Elektrikli Araçlarda Lityum-İyon Batarya Arızaları, Riskler ve Azaltma Stratejileri

Son yıllarda elektrikli araçlar (EV) taşımacılık sektöründe benzinli ve dizel araçlara kıyasla çevresel ve performans avantajlarıyla başı çekiyor. Ancak bu araçların güvenliğinin en kritik bileşeni lityum-iyon bataryalar üzerine odaklanıyor. Yüksek enerji yoğunlukları ve performansları nedeniyle tercih edilen bu bataryalar, aynı zamanda ciddi arıza riskleri ve güvenlik zorlukları barındırmaktadır. “A review on Lithium-ion battery failure risks and mitigation indices for electric