlemlerle bu risk en aza indirilebilir.

Unutulmamalı ki, çoğu büyük iş kazası, küçük belirtilerin göz ardı edilmesiyle başlar. Kas krampları da bu küçük uyarılardan biridir. Bu yazıyla birlikte umuyoruz ki iş yerlerinde kas kramplarına dair farkındalık artar ve sağlıklı, güvenli bir çalışma ortamı oluşturma yolunda bir adım daha atılmış olur.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Bilimsel Yazı Sevenler Devam Edebilirler

⭐️⭐️ Kas Krampları https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK499895/

⭐️⭐️ Kas krampları https://bestpractice.bmj.com/topics/en-gb/569

⭐️⭐️ Kas Krampları https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK376/

⭐️⭐️ Kas Krampları https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29763070/

⭐️⭐️ Kafein ve Kas Krampları: Uyarıcı Bir Bağlantı https://www.amjmed.com/article/S0002-9343(06)01025-4/fulltext

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, İş Güvenliği, Sağlık Bülteni19 Ekim 2025

7 Eylül 2025

Sıfır İnsan Hatası Hedefinin Çalışanlar Üzerindeki Psikolojik Etkileri

Modern iş dünyasında verimliliği artırma ve hata oranlarını azaltma amacıyla benimsenen “sıfır insan hatası” hedefi, başlangıçta oldukça cazip ve mantıklı görünmektedir. Ancak bu hedefin insan psikolojisi üzerindeki etkileri çoğu zaman göz ardı edilmektedir. Çalışanların, hata yapma ihtimali tamamen yok sayılarak yönetildiği sistemlerde; baskı, stres ve kaygı kronikleşebilir, üretkenlik yerini duygusal tükenmişliğe bırakabilir.

Bu yazıda, “sıfır hata” anlayışının çalışanlar üzerindeki psikolojik baskılarını detaylı bir şekilde inceleyerek, her başlık altında gerçek hayatla örtüşen örneklerle durumu görünür kılmayı amaçlıyorum.

Amaç; hatasızlık değil, sağlıklı ve sürdürülebilir çalışma ortamlarının nasıl inşa edileceğini birlikte düşünmek olmalıdır.

“Sıfır insan hatası” hedefinin çalışanlar üzerindeki potansiyel psikolojik etkileri şunlardır:

Artan Stres ve Kaygı

Mükemmeliyetçi bir yaklaşım, çalışanlar üzerinde sürekli hata yapma korkusu yaratarak stres ve kaygı düzeylerini yükseltebilir. Gerçekçi olmayan beklentiler ve yoğun iş temposu stresi artırabilir.

Örnek: Bir kalite kontrol teknisyeni, bir ürünün paketlemesinde ufak bir sapma tespit ettiğinde amirinden aldığı sert uyarı sonrası, her vardiya öncesi mide bulantısı yaşamaya başlamış ve iş öncesi ilaç kullanmak zorunda kalmıştır.

Tükenmişlik Sendromu

Sürekli baskı altında çalışmak, enerji tükenmesine, motivasyon kaybına ve işe yabancılaşmaya yol açabilir.

Örnek:Bir banka çağrı merkezi çalışanı, ay boyunca tek bir işlem hatası yapmamak adına tüm öğle tatillerinde dahi masa başında kalmış, sonunda hem sesi kısılmış hem de işten ayrılma isteği duymaya başlamıştır.

Performans Kaygısı

Çalışanlar, hata yapmaktan kaçınmak için aşırı çaba gösterebilirler, bu da verimliliklerini düşürebilir ve iş kalitesini olumsuz etkileyebilir.

Örnek: Bir mühendis, “yanlış hesaplama yaparsam iş güvenliği riske girer” kaygısıyla basit bir çizimi dahi birkaç kez kontrol etmek zorunda kaldı, bu da proje teslim süresini aşmasına neden oldu.

Duygusal Tükenme

Yüksek beklentiler ve sürekli tetikte olma hali, duygusal kaynakların tükenmesine ve çalışanların kendilerini yorgun, bitkin hissetmelerine neden olabilir.

Örnek: Bir hemşire, hastaya ilaç dozu verirken hata yapmaktan öylesine korkuyordu ki, vardiya sonlarında sıklıkla ağlamaya başlamış ve kendi duygularını yönetemediğini fark ederek psikolojik destek almak zorunda kalmıştır.

İş-Aile Çatışması

İş hayatındaki stres ve baskı, aile yaşamına yansıyarak iş-aile çatışmasına yol açabilir. Bu durum, hem iş hem de özel yaşamda memnuniyetsizliğe neden olabilir.

Örnek: Bir üretim sorumlusu, vardiya sonrası eşinin anlattıklarına odaklanamayacak kadar zihinsel yorgunluk yaşıyor ve çocuklarının okul etkinliklerine katılamadığı için evde huzursuzluk oluşuyordu.

Azalan Motivasyon ve Yaratıcılık

Sürekli hata yapma korkusu, çalışanların yeni fikirler üretme ve risk alma konusunda çekingen davranmalarına neden olabilir.

Örnek: Bir tasarımcı, yeni bir ürün fikrini sunmak üzereyken “ya eleştirilirsem?” endişesiyle kendini geri çekti. Proje sonunda benzer bir fikrin dışarıdan bir danışmanla hayata geçirilmesi onu daha da demotive etti.

Sağlık Sorunları

Kronik stres, bağışıklık sistemini zayıflatarak baş ağrısı, mide problemleri, kas ağrıları ve hipertansiyon gibi fiziksel sağlık sorunlarını tetikleyebilir.

Örnek: Bir depo çalışanı, hata yapmamak adına fiziksel gücünün üstünde performans sergilediği için bel fıtığı geçirdi ve üç ay rapor almak zorunda kaldı. Doktoru, stresin kas gerginliğini artırdığını özellikle vurguladı.

Özgüven Eksikliği

Sürekli hata yapma korkusu ve yetersizlik hissi, çalışanların özgüvenini zedeleyebilir ve kendilerini değersiz hissetmelerine neden olabilir.

Örnek: Yeni işe başlayan bir yazılımcı, kodlama sırasında bir satırlık küçük bir hata yaptığı için ekip liderinden uyarı aldı. Bu olaydan sonra hiçbir toplantıda fikir sunmamaya başladı ve zamanla “Ben bu işi yapamıyorum” demeye başladı.

İletişim Problemleri

Hata yapmaktan çekinen çalışanlar, sorunları gizlemeye veya başkalarını suçlamaya yönelebilirler, bu da iş yerinde iletişimin bozulmasına ve güvensizlik ortamının oluşmasına neden olabilir.

Örnek: Bir bakım teknisyeni, yaptığı küçük bir uygulama hatasını bildirmek yerine sessiz kaldı. Günler sonra bu hata daha büyük bir arızaya neden oldu ve herkes birbirini suçlamaya başladı.

Çalışma Ortamında Güvensizlik

Belirsizlik veya rol çatışması ve yetersiz iletişim gibi durumlar, çalışanların kendilerini değersiz hissetmesine neden olabilir.

