İşyerinde bir çalışanın kalp krizi geçirerek hayatını kaybetmesi, ilk bakışta “doğal ölüm” gibi görünse de iş sağlığı ve güvenliği sistemi içinde çalışan herkes için — özellikle işyeri hekimi için — son derece ağır hukuki sonuçlar doğurabilecek bir olaydır.
Çalışanın işyerinde kalp krizi sonucu ölmesi halinde işyeri hekiminin sorumluluğu; yaptığı her muayene, yazdığı her rapor, görmezden geldiği her risk ve alımasını yazılı önermediği her önlem üzerinden tek tek incelenir. Eğer hekim, mevzuatın kendisine yüklediği yükümlülükleri ihmal etmişse, yalnızca idari değil, doğrudan ceza hukuku kapsamında yargılanması ve hapis cezası alması dahi mümkündür.
Sizler için, bir işyeri hekiminin bu tür bir olayda suçlu bulunmasına yol açabilecek tüm olası kusurları; iş sağlığı, güvenliği ve ceza hukuku açısından, ihlal edilen kanun ve yönetmelikleriyle birlikte ayrıntılı olarak aşağıda değerlendireceğim.
1. Olayın Hukuki Niteliği: Kalp Krizi = İş Kazası İncelemesi
Biliyoruz ki:
Bir çalışan işyerinde kalp krizi geçirerek ölürse, olay çoğu durumda iş kazası olarak kabul edilir.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu Madde 13’e göre:
Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada meydana gelen ve ölümle sonuçlanan olaylar iş kazasıdır.
Bu durumda olay yalnızca işveren açısından değil, işyeri hekimi açısından da soruşturulur.
Çünkü işyeri hekimi:
- Çalışanın sağlık durumunu bilmek,
- Riskleri belirlemek,
- Uygunsuzluğu raporlamak,
- Gerekirse çalıştırılamaz kararı vermek,
- Acil müdahale sistemini kurmak/kurulması için gerekli yazılı bildirimleri yapmak
ile yükümlüdür.
Eğer bu yükümlülüklerden biri ihlal edilmişse, ölüm ile illiyet bağı kurulabilir
2. İşyeri Hekiminin Temel Yasal Sorumlulukları
2.1. 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu
Madde 8 – İşyeri Hekimi Görev ve Yetkileri
İşyeri hekimi:
- Çalışanların sağlık gözetimini yapmak,
- Riskleri değerlendirmek,
- Uygunsuzlukları işverene yazılı bildirmek,
- Hayati risk varsa Bakanlığa bildirmek,
- Sağlık raporlarını doğru düzenlemek,
- Acil durum planlarına katkı vermek
zorundadır.
Bu yükümlülüklerden herhangi biri ihlal edilirse hekim kusurlu sayılabilir.
3. Sağlık Gözetimi Yapmamak veya Yetersiz Yapmak
3.1. 6331 Sayılı Kanun Madde 15
Sağlık gözetimi zorunluluğu
İşyeri hekimi:
- İşe giriş muayenesi yapmak
- Periyodik muayene yapmak
- Kronik hastaları izlemek
- Riskli çalışanları takip etmek zorundadır.
Eğer kalp krizi geçiren çalışanda:
- Hipertansiyon
- Kalp hastalığı
- Obezite
- Diyabet
- Kolesterol yüksekliği
- Sigara bağımlılığı
- Ailede kalp hastalığı öyküsü
varsa ve hekim bunları tespit etmemiş veya izlememişse:
→ Sağlık gözetimi ihlali oluşur.
Bu durumda hekim:
İşyeri Hekimi Yönetmeliği
Madde 9 ve 10’u ihlal etmiş sayılır.
Sonuç:
- İdari para cezası
- Belge askıya alınması
- TCK kapsamında ceza davası
4. “Çalışamaz” veya “Uygun Değil” Raporu Vermemek
Eğer çalışan kalp hastası ise ve:
- Ağır işte çalışıyorsa
- Gece vardiyasındaysa
- Aşırı stresli işteyse
- Sıcak ortamdaysa
işyeri hekimi:
“Bu işte çalışamaz”
veya
“Şu şartla çalışır”
raporu vermek zorundadır.
Bu yapılmadıysa:
İhlal edilen mevzuat:
İşyeri Hekimi Yönetmeliği
Madde 7 – Sağlık gözetimi
Madde 9 – Risk değerlendirmesine katılım
Eğer hekim hastalığı biliyor ve çalışmasına izin veriyorsa:
→ Bilinçli taksir oluşabilir.
5. Risk Değerlendirmesine Katılmamak
6331 Madde 10
Risk değerlendirmesi zorunluluğu
İşyeri hekimi risk değerlendirmesine katılmak zorundadır.
Kalp krizi riskini artıran faktörler:
- Aşırı sıcak
- Aşırı efor
- Gece vardiyası
- Uzun mesai
- Psikososyal stres
- Gürültü
- Kimyasallar
Eğer hekim bu riskleri yazılı olarak belirtmemişse:
→ Kusurlu sayılır.
