Stres Yönetimi

1. Beden Farkındalığı ve Psikolojik Denge

Propriyoseptif egzersizler, kişinin kendi bedensel duruşunu, hareketini ve içsel duyumlarını daha hassas algılamasını sağlar. Tabloda yer alan “öz algı skorlarında artış”, “beden imgesi olumlaması” gibi parametreler, bu farkındalığın duygusal regülasyona da yansıdığını göstermektedir. Bu farkındalık:

2. Serotonin ve Endorfin Düzeyleri

Fiziksel aktiviteyle birlikte artan serotonin ve endorfin düzeylerinin; mutluluk, rahatlama ve zihinsel açıklık üzerinde belirleyici olduğu bilinmektedir. Propriyoseptif egzersizler, özellikle düşük-orta şiddette tekrarlı kas-iskelet aktivitesi içerdiği için, bu nörokimyasal maddelerin salımını optimize eder. Tabloya yansıyan:

• Ruh halinde pozitif değişim
• Sabah-öğle-ikindi zamanlamalarında ruh hali stabilizasyonu
• İş tatmini skoru artışı

gibi bulgular, bu biyokimyasal süreçlerin psikolojik durum üzerindeki etkilerini desteklemektedir.

3. Propriyosepsiyonun Psikolojik Güvenlik Duygusuna Etkisi

Stabil bir beden hissi, psikolojik anlamda da güven hissi yaratır. Özellikle iç kulak, kas iğciği ve eklem reseptörlerinden gelen verilerin merkezi sinir sistemi tarafından doğru şekilde bütünleştirilmesi, kişinin çevresel etkileşimlere karşı daha dengeli hissetmesini sağlar. Bu, özellikle anksiyete bozukluklarında olumlu etki gösterir.

1. Otonom Sinir Sistemi Regülasyonu

Propriyoseptif egzersizler sırasında vagal tonus artar, sempatik aktivasyon azalır. Bu durum kalp atım hızı değişkenliği (HRV) başta olmak üzere birçok fizyolojik belirteçte iyileşmeye neden olur. Tablo bulgularında:

• Nabız frekansında istikrar
• Kortizol düzeyi gerilemesi (endirekt belirtilerle)
• Stres ölçek puanlarında düşüş

gibi sonuçlar bu etkileri doğrular niteliktedir.

2. Nefes Farkındalığı ve Postüral Denge

Propriyoseptif egzersizler, özellikle core stabilite ve omurga hizalanması üzerine kurulu olduğunda, diyafragmatik solunumu destekler. Bu sayede solunum ritmi dengelenir ve stres tepkileri azalır. Tabloda “solunum derinliği farkındalığı” ve “göğüs kafesi mobilitesinde artış” gibi maddeler, bu bileşenlerin fizyolojik stres regülasyonu ile olan ilişkisini gösterir.

3. Psikovejetatif Denge

Stres, yalnızca zihinsel değil; sindirim, dolaşım ve bağışıklık sistemlerini de etkileyen psikosomatik bir yanıtlar bütünüdür. Propriyoseptif egzersizlerle bu sistemler arası uyum yeniden sağlanır. Örneğin:

• Uyku kalitesinde artış
• Kas gerginliğinde azalma
• Baş ağrısı ve boyun tutukluğu şikayetlerinde gerileme

gibi veriler, hem stres düzeyinin azaldığını hem de sinir-hormon-immün sistem etkileşimlerinin daha sağlıklı bir dengeye kavuştuğunu göstermektedir.

1. Yürütücü İşlevlerde Gelişme

Yürütücü işlevler; planlama, karar verme, problem çözme ve dikkat gibi süreçleri içerir. Propriyoseptif egzersizler sayesinde serebellum, prefrontal korteks ve anterior singulat korteks gibi alanların etkileşimi güçlenir. Tabloda:

• Karar alma süresinde kısalma
• Görev değiştirme testlerinde performans artışı
• Çoklu görevlerde bilişsel esneklik gelişimi

gibi gözlemler, bu alanlardaki nörofizyolojik adaptasyonların yansımasıdır.

2. Çalışma Belleği ve Odaklanma

Propriyoseptif uyarılar, dikkat ve çalışma belleğini destekleyen nörotransmitterlerin (özellikle dopamin ve noradrenalin) düzenlenmesine yardımcı olur. Gözlemlenen:

• Görsel-uzamsal dikkat süresinde artış
• Bilgi işleme hızında iyileşme
• Günlük görevlerde hata oranında azalma

verileri, propriyoseptif sistemin bilişsel işlevlerde doğrudan rol oynadığını göstermektedir.

3. Nöroplastisiteyi Artırıcı Etkiler

Nöral adaptasyon, tekrarlayıcı proprioseptif yükleme ile artar. Özellikle hipokampal bölgede meydana gelen nöroplastik değişiklikler, uzun süreli belleği ve öğrenme kapasitesini olumlu etkiler. Tabloda “öğrenilen bilgiye transfer süresi” ve “bilgi hatırlama sıklığı” gibi bilişsel ölçütlerdeki gelişmeler, bu mekanizmanın bir göstergesidir.

• Çalışan memnuniyetinde artış
• Devamsızlık oranında düşüş
• İş yerinde dikkat ve odaklanma kaynaklı kazalarda azalma
• Takım içi iletişim kalitesinde yükselme

gibi göstergeler, bu egzersizlerin sadece bireysel değil organizasyonel düzeyde de verimlilik sağladığını doğrulamaktadır.

• Psikolojik dayanıklılık
• Stres fizyolojisinin regülasyonu
• Nörokognitif işlevsellik

gibi alanlarda sağladığı gelişmeler, bireyin hem yaşam kalitesini hem de kurumsal katkı kapasitesini artırmaktadır.

Eğitim Başvurusu

Dr Mustafa KEBAT – 0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

• Yeşillik Cad. No:230 Kat:4/424, Selgeçen Modeko İş Merkezi – Karabağlar/İZMİR
• +90 232 265 20 65
• [email protected]

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hukuki tavsiye yerini alamaz. Web sitemizdeki yayınlardan yola çıkarak, işlerinizin yürütülmesi, belgelerinizin düzenlenmesi ya da mevcut işleyişinizin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriğinde yer alan bilgilere istinaden profesyonel hukuki yardım almadan hareket edilmesi durumunda meydana gelebilecek zararlardan firmamız sorumlu değildir. Sitemizde kanunların içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Ayrıca;
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.