Örnek:

Bir çağrı merkezi çalışanı, her ay değişen performans kriterleri nedeniyle neye göre değerlendirildiğini anlayamıyor ve “Her şey patronun keyfine bağlı” diyerek kendisini kurumdan kopuk hissetmeye başlıyordu.

Unutulmamalıdır ki, insanın olduğu her sistemde hata potansiyeli doğal bir gerçektir. Ancak bu hatalar doğru yönetildiğinde öğrenme fırsatlarına dönüşebilir. “Sıfır insan hatası” gibi mutlak hedefler, çalışanların gelişimini desteklemek yerine psikolojik bir baskıya dönüşürse, sistemlerin kendisi zarar görmeye başlar.

Bu nedenle kurumların, hataları bastırmak yerine anlamaya, cezalandırmak yerine geliştirmeye yönelmesi elzemdir. Sağlıklı bir iş ortamı, sadece başarıların değil, öğrenilen hataların da paylaşılabildiği ortamlarda mümkündür. Gerçek başarı, sıfır hataya ulaşmakta değil, hata yapıldığında bile insana değer veren sistemler kurabilmektedir.

Bu etkileri azaltmak için, işverenlerin gerçekçi hedefler belirlemesi, çalışanlara destekleyici bir ortam sunması, hatalardan öğrenmeyi teşvik etmesi ve psikososyal riskleri yönetmeye yönelik önlemler alması önemlidir.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Bilimsel Yazı Sevenler Devam Edebilirler

⭐️⭐️ İnsan hatası https://oshwiki.osha.europa.eu/tr/themes/human-error

⭐️⭐️ İnsan hatası https://www.sciencedirect.com/topics/social-sciences/human-error

⭐️⭐️ Sağlık hizmetlerinde insan hataları ve önlenmesi https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC8562433/

⭐️⭐️ İnsan Hatası ve Hasta Güvenliği https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK585626/

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, İş Güvenliği, Sağlık Bülteni7 Eylül 2025

23 Ağustos 2025

Hangi Mesleğe Hangi Protein – Bitkisel mi Hayvansal mı?

Modern çalışma yaşamı, her meslek grubuna farklı fiziksel ve zihinsel yükler yüklemektedir. Kas gücüne dayalı işlerde çalışan bireyler ile masa başında görev yapan çalışanların metabolik ihtiyaçları aynı değildir. Bu farkların başında da vücudun temel yapı taşı olan protein ihtiyacı gelir.
Ancak sadece toplam protein miktarını değil, protein kaynağının (hayvansal mı bitkisel mi?) niteliğini de doğru planlamak gerekir. Çünkü protein sadece kas gelişimi değil; bağışıklık, beyin işlevleri, yara iyileşmesi, hormon dengesi ve enerji üretimi gibi yaşamsal süreçlerde de rol oynar.

Bu nedenle, farklı mesleklerde çalışan bireylerin günlük hayvansal ve bitkisel protein gereksinimlerinin dengeli biçimde karşılanması, iş sağlığı ve güvenliği açısından da kritik önemdedir.

Aşağıdaki tablo, 30 farklı meslek grubunun günlük çalışma koşulları göz önüne alınarak günlük protein ihtiyaçlarını ve bunun kaynaklara göre ideal dağılımını sunmaktadır.

Her meslek için:

Fiziksel aktivite düzeyi,
Günlük toplam protein ihtiyacı (yaklaşık gram olarak),
Bunun hayvansal ve bitkisel kaynaklı oranla nasıl dağıtılması gerektiği

detaylı olarak sunulmuştur.

🧮 🧮 🧮

Günlük Protein İhtiyacı (8 Saatlik Mesaiye Göre)

(Toplam protein miktarı = Hayvansal + Bitkisel protein önerisi)

Meslek	Fiziksel Aktivite Düzeyi	Günlük Protein İhtiyacı (g)	Hayvansal Protein (g)	Bitkisel Protein (g)
Ofis Çalışanı	Düşük	60	30	30
Hemşire	Orta	80	45	35
İş Güvenliği Uzmanı	Düşük-Orta	70	35	35
İnşaat İşçisi	Yüksek	120	75	45
Maden İşçisi	Yüksek	130	80	50
Balıkçı	Yüksek	120	70	50
Futbolcu (1. Lig)	Çok Yüksek	140	90	50
Tır Şoförü	Düşük-Orta	70	40	30
Apartman Görevlisi	Orta	85	45	40
Özel Güvenlik Görevlisi	Orta	90	50	40
Motor Kurye	Orta-Yüksek	95	55	40
Aşçı	Orta	80	40	40
Marangoz	Orta-Yüksek	100	60	40
Zabıta Memuru	Orta	85	45	40
Çiftçi (Tarla İşçisi)	Yüksek	125	75	50

Meslek	Fiziksel Aktivite Düzeyi	Günlük Protein İhtiyacı (g)	Hayvansal Protein (g)	Bitkisel Protein (g)
Veteriner Teknikeri	Orta	75	40	35
Posta Dağıtıcısı	Orta	85	45	40
Garson	Orta-Yüksek	90	50	40
Depo Görevlisi	Yüksek	110	65	45
Temizlik Görevlisi	Orta	85	45	40
Polis Memuru	Orta-Yüksek	100	60	40
Eczane Teknisyeni	Düşük-Orta	70	35	35
Banka Personeli	Düşük	60	30	30
Kargo Elemanı	Yüksek	115	70	45
Lise Beden Eğitimi Öğretmeni	Orta-Yüksek	95	55	40
Anaokulu Öğretmeni	Orta	80	40	40
Kaynakçı	Yüksek	120	75	45
Servis Şoförü (okul/tur)	Düşük-Orta	70	40	30
Belediye Temizlik İşçisi	Yüksek	125	75	50
Grafik Tasarımcı	Düşük	60	30	30

🔎 🔎 🔎

Açıklamalar

Ofis çalışanları, iş güvenliği uzmanları masa başı çalışma durumunda temel protein ihtiyacı kas onarımı ve bağışıklık için yeterlidir.
Hemşireler, motor kuryeler gibi hem zihinsel hem fiziksel olarak aktif mesleklerde protein ihtiyacı artar.
İnşaat, maden işçileri ve futbolcular gibi yüksek enerji ve kas gücü gerektiren işlerde hem kas koruma hem de onarım için yüksek kaliteli protein (özellikle hayvansal kaynaklı) daha çok gereklidir.
Hayvansal protein, kas sentezinde daha hızlı kullanılır; bitkisel protein ise lif ve mikrobesin desteğiyle sistem sağlığına katkı sağlar.
Değerler ortalama 70 kg vücut ağırlığı baz alınarak hazırlanmıştır. Vücut ağırlığı arttıkça protein ihtiyacı da orantılı olarak artar (kg × 1.2 – 2.0 g formülü üzerinden).
Hayvansal proteinler (et, yumurta, süt ürünleri, balık): Kas sentezi, bağışıklık ve dokusal onarımda doğrudan etkilidir.
Bitkisel proteinler (baklagiller, tahıllar, kuruyemiş): Lif, vitamin ve antioksidan desteği sağlar; sindirim sistemi sağlığını destekler.
Yoğun fiziksel iş yapanlar için hayvansal protein oranı artırılmalıdır çünkü B12, demir ve lösin gibi kas onarımında görevli kritik maddeler çoğunlukla hayvansal kaynaklıdır.