6. İşverene Yazılı Uyarı Yapmamak
En kritik noktalardan biri:
İşyeri hekimi risk gördüğünde işverene yazılı bildirim yapmak zorundadır.
6331 Madde 8
Hayati tehlike varsa:
→ Bakanlığa bildirmek zorunda.
Eğer hekim:
- Kalp hastası çalışanı biliyor
- Ağır işte çalıştığını biliyor
- Yazılı uyarı yapmıyor
ise ağır kusur oluşur.
Mahkemeler şu soruya bakar:
“Yazılı uyarı var mı?”
Yoksa:
→ Hekim sorumlu olur.
7. Acil Müdahale Sistemi Kurmamak/kurulması için gerekli yazılı bildirimleri yapmak
Kalp krizinde ilk 5 dakika kritik.
İşyeri hekimi:
- İlk yardım sistemi kurmak
- Eğitim vermek
- Acil ekip oluşturmak
- AED önerisinde bulunmak
zorundadır.
İhlal edilen mevzuat:
6331 Madde 11
Acil durum planı
İlk Yardım Yönetmeliği
Eğer:
- İlk yardımcı yok
- Eğitim yok
- Müdahale gecikti
- Ambulans geç çağrıldı
ve hekim sistem kurmadıysa:
→ ölüm ile illiyet bağı kurulabilir.
8. Türk Ceza Kanunu Açısından Hekim Sorumluluğu
TCK 85 – Taksirle Ölüme Neden Olma
Eğer hekimin ihmali ölümle bağlantılıysa:
2 yıldan 6 yıla kadar hapis.
Birden fazla kusur varsa:
2–15 yıl arası hapis.
TCK 22 – Bilinçli Taksir
Hekim riski biliyor ama önlem almıyorsa:
Ceza artırılır.
Örnek:
- Kalp hastası olduğunu biliyor
- Ağır işte çalıştırıldığını biliyor
- Sessiz kalıyor
Bu durumda bilinçli taksir oluşur.
Ceza %50 artar.
9. Görevi Kötüye Kullanma
TCK 257
Görevini ihmal eden kamu görevlisi benzeri sorumluluk.
OSGB hekimi de sorumlu tutulabilir.
Ceza:
6 ay – 2 yıl hapis.
10. Olası Ceza Senaryoları
Senaryo 1
Sağlık muayenesi yapılmamış
İhlal:
6331 Md.15
Ceza:
İdari para cezası
2–6 yıl hapis (ölüm varsa)
Senaryo 2
Kalp hastası biliniyor, rapor verilmemiş
İhlal:
İşyeri Hekimi Yönetmeliği
TCK 85
Ceza:
3–9 yıl hapis
Bilinçli taksir artışı
Senaryo 3
Riskler yazılı bildirilmemiş
İhlal:
6331 Md.8
Ceza:
Hapis + belge askıya alma
Senaryo 4
Acil müdahale sistemi yok
İhlal:
6331 Md.11
Ceza:
2–6 yıl hapis
Tazminat sorumluluğu
11. Tazminat Sorumluluğu
Hekim:
- İşverenle birlikte kusurlu bulunabilir
- Maddi tazminat davasına dahil edilir
- SGK rücu davası açabilir
- Mesleki sorumluluk sigortası devreye girer
Milyon TL’lik davalar mümkündür.
12. Hekimin Belge ve Meslek Riski
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı:
- Belge askıya alma
- Yetki iptali
- OSGB sözleşme iptali
uygulayabilir.
13. Değerlendirmem
Bu tür bir olayda en çarpıcı gerçeğin şu olduğunu düşünüyorum:
İşyeri hekimliği sadece “işe giriş / periyodik muayene yapmak – reçete yazmak” değildir.
İşyeri hekimi:
- Riskleri gören,
- Yazılı uyaran,
- Gerekirse işi durduran,
- Çalışanı koruyan
kişidir.
Eğer bir çalışan işyerinde kalp krizi geçirerek ölüyorsa ve hekim:
- Hastalığı fark etmemişse
- Fark edip raporlamamışsa
- Uygunsuzluğu yazmamışsa
- İşvereni zorlamamışsa
- Acil sistemi kurmamışsa/kurulması gerekliğini yazmamışsa
soru şu olur:
“Bu ölüm gerçekten kaçınılmaz mıydı, yoksa ihmal sonucu mu gerçekleşti?”
Eğer mahkeme ikinci ihtimale inanırsa, işyeri hekimi için süreç yalnızca mesleki bir soruşturma olmaktan çıkar; ağır ceza yargılamasına dönüşür.
Ve şunu açıkça ifade ediyorum:
İşyeri hekimi artık yalnızca sağlık danışmanı değil, hukuki sorumluluğu son derece ağır olan risk yöneticisidir.
Attığı her imza, yazmadığı her rapor ve görmezden geldiği her sağlık riski; bir gün ceza dosyasında karşısına çıkabilecek potansiyel bir delildir.
⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️
Doğal Yaşayın
Doğal Beslenin
Aklınıza Mukayet Olun
⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️
Sayın okuyucu,
Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.
Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review
⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️
Dr Mustafa KEBAT
0 530 568 42 75
Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

