Son birkaç yıldır bilim dünyasında ve sağlık çevrelerinde adı giderek daha sık duyulan bir molekül var: Fisetin.
Kimi kaynaklar onu “yaşlanmayı yavaşlatan molekül” olarak tanımlıyor, kimileri ise etkisinin abartıldığını düşünüyor.
Peki gerçek ne?
Bilimsel veriler fisetin için ne söylüyor?
Gerçekten yaşlanmayı yavaşlatıyor mu, yoksa bu sadece bir sağlık trendi mi?
Bu soruların cevabını hem bilimsel veriler hem de klinik gerçekler eşliğinde sizlerle paylaşayım..
Yaşlanma Nedir? Aslında Hücresel Birikimdir
Yaşlanmayı sadece takvim yaşı olarak görmek artık bilimsel olarak yeterli değil.
Bugün biliyoruz ki yaşlanma büyük ölçüde:
Vücutta biriken hasarlı ve yaşlanmış hücrelerin artmasıdır.
Bu hücrelere “senesan hücreler” denir.
Bu hücreler:
- Bölünmez
- Yenilenmez
- Ama ölmez
- Ortama zarar verir
Ve en önemlisi:
Kronik inflamasyon üretir.
Bu kronik inflamasyon ise:
- Kalp hastalıkları
- Diyabet
- Alzheimer
- Otoimmün hastalıklar
- Kas kaybı
- Enerji düşüklüğü
gibi birçok durumun temelinde yer alır.
Fisetin Neden Bu Kadar Konuşuluyor?
Fisetini ilginç yapan özellik şu:
Senolitik etki potansiyeli.
Senolitik demek:
→ Yaşlanmış ve zararlı hücreleri seçici olarak temizleyebilme potansiyeli
Bu özellik ilk kez 2018’de Mayo Clinic araştırmalarıyla güçlü biçimde gündeme geldi.
Hayvan çalışmalarında fisetin:
- Senesan hücre yükünü azalttı
- İnflamasyonu düşürdü
- Yaşam süresini uzattı
- Doku fonksiyonlarını iyileştirdi
Bu sonuçlar bilim dünyasında büyük heyecan yarattı.
Ama Kritik Soru: İnsanlarda Aynı Etki Var mı?
İşte en önemli nokta burada.
Şu anki bilimsel durum:
✔ Hayvan çalışmalarında güçlü sonuçlar var
✔ Hücre kültürü çalışmalarında etkili
✔ İnsan çalışmalarında umut verici erken veriler var
❗ Ama geniş ve uzun dönem insan çalışmaları henüz sınırlı
Yani:
Fisetin bir “anti-aging ilaç” olarak henüz kanıtlanmış değildir.
Ama çok güçlü bir adaydır.
Fisetinin Bilinen Bilimsel Etkileri
1. Senolitik Potansiyel
Fisetin:
- BCL-2 ve BCL-xL gibi anti-apoptotik proteinleri baskılayabilir
- Yaşlanmış hücrelerin ölümünü kolaylaştırabilir
- SASP (zararlı inflamasyon sinyallerini) azaltabilir
Bu mekanizma teorik olarak:
→ Yaşlanma hızını yavaşlatabilir
Ama bu etki insanlarda kesinleşmiş değildir.
2. Anti-inflamatuar Etki
Fisetin:
- NF-kB aktivasyonunu azaltır
- IL-6 ve TNF-alfa gibi sitokinleri düşürür
- Kronik inflamasyonu azaltabilir
Bu da yaşlanmanın temel mekanizmalarından biri olan
“inflamaging” sürecini etkileyebilir.
3. Mitokondri ve Enerji Etkisi
AMPK aktivasyonu üzerinden:
- Mitokondri fonksiyonu artabilir
- Hücresel enerji üretimi iyileşebilir
- Oksidatif stres azalabilir
Bu da yaşlanma biyolojisinin merkezinde yer alır.
4. Beyin Üzerine Etkiler
Fisetin kan-beyin bariyerini geçebilen nadir flavonoidlerden biridir.
Hayvan çalışmalarında:
- Nöroinflamasyonu azaltmış
- Hafızayı desteklemiş
- Mikroglia aktivasyonunu dengelemiş
Bu nedenle Alzheimer ve nörodejenerasyon araştırmalarında incelenmektedir.
Ama tekrar altını çiziyorum:
Henüz kesin tedavi değildir.
Peki Abartılıyor mu?
Evet ve hayır.
Abartılan kısım
Sosyal medyada ve bazı sağlık çevrelerinde fisetin:
“Yaşlanmayı durdurur”
“Gençlik molekülü”
“Ölümsüzlük takviyesi”
gibi ifadelerle sunuluyor.
Bunlar bilimsel değildir.
Fisetin:
- Ölümsüzlük sağlamaz
- Yaşlanmayı durdurmaz
- Tek başına mucize değildir
Gerçekçi bilimsel kısım
Fisetin:
✔ Hücresel yaşlanma mekanizmalarını etkileyebilir
✔ İnflamasyonu azaltabilir
✔ Senesan hücreleri hedefleyebilir
✔ Sağlıklı yaşlanmayı destekleyebilir
Ama:
❗ Tek başına yeterli değildir
❗ İnsan verileri henüz sınırlıdır
❗ Uzun dönem sonuçlar bilinmemektedir
Asıl Gerçek: Yaşlanma Tek Molekülle Yönetilemez
Yaşlanma:
- Beslenme
- Uyku
- Stres
- Hareket
- Mitokondri sağlığı
- Hormon dengesi
- İnflamasyon
gibi birçok faktörün toplamıdır.
Fisetin bu sistemin sadece bir parçasıdır.
Bilimsel Olarak En Doğru Sonuç
Fisetin:
Gelecekte yaşlanma ve kronik hastalık yönetiminde
önemli rol oynayabilecek güçlü bir moleküldür.
Ama bugün için:
➡ Umut verici
➡ Bilimsel olarak mantıklı
➡ Araştırma aşamasında
➡ Abartılmaması gereken
bir bileşiktir.
Fisetin ne bir mucize
ne de boş bir trend.
Bilimsel temeli olan
ama henüz tam kanıtlanmamış
güçlü bir biyolojik modülatördür.
Sağlıklı yaşlanmanın anahtarı hâlâ şudur:
- Doğru beslenme
- Düşük inflamasyon
- Güçlü mitokondri
- Hareket
- Uyku
- Stres yönetimi
Fisetin bu sistemin destekleyici bir parçası olabilir.
Ama hiçbir zaman tek başına çözüm değildir.
Bilim ilerliyor.
Biz de öğrenmeye devam ediyoruz.
Dr. Mustafa Kebat
⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️
Doğal Yaşayın
Doğal Beslenin
Aklınıza Mukayet Olun
⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️
Sayın okuyucu,
Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.
Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review
⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️
Dr Mustafa KEBAT
0 530 568 42 75
Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