🧭 🧭 🧭

Hayvansal / Bitkisel Protein Oranı Mesleğe Göre Öneri

Meslek Tipi	Hayvansal / Bitkisel Protein Oranı
Düşük aktivite	%50 / %50
Orta aktivite	%55 / %45
Yüksek aktivite	%60 / %40
Çok yüksek aktivite (sporcu)	%65 / %35

Günümüzde sadece “ne kadar protein alındığı” değil, “hangi kaynaktan ve hangi mesleki yük altında alındığı” soruları da sağlık politikalarının merkezinde yer almaya başlamıştır. Her meslek grubunun fizyolojik ihtiyaçları farklı olduğu gibi, besinlerden beklenen fayda da buna göre değişiklik gösterir.

Kas gücünü korumak isteyen bir inşaat işçisinin, hızlı reaksiyonlara ihtiyaç duyan bir motor kuryenin ya da dikkatini yüksek tutması gereken bir hemşirenin protein ihtiyacı hem miktar hem de kaynak açısından farklılık gösterir. İşte bu farkları bilimsel temellere dayalı biçimde değerlendirmek, mesleki performansı artırırken sağlık risklerini de azaltır.

Unutulmamalıdır ki:
✅ Yeterli protein, güçlü bir vücut demektir.
✅ Dengeli kaynaklardan alınan protein, sürdürülebilir sağlık demektir.
✅ Mesleğe uygun protein planlaması ise daha güvenli ve verimli bir iş yaşamı demektir.

Bu bilgilendirmeyi yalnızca bir beslenme rehberi olarak değil, aynı zamanda iş sağlığının temel bir parçası olarak değerlendirmenizi öneririm.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Bilimsel Yazı Sevenler Devam Edebilirler

⭐️⭐️ Yaşlılar İçin Protein Gereksinimleri ve Önerileri: Bir İnceleme https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4555150/

⭐️⭐️ İnsanlarda diyet protein alımı sorunlarının gözden geçirilmesi https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16779921/

⭐️⭐️ Vejetaryen Diyetlerde Diyet Proteini ve Amino Asitler—Bir İnceleme https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6893534/

⭐️⭐️ Protein Eksikliği Anemisi https://link.springer.com/chapter/10.1007/978-1-4615-7308-1_21

⭐️⭐️ Protein zamanlamasının kas gücü ve hipertrofisi üzerindeki etkisi: bir meta-analiz https://jissn.biomedcentral.com/articles/10.1186/1550-2783-10-53

⭐️⭐️ Beslenme: Makrobesin Alımı, Dengesizlikler ve Müdahaleler https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK594226/

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, Sağlık Bülteni23 Ağustos 2025

9 Ağustos 2025

İzmit Körfezi’nde Bulunan Kara, Su ve Hava Canlılarının, Tersane Çalışanları İçin Oluşturabileceği Riskler

İzmit Körfezi… Sanayiyle iç içe geçmiş bir doğa parçası. Dışarıdan bakıldığında mavinin ve yeşilin buluştuğu bu bölge, aynı zamanda ülkemizin önemli tersanelerine ev sahipliği yapmaktadır. Ancak ne yazık ki sadece gemiler değil, mikroorganizmalar, böcekler, deniz canlıları ve hava yoluyla taşınan zararlılar da bu sahalarda “faal” durumdadır.

Tersanelerde çalışan yüzlerce emekçi için görünmeyen ancak son derece etkili bir risk tablosu her gün yeniden yazılmaktadır. Bu riskler yalnızca mekanik ya da kimyasal değildir. Doğanın sessiz oyuncuları – yani kara, su ve hava canlıları – zaman zaman hastalık taşıyabilir, alerjik reaksiyonlara sebep olabilir ya da fiziksel zarar verebilir. İşte bu nedenle, iş sağlığı ve güvenliği alanında, çevresel biyolojik tehditlerin sistematik biçimde değerlendirilmesi artık bir tercih değil; zorunluluktur.

Bu çalışma, İzmit Körfezi’nde doğal olarak bulunan kara, su ve hava canlılarının iş sağlığı açısından oluşturabileceği zoonoz, alerjenik, ve fiziksel-tehlikeli temas risklerini bilimsel temele dayalı bir şekilde sınıflandırmakta ve Latince adlarından halkta bilinen isimlerine kadar tüm yönleriyle ortaya koymaktadır. Amaç, bu canlıları korkulacak birer tehdit olarak göstermek değil; farkındalık yaratarak çalışan güvenliğini doğayla uyumlu biçimde artırmaktır.

İzmit Körfezi’nde bulunan kara, su ve hava canlılarının, tersane çalışanları için oluşturabileceği riskleri üç ana başlık altında kategorize edelim.

Zoonoz riski (hastalık taşıma potansiyeli)
Alerjen riski (solunum/dokunma kaynaklı)
Fiziksel-tehlikeli temas riski (ısırma, sokma, toksin)

Her canlı için Latince adı, halk adı, risk türleri, ve özet açıklama tablo formatında aşağıda veriyorum.

Latince Adı	Halk Adı	Risk Türü	Risk Detayı (Özet)
Rattus norvegicus	Lağım sıçanı	Zoonoz, Alerjen	Leptospiroz, hantavirüs; idrar ve dışkıdan alerjen maruziyeti
Rattus rattus	Çatı sıçanı	Zoonoz, Alerjen	Salmonella, tifo; tüy ve dışkı alerjen
Mus musculus	Ev faresi	Zoonoz, Alerjen	Hantavirüs, tifo; inhalan alerjenler
Felis catus	Sahipsiz kedi	Zoonoz	Toksoplazmozis, kuduz (nadiren), tırmalama hastalığı
Canis lupus familiaris	Sahipsiz köpek	Zoonoz, Fiziksel	Kuduz, tenya, ısırık/yaralanma riski
Erinaceus concolor	Kirpi	Zoonoz	Pire taşıyıcılığı, salmonella
Martes foina	Kaya sansarı	Zoonoz	Kuduz potansiyeli, dışkı-bakteri taşıyıcılığı
Bufo bufo	Kara kurbağası	Fiziksel, Alerjen	Deri toksinleri, temasla tahriş
Hyla arborea	Ağaç kurbağası	Alerjen	Deri salgısı hassasiyet oluşturabilir
Testudo graeca	Kaplumbağa	Zoonoz	Salmonella taşıyıcısı
Hemidactylus turcicus	Duvar kertenkelesi	Alerjen (düşük)	Zararsız, nadiren dışkı alerjisi
Lacerta viridis	Yeşil kertenkele	Alerjen (düşük)	Nadiren temas tahrişi
Mytilus galloprovincialis	Midye	Alerjen, Zoonoz	Alerjik reaksiyon; ağır metal ve patojen birikimi
Crangon crangon	Kum karidesi	Alerjen	Kabuklu alerjisi olanlar için riskli
Carcinus aestuarii	Yeşil yengeç	Alerjen	Kabuklu alerjisi, el temasıyla tahriş
Callinectes sapidus	Mavi yengeç	Alerjen	Kabuklu reaksiyonları, temasla tahriş
Pelagia noctiluca	Ateş denizanası	Fiziksel, Alerjen	Ciddi cilt tahrişi, temasla ağrı
Mnemiopsis leidyi	Taraklı denizanası	Alerjen (düşük)	Zararsız, dolaylı etkili (ekosistem bozulması)
Aurelia aurita	Ay denizanası	Fiziksel	Hafif yanık/tahriş
Larus michahellis	Gümüş martı	Zoonoz, Fiziksel	Salmonella, dışkıdan bulaş; saldırgan davranışlar

Latince Adı	Halk Adı	Risk Türü	Risk Detayı (Özet)
Trachurus mediterraneus	İstavrit	Alerjen	Kabuklu-balık alerjisi olanlarda risk; iskelelerde temas
Sparus aurata	Çipura	Alerjen (düşük)	Gıda işleme alanlarında temas alerjisi
Dicentrarchus labrax	Levrek	Alerjen (düşük)	Kabuklu/balık alerjisi olanlar için olası reaksiyon
Engraulis encrasicolus	Hamsi	Alerjen	Gıda kaynaklı alerji; iskele-temas
Pomatomus saltatrix	Lüfer	Fiziksel	Sivri dişler, yanlış tutuşta ısırık riski
Mugil cephalus	Kefal	Alerjen (düşük)	Kıyı balıkçılığı sırasında temas alerjisi
Belone belone	Zargana	Fiziksel	Sivri çenesiyle temas halinde cilt yaralanması
Gobius niger	Kaya balığı	Fiziksel (düşük)	Temasla nadiren cilt tahrişi
Atherina boyeri	Gümüş balığı (Atarina)	Alerjen	Küçük boyutlu ama toplu temasta kabuklu etkisi
Chelon labrosus	Gri kefal	Alerjen (düşük)	Balık işleme alanlarında potansiyel reaksiyon
Callinectes sapidus	Mavi yengeç	Alerjen, Fiziksel	Kabuklu teması; sıkıştırma yaralanmaları
Donax trunculus	Kum midyesi	Alerjen	Kabuklu alerjisi olanlarda ciltte kaşıntı
Cerastoderma glaucum	Lagün midyesi	Alerjen	Kabuklu temas reaksiyonu potansiyeli
Mya arenaria	Kum midyesi (büyük)	Alerjen	El ile temasla hafif alerjen etkisi
Paracentrotus lividus	Deniz kestanesi	Fiziksel	Batma ve toksik iğne tepkileri
Holothuria tubulosa	Deniz hıyarı	Alerjen (düşük)	Ciltte hafif tahriş, nadir
Ophioderma longicauda	Yılan yıldızı	Fiziksel	Tersane kıyı betonlarında elle temasta tahriş
Actinia equina	Kırmızı deniz anası	Fiziksel, Alerjen	Dokunmayla yanma, toksin hassasiyetleri
Phalacrocorax carbo	Karabatak	Zoonoz	Kuş dışkısı ile histoplazmoz riski
Phalacrocorax pygmaeus	Cüce karabatak	Zoonoz	Tersane çatılarında dışkı teması – solunum riskleri

Latince Adı	Halk Adı	Risk Türü	Risk Detayı (Özet)
Ardea cinerea	Gri balıkçıl	Zoonoz, Fiziksel	Dışkı kaynaklı mikrobiyal bulaş; kıyıda saldırgan olabilir
Egretta garzetta	Küçük ak balıkçıl	Zoonoz	Tüy ve dışkı kaynaklı solunum riski (örn. histoplazmoz)
Anas platyrhynchos	Yeşilbaş ördek	Zoonoz, Alerjen	Kuş gribi vektörü, dışkı kaynaklı enfeksiyon riski
Sterna hirundo	Sumru	Zoonoz, Fiziksel	Yuva döneminde saldırganlık, dışkı ile bulaş
Larus ridibundus	Karabaş martı	Zoonoz	Salmonella ve kampilobakter potansiyeli
Columba livia	Güvercin	Zoonoz, Alerjen	Kriptokokkoz, psittakoz; tüy-dışkı solunumu
Corvus cornix	Leş kargası	Zoonoz	Çöp karıştırıcılığı, enfekte dışkı riski
Passer domesticus	Serçe	Alerjen, Zoonoz	Tüy ve dışkı inhalasyonu ile duyarlılık
Delichon urbicum	Ev kırlangıcı	Alerjen	Yuvalama bölgesinde dışkı birikimi, solunum yolu etkisi
Hirundo rustica	Kırlangıç	Alerjen	Tavanlarda yuvalama; dışkı kaynaklı alerjen riski
Falco tinnunculus	Kerkenez	Zoonoz (düşük)	Nadir dışkı teması; yırtıcı olduğu için doğrudan risk düşüktür
Buteo buteo	Şahin	Fiziksel (düşük)	Tersane yakınında yuva varsa savunma davranışı olabilir
Tursiops truncatus	Afalina (şişe burunlu yunus)	Fiziksel (nadir)	İnsan dostudur, ama iskeleye çarpış veya strese girme riski
Delphinus delphis	Bayağı yunus	Fiziksel (nadir)	Kıyı sığlıklarında nadir, kıyıdan gözlem dışında etkileşim az
Mnemiopsis leidyi	Taraklı denizanası	Alerjen (dolaylı)	Plankton dengesi bozucu; balık azalması → dolaylı etki
Beroe ovata	Avcı taraklı	Alerjen (dolaylı)	Ekosistem etkisi, doğrudan temas riski yoktur
Podarcis muralis	Duvar kertenkelesi	Alerjen (düşük)	Nadiren iç mekânlara girer; dışkısı potansiyel alerjen
Vulpes vulpes	Kızıl tilki	Zoonoz, Fiziksel	Kuduz, dışkı ile parazit yayılımı; kıyı bölgesine inebilir
Lepus europaeus	Yabani tavşan	Zoonoz	Tularemi (Francisella tularensis); nadir ama ciddi risk
Martes foina	Kaya sansarı	Zoonoz	Kuduz, evcil hayvanlara saldırı, gece aktif

Latince Adı	Halk Adı	Risk Türü	Risk Detayı (Özet)
Apis mellifera	Bal arısı	Fiziksel, Alerjen	Sokma riski, arı alerjisi olanlarda anafilaktik şok riski
Vespula germanica	Alman eşekarısı	Fiziksel, Alerjen	Saldırgan, sokma sonucu alerjik reaksiyon riski yüksek
Polistes dominula	Kağıt yaban arısı	Fiziksel, Alerjen	Çatı altlarında yuva; beklenmeyen sokmalar
Bombus terrestris	Bombus (büyük arı)	Fiziksel, Alerjen	Nadir sokar, ama alerjisi olanlar için tehlikeli
Culex pipiens	Sivrisinek	Zoonoz, Alerjen	Bataklık alanlarda artar; Batı Nil virüsü taşıyıcısı
Aedes albopictus	Asya kaplan sivrisineği	Zoonoz, Alerjen	Zika, chikungunya; ısırıkla alerjik reaksiyonlar
Phlebotomus papatasi	Tatarcık	Zoonoz	Şark çıbanı (Leishmaniasis) taşıyıcısı
Ixodes ricinus	Kenar (Avrupa türü)	Zoonoz	Lyme hastalığı, Kırım-Kongo kanamalı ateşi potansiyeli
Hyalomma marginatum	Kırım-Kongo kenesi	Zoonoz	Ciddi enfeksiyon riski; hayvanlardan insanlara geçiş
Blatta orientalis	Kara hamam böceği	Alerjen, Zoonoz	Alerjen partikül kaynağı, patojen taşıyıcısı
Periplaneta americana	Amerikan hamam böceği	Alerjen, Zoonoz	Solunum yolu alerjeni; özellikle depo alanlarında görülür
Tenebrio molitor	Un kurdu	Alerjen	Depolarda yaygın; deri döküntüsü ve solunum riski
Dermatophagoides pteronyssinus	Toz akarları	Alerjen	Kapalı alanlarda alerjen partikül maruziyeti
Sarcoptes scabiei	Uyuz akarı	Zoonoz, Fiziksel	Cilt paraziti; temasla bulaşabilir
Lucilia sericata	Yeşil sinek	Zoonoz	Yaralara yumurta bırakabilir (miyazis riski)
Musca domestica	Ev sineği	Zoonoz	Enfeksiyon taşıyıcı; gıda ve açık alanlarda risk
Tipula spp.	Vinç sineği	Alerjen (düşük)	Zararsızdır, ama bazı kişilerde temasla iritasyon
Chironomus spp.	Sivrisinek benzeri sinek	Alerjen	Kıyılarda yoğunluk; ölü bireylerin parçaları alerjen
Forficula auricularia	Kıskaç böceği	Fiziksel (düşük)	Nadiren savunma davranışı, cilde zarar vermez ama rahatsız edici
Armadillidium vulgare	Bokböceği (takoz böceği)	Alerjen (düşük)	Temasla hafif cilt tahrişi, nemli alanlarda yaygın

Latince Adı	Halk Adı	Risk Türü	Risk Detayı (Özet)
Erinaceus europaeus	Kirpi	Zoonoz, Fiziksel	Dışkısıyla parazit taşıyabilir; iğneleri ciltte enfeksiyona yol açabilir
Rattus norvegicus	Lağım sıçanı	Zoonoz	Leptospiroz, hantavirüs, salmonella vektörü
Rattus rattus	Çatı sıçanı	Zoonoz	Veba ve tifo taşıyıcısı; yiyecek depolarında risk
Mus musculus	Ev faresi	Zoonoz, Alerjen	İdrar ve tüy partikülleriyle solunum alerjen riski
Canis lupus familiaris	Sahipsiz köpek	Zoonoz, Fiziksel	Kuduz, echinococcus; ısırma riski; grup saldırıları
Felis catus	Sahipsiz kedi	Zoonoz, Alerjen	Toxoplasma, kuduz; tüy alerjeni ve tırmalama riski
Bufo bufo	Kara kurbağası	Toksik, Fiziksel	Deri bezlerinden toksin salgılar; temasla tahriş
Rana ridibunda	Su kurbağası	Zoonoz (düşük)	Bataklıklarda; salmonella taşıyıcısı olabilir
Testudo graeca	Tosbağa (kara kaplumbağası)	Zoonoz (düşük)	Nadir, ama salmonella bulaştırıcısı
Mauremys rivulata	Nil kaplumbağası	Zoonoz (düşük)	Temasla bakteri geçişi; kirlilikle ilişkili risk artar
Pelophylax bedriagae	Levanten kurbağası	Zoonoz (düşük)	Nemli alanlarda salmonella taşıma potansiyeli
Dolichophis caspius	Hazar yılanı	Fiziksel (düşük)	Zararsız, ama çalışanlarda korku ve panik yaratabilir
Natrix tessellata	Su yılanı	Fiziksel (düşük)	Zehirsizdir, ancak savunmada ısırabilir
Vipera ammodytes	Boynuzlu engerek	Fiziksel, Toksik	Zehirli ısırık riski; ilk yardım gerektirir
Macrovipera lebetina	Koca engerek	Fiziksel, Toksik	Türkiye’de nadir ama zehirli; ağır tıbbi sonuçlar
Glycera spp.	Kan kurdu (polychaeta)	Fiziksel	Isırabilir; küçük ama keskin çeneleriyle kanamalı yara açabilir
Nereis diversicolor	Çok kıllı deniz kurdu	Fiziksel	Elle tutulduğunda ısırabilir; hafif cilt iritasyonu
Branchiostoma lanceolatum	Mızrak başı (ilkel kordalı)	Alerjen (nadir)	Temas alerjisi potansiyeli; nadir tür
Sagitta setosa	Ok kurtçukları (chaetognatha)	Alerjen (dolaylı)	Planktonik, solunum alerjenlerine katkıda bulunabilir
Aurelia aurita	Ay denizanası	Fiziksel, Alerjen	Hafif temasla cilt tahrişi; mevsimsel olarak kıyılarda artar

Bir çalışanın başına düşen cıvata kadar, sinek ısırığı da risk oluşturabilir. Deniz suyunun altında gizlenen denizanası kadar, havada süzülen polen de ciddi bir sağlık sorununun habercisi olabilir. Bu nedenle iş sağlığı yönetiminde “büyük” tehlikeler kadar “küçük” olanlar da dikkate alınmalıdır. Çünkü iş kazası sadece patlama, düşme veya kimyasal sızıntıyla gelmez; bazen bir kuş dışkısında, bir balık dikeninde, ya da bir arının iğnesinde gizlenmiş olarak gelir.

İzmit Körfezi’ndeki canlı çeşitliliği, bölgeye özgü bir zenginliktir. Ancak bu zenginlik, uygun önlem alınmazsa çalışanlar için bir tehdit halini alabilir. Biyolojik riskleri bilmek, görmezden gelmekten daha güçlü bir koruma sağlar. Sizlere yukarıda sunmuş olduğum tablo, yalnızca bir liste değil; sahadaki görünmeyen düşmanlara karşı hazırlıklı olmanın pusulasıdır.

Unutmayalım: Doğa ile barışmak için, önce onu tanımak gerekir.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Bilimsel Yazı Sevenler Devam Edebilirler

⭐️⭐️ İzmit Körfezi Kıyılarında İnsan Kaynaklı Jeomorfolojik Değişimler ve Süreçler https://www.researchgate.net/publication/354732570_Izmit_Korfezi_Kiyilarinda_Insan_Kaynakli_Jeomorfolojik_Degisimler_ve_Surecler

⭐️⭐️ Kocaeli’de Tarım Ve Hayvancılık http://www.kocaeli.gov.tr/kocaelinde-tarim-ve-hayvancilik

⭐️⭐️ KÖRFEZ SULAKALANI (KOCAELİ) ORNİTOFAUNASI http://chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://acikerisim.sakarya.edu.tr/bitstream/handle/20.500.12619/79844/T06379.pdf?sequence=1

⭐️⭐️ İZMİT KÖRFEZİ BALIKLARI VE MORFOLOJİK ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE ARAŞTIRMALAR http://chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://acikbilim.yok.gov.tr/bitstream/handle/20.500.12812/226532/yokAcikBilim_181926.pdf?sequence=-1&isAllowed=y

⭐️⭐️ Türkiye’de Meslek Hastalıkları ve Tersaneler (In English: Occupational Diseases and Shipyards in Turkey) https://www.researchgate.net/publication/341869003_Turkiye’de_Meslek_Hastaliklari_ve_Tersaneler_In_English_Occupational_Diseases_and_Shipyards_in_Turkey

⭐️⭐️ GEMİ İNŞA SANAYİNDE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ UYGULAMALARI http://chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://nek.istanbul.edu.tr/ekos/TEZ/ET001021.pdf

⭐️⭐️ Yılan Sokmalarının Değerlendirilmesi ve Tedavisi https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK553151/

⭐️⭐️ Yılan ısırığı zehirlenmesi https://www.who.int/health-topics/snakebite#tab=tab_1

⭐️⭐️ Yılan ısırığı zehirlenmesi https://www.nature.com/articles/nrdp201763

⭐️⭐️ Zehirli yılan ısırıkları: Klinik tanı ve tedavi https://jintensivecare.biomedcentral.com/articles/10.1186/s40560-015-0081-8

⭐️⭐️ Yılan ısırığının kronik sağlık etkileri ve maliyeti https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2590171021000102

⭐️⭐️ Antimikrobiyal Yönetimi Çağında Yılan Isırması Sonrası Antibiyotik Kullanımı https://www.mdpi.com/2072-6651/16/1/37

⭐️⭐️ Yeni nesil yılan ısırığı tedavileri ölüm oranını azaltabilir https://www.nature.com/articles/d41586-024-03818-z

⭐️⭐️ Yılan sokmasından korunma, ilk yardım ve tedavi. https://www.outdoorhaber.com/saglik/yilan-sokmasi#google_vignette

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, İş Güvenliği, Sağlık Bülteni9 Ağustos 2025

24 Temmuz 2025

Nereden Çıktı Bu İşe Giriş Muayenesi?

Değerli Çalışan Arkadaşlarımız,

Bugün birçok işyerinde işe başlamadan önce hepimiz “işe giriş muayenesi” yaptırıyoruz.

Peki hiç düşündünüz mü, bu uygulama ilk ne zaman başladı, neden gerekli görüldü, kimler tarafından planlandı?

Gelin hep birlikte bu önemli sağlık uygulamasının tarihine kısa bir yolculuk yapalım.

🩺 🩺 🩺

İşe Giriş Muayenesinin Tarihi Nereden Başlıyor?

İşe giriş muayenesinin kökeni, Sanayi Devrimi dönemine kadar uzanır. 18. yüzyıl sonlarında başlayan bu devrimle birlikte insanlar ilk kez büyük fabrikalarda uzun saatler boyunca, çoğu zaman sağlıksız koşullarda çalışmaya başladı.

Bu dönemde birçok iş kazası, meslek hastalığı ve erken ölümler yaşandı. İşçilerin sağlığı korunmadıkça verim düştü, toplumsal tepkiler arttı ve bilim insanları bu sorunları çözmeye yöneldi.

İlk Sistemli Tıbbi Girişim – Ramazzini ile Başladı

İşe bağlı hastalıkların tıptaki ilk ciddi adımlarını atan kişi, İtalyan hekim Bernardino Ramazzini’dir. 1700 yılında yazdığı “De Morbis Artificum Diatriba” (İşçilerin Hastalıkları Üzerine)” adlı eseriyle, farklı mesleklerde görülen hastalıkları ilk kez sistemli olarak incelemiştir.

Ramazzini, hastalarına mesleklerini sorarak bu hastalıkların işe bağlı olabileceğini ortaya koymuş ve şöyle demiştir:

“Bir hastayı muayene ederken sadece ne yediğini değil, ne iş yaptığını da sormalıyız.”

Bugün kullandığımız işe giriş muayenesi formlarında kişinin mesleğinin, çalışma koşullarının ve maruz kalabileceği risklerin sorgulanması, doğrudan bu yaklaşımın sonucudur.

Tarihte İlk Zorunlu Uygulamalar Nerede Başladı?

Almanya ve İngiltere, 19. yüzyılın ortalarından itibaren fabrikalarda iş kazaları arttıkça, işçilerin sağlık durumlarının işe başlamadan önce kontrol edilmesini gerekli gördü.

1880’li yıllarda bazı büyük maden ocakları ve kimya fabrikaları, işçileri akciğer hastalıkları ve kalp rahatsızlıkları açısından önceden taramaya başladı.

Bu uygulamalar, zamanla birçok ülkenin iş yasalarına girdi ve böylece işe başlamadan önce sağlık muayenesi yapılması yasal zorunluluk halini aldı.

Türkiye’de Durum Nasıl Gelişti?

Türkiye’de ise iş sağlığı uygulamaları, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e geçişle birlikte modern tıp anlayışının yaygınlaşmasıyla hız kazandı:

1930 tarihli Umumi Hıfzıssıhha Kanunu, işçilerin sağlığının korunmasına yönelik ilk yasal adımlardan biri oldu.

1946’da kurulan Çalışma Bakanlığı, işçilerin sağlık hizmetlerine daha sistematik ulaşmasını sağladı.

1970’li yıllarda büyük sanayi kuruluşları, işçilerine işe girişte sağlık kontrolü yapmaya başladı.

2003 yılında çıkan 4857 sayılı İş Kanunu ve ardından 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile birlikte, “İşe Giriş Muayenesi” artık her işyerinde yasal zorunluluk haline geldi.

Peki İşe Giriş Muayenesi Neden Hâlâ Bu Kadar Önemli?

Çünkü işe giriş muayenesi sayesinde:

✅ Çalışanın sağlık durumu işe uygun mu, öğrenilir.
✅ Gizli hastalıklar fark edilip erken tedaviye başlanabilir.
✅ İş kazaları ve meslek hastalıkları önlenebilir.
✅ Hem çalışanın hem iş arkadaşlarının hem de işverenin güvenliği sağlanır.

Bu sadece sizin sağlığınızı değil, çalışma arkadaşlarınızı, işvereni ve tüm işyerinin güvenliğini ilgilendiren bir konudur.

İşe giriş muayenesi, tıp tarihinin önemli dönüm noktalarından biridir.
Bir hekimin 300 yıl önce “Bu işçinin ne işle meşgul olduğunu mutlaka sormalıyız” demesiyle başlayan bu anlayış, bugün sizin sağlığınızı korumak için hâlâ dimdik ayakta.

Bu muayene sizin için bir formalite değil, yaşam kalitenizi, güvenliğinizi ve geleceğinizi koruyan bir adımdır.
İşe başlamadan önce yapılan bu muayeneye değer verin, sağlığınıza sahip çıkın.

🩺 Sağlıklı, güçlü ve güvenli iş yaşamınız için işe giriş muayenesine önem verin.

Dr. Mustafa KEBAT

İşe Giriş Muayeneleri – Tetkik ve Tahlilleri için firmamız Tetkik OSGB yi arayabilirsiniz.

📞 İsterseniz randevu alabilirsiniz:
📍 Telefon: +90 232 265 20 65 Laboratuvar Telefonumuz: +90 541 125 15 82

📍 Ya da randevusuz da gelebilirsiniz:
🕗 Hafta içi her gün: 08.30 – 17.30 saatleri arasında başvurabilirsiniz.

Cennetoglu Mh., Foliage Cd., Modeko Selgeçen Is Merkezi, No: 230 Kat:4 Daire:424-425, Cennetoğlu, 35110 Karabağlar/İzmir, Türkiye

Ana Sayfa

Hizmetlerimiz Laboratuvar ve muayene ile de sınırlı değil.

İlk yardımcı olmak isteyenler eğitimlerimize katılabilirler.

Hijyen Mesleki Eğitim Belgesi almak isteyenlere de çözümümüz mevcut.

Mesleki Eğitim Belgesi için yine sizlere destek veriyoruz.

İş Sağlığı ve Güvenliği ile ilgili tüm konularda her daim sizlerin hizmetindeyiz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, Makaleler, Sağlık Bülteni24 Temmuz 2025

17 Temmuz 2025

İşe Giriş Muayeneleri Sırasında Tespit Edilen ve Çalışanın Hayatını Kurtaran Durumlar

Değerli Çalışan Arkadaşlarımız,

Hepimiz işe başlamadan önce bir dizi sağlık kontrolünden geçiyoruz. Kiminiz bunu bir formalite olarak görüyor, kiminiz ise “zaten sağlıklıyım, bir şey çıkmaz” diye düşünüyor olabilirsiniz. Ancak bilin ki, işe giriş muayeneleri sadece kâğıt üzerinde yapılan bir işlem değil; bazen hayat kurtaran çok önemli bir adımdır.

Bugüne kadar birçok çalışanın, işe giriş muayenesi sırasında hiç farkında olmadığı ciddi sağlık sorunları tespit edilmiş ve zamanında müdahale sayesinde hayatı kurtulmuştur.

Sizlere yaşadığım gerçek örneklerle bu muayenelerin ne kadar hayati olduğunu anlatmak istiyorum:

🩺 🩺 🩺

❤️ 1. Sessiz Kalp Ritmi Bozukluğu (EKG ile Tespit)

Bir inşaat ustası kardeşimiz, hiçbir şikâyeti olmamasına rağmen işe giriş muayenesi sırasında EKG testine alındı.
Test sonucunda, kalp ritminde ciddi bir düzensizlik (aritmi) saptandı.

➡ Bu durum fark edilmese, yüksekte çalışırken bayılabilir, ciddi bir kaza geçirebilir hatta kalp krizi yaşayabilirdi.
Erken teşhis sayesinde hemen kardiyolojiye yönlendirildi ve tedavisi başladı.

🩸 2. Gizli Akciğer Lezyonu (Akciğer Grafisi ile Tespit)

Bir kaynak ustası, işe giriş sırasında çekilen akciğer filminde şüpheli bir gölge ile karşılaşıldı.
Oysa kendisinin hiçbir öksürük, balgam ya da nefes darlığı şikâyeti yoktu.

➡ Gönderildiği göğüs hastalıkları uzmanında erken evrede akciğer kanseri teşhisi konuldu.
Zamanında ameliyat oldu, hayati tehlike atlattı ve bugün sağlığı yerinde.

🧠 3. Beyin Tümörü Belirtisi (Görme Muayenesi ile Fark Edildi)

Bir güvenlik görevlisi adayı, görme muayenesinde bir gözünde ani görme kaybı yaşadığını söyledi.
Bu durum, işyeri hekimi tarafından önemsenerek ileri tetkiklere yönlendirildi.

➡ Beyin görüntülemesinde tümöre bağlı baskı yapan bir kitle saptandı.
Erken operasyonla tümör alındı ve hayatı kurtuldu.

🩸 4. Ağır Kansızlık ve Gizli Kan Kaybı (Hemogram ile Belirlendi)

Bir depo çalışanı, sadece yorgun hissettiğini söylemişti ama işe girişte yapılan kan sayımı (hemogram) testi ciddi bir kansızlık gösterdi.
Daha ileri testlerde, sindirim sisteminde gizli bir kanama odağı ve mide ülseri tespit edildi.

➡ Bu kanama ilerleseydi iç kanama riski taşıyacaktı.
Erken teşhis sayesinde tedavisi yapıldı.

💉 5. Gizli Şeker (Diyabet) (Kan Testi ile Belirlendi)

Bir şoför adayı, hiçbir şikâyeti olmamasına rağmen işe giriş muayenesi sırasında yapılan açlık kan şekeri testinde çok yüksek bir değere sahipti.

➡ Bu değer, henüz belirti vermeyen ama ileride göz, böbrek ve damar hastalıklarına yol açabilecek tip 2 diyabetin başlangıcıydı.
Zamanında tedaviyle hem sağlığı hem iş güvenliği korunmuş oldu.

👂 6. Ciddi İşitme Kaybı (Odiyometri Testinde Saptandı)

Bir üretim işçisi, yıllardır yüksek sesli ortamlarda çalışmıştı ama farkında olmadan duyma yetisinde önemli bir kayıp yaşamıştı.
Yeni bir işe girişi öncesi muayenesinde yapılan odiyometri testi, bu kaybı tespit edildi.

➡ Bu çalışan, daha uygun bir pozisyonda işe başlaması sağlandı ve işitme cihazıyla yaşam kalitesi geri kazandı.
Bu test yapılmasa ileride tam işitme kaybı yaşanabilirdi.

📌 📌 📌

SONUÇ OLARAK

İşe giriş muayenesi, sadece işe uygun olup olmadığınızı değerlendiren bir prosedür değil;
aynı zamanda vücudunuza dair erken uyarı sistemidir.

Belki siz hiçbir belirti hissetmiyorsunuz.
Belki “Ben zaten sağlıklıyım” diyorsunuz.
Ama unutmayın:

Birçok hastalık, sessiz başlar. Tehlike fark edildiğinde ise bazen geç olabilir.

📣 Bu yüzden işe giriş muayenesini hafife almayın.
Bu kontroller sayesinde:

Hem kendi sağlığınızı korursunuz,
Hem iş arkadaşlarınızı riske atmazsınız,
Hem de gelecekteki olası büyük problemleri bugünden önleyebilirsiniz.

Sağlık ihmale gelmez. Unutmayın: İşyeri hekiminiz sadece işe onay vermek için değil, sizi hayatta tutmak için de oradadır.

🩺 Sağlıklı ve güvenli iş günleri dileriz.

Dr. Mustafa KEBAT

İşe Giriş Muayeneleri – Tetkik ve Tahlilleri için firmamız Tetkik OSGB yi arayabilirsiniz.

📞 İsterseniz randevu alabilirsiniz:
📍 Telefon: +90 232 265 20 65 Laboratuvar Telefonumuz: +90 541 125 15 82

📍 Ya da randevusuz da gelebilirsiniz:
🕗 Hafta içi her gün: 08.30 – 17.30 saatleri arasında başvurabilirsiniz.

Cennetoglu Mh., Foliage Cd., Modeko Selgeçen Is Merkezi, No: 230 Kat:4 Daire:424-425, Cennetoğlu, 35110 Karabağlar/İzmir, Türkiye

Ana Sayfa

Hizmetlerimiz Laboratuvar ve muayene ile de sınırlı değil.

İlk yardımcı olmak isteyenler eğitimlerimize katılabilirler.

Hijyen Mesleki Eğitim Belgesi almak isteyenlere de çözümümüz mevcut.

Mesleki Eğitim Belgesi için yine sizlere destek veriyoruz.

İş Sağlığı ve Güvenliği ile ilgili tüm konularda her daim sizlerin hizmetindeyiz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, Sağlık Bülteni17 Temmuz 2025

10 Temmuz 2025

İşe Giriş Muayenesi Öncesi Çalışanlar Nelere Dikkat Etmeli?

Değerli Çalışan Arkadaşlarımız,

Yeni bir işe başlarken yapmanız gereken en önemli adımlardan biri, işe giriş muayenesi sürecidir. Bu muayene; hem sizin sağlığınızı korumak, hem de yapacağınız işe uygun olup olmadığınızı değerlendirmek için zorunlu ve son derece önemlidir.

Peki, işe giriş muayenesi öncesinde nelere dikkat etmelisiniz? İşte size yol gösterecek önemli başlıklar:

🩺 🩺 🩺

✅ 1. Gerekli Belgeleri Yanınızda Getirin

İşe giriş muayenesine gelmeden önce mutlaka şu belgeleri hazır bulundurun:

Nüfus cüzdanınız veya kimlik kartınız
İşe başvuracağınız firmanın adı ve bilgileri
İşverenin talep ettiği özel tahlil ve tetkik listesi (varsa)
Önceki sağlık raporlarınız veya geçirdiğiniz operasyonlara ait belgeler (varsa)
Sürekli kullandığınız ilaçların isimleri (bir liste olarak yanınızda bulunsun)

📌 Not: Bu belgeleri eksiksiz getirmek, zaman kazanmanızı sağlar ve işlemleri hızlandırır.

🩺 🩺 🩺

✅ 2. Muayeneye Gelmeden Önce Alkol ve Ağır Yemekten Kaçının

İşe giriş muayenesi sırasında kan tahlili ve idrar gibi testler yapılabilir. Bu testlerin sağlıklı sonuç verebilmesi için, önceki 8-12 saat boyunca alkol almamış ve hafif yemeklerle beslenmiş olmanız önerilir.
Ayrıca, kafein (kahve, çay) tüketiminizi sınırlandırın. Özellikle tansiyon ölçümü sırasında yanıltıcı sonuçlar çıkabilir.

🩺 🩺 🩺

✅ 3. İlaç Kullanıyorsanız Mutlaka Bildirin

Sürekli ilaç kullanıyorsanız (tansiyon, şeker, tiroid, nörolojik ilaçlar vb.), bunları hem formda belirtin hem de sağlık personeline açıkça söyleyin. İlacınız varsa ilaç kutusunu veya reçetesini de yanınızda getirin.

Bu bilgi, hem uygun işe yönlendirilmeniz hem de muayene sonuçlarının doğru yorumlanabilmesi açısından çok önemlidir.

🩺 🩺 🩺

✅ 4. Dinlenmiş Olun – Uyku Düzeninize Dikkat Edin

İşe giriş muayenesi, sadece laboratuvar testlerinden değil; nabız, tansiyon, EKG, görme, işitme, solunum gibi bir dizi ölçümden oluşur.
Uykusuzluk, bu değerleri etkileyebilir ve yanlış yönlendirmelere neden olabilir.

En az 6-8 saat uyumuş şekilde ve dinlenmiş olarak muayeneye gelmeniz önerilir.

🩺 🩺 🩺

✅ 5. Aç/Karnınız Tok Durumu Hekime Bildirilmelidir

Bazı testler (örneğin kan şekeri, kolesterol) aç karnına yapılması gerekirken, bazı testler tok karna da yapılabilir.
Bu nedenle, muayeneye geldiğinizde mutlaka görevliye:

“Aç mısınız, tok musunuz?”
“Son ne zaman yemek yediniz?”
bilgilerini açık şekilde verin.

🩺 🩺 🩺

✅ 6. İşe Giriş Formunu Dürüstlükle Doldurun

Size verilen işe giriş sağlık beyan formunu (EK-2) dikkatle okuyarak, kendi el yazınızla, doğru ve eksiksiz bilgilerle doldurun.

‼️ Bilerek yanlış veya eksik bilgi vermek, ileride hem hukuki sorunlara hem de sağlığınızla ilgili risklere yol açabilir.
Bu belgeyi siz ve işyeri hekimi birlikte değerlendirir. Lütfen “Benim hiçbir hastalığım yok.” demeden önce emin olun.

🩺 🩺 🩺

✅ 7. Rahatsızlıklarınızı ve Önceki İş Kazalarını Anlatın

Daha önce geçirdiğiniz önemli hastalıklar, alerjiler, iş kazaları, ameliyatlar veya bayılma nöbetleri gibi durumları mutlaka hekime bildirin.

Bu bilgiler sizi:

Yanlış bir işe yönlendirilmekten
İleride doğabilecek iş kazalarından
Hak kayıplarından
korur.

🩺 🩺 🩺

✅ 8. Temiz Giyimli ve Kişisel Hijyene Dikkat Ederek Gelin

Muayene sırasında fiziksel kontrol yapılabileceği için vücut temizliğinize dikkat edin.
Kolay çıkarılabilir kıyafetler giymek, muayeneyi kolaylaştırır (EKG, akciğer dinleme gibi işlemler için).

📌 📌 📌

SONUÇ OLARAK

İşe giriş muayenesi, sizi sağlıklı bir iş hayatına güvenle başlatmak için yapılan ilk adımdır.
Bu adımı bilinçli, dikkatli ve özenli bir şekilde tamamlamak sizin yararınızadır.

Unutmayın:
🔸 Doğru bilgi,
🔸 Zamanında başvuru
🔸 Ve sağlığınızı önemseyen yaklaşım = Güvenli İş Hayatı

Sağlıklı günlerde çalışmanız dileğiyle…

Dr. Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

İşe Giriş Muayeneleri – Tetkik ve Tahlilleri için firmamız Tetkik OSGB yi arayabilirsiniz.

📞 İsterseniz randevu alabilirsiniz:
📍 Telefon: +90 232 265 20 65 Laboratuvar Telefonumuz: +90 541 125 15 82

📍 Ya da randevusuz da gelebilirsiniz:
🕗 Hafta içi her gün: 08.30 – 17.30 saatleri arasında başvurabilirsiniz.

Cennetoglu Mh., Foliage Cd., Modeko Selgeçen Is Merkezi, No: 230 Kat:4 Daire:424-425, Cennetoğlu, 35110 Karabağlar/İzmir, Türkiye

Ana Sayfa

Hizmetlerimiz Laboratuvar ve muayene ile de sınırlı değil.

İlk yardımcı olmak isteyenler eğitimlerimize katılabilirler.

Hijyen Mesleki Eğitim Belgesi almak isteyenlere de çözümümüz mevcut.

Mesleki Eğitim Belgesi için yine sizlere destek veriyoruz.

İş Sağlığı ve Güvenliği ile ilgili tüm konularda her daim sizlerin hizmetindeyiz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Genel, Sağlık Bülteni10 Temmuz 2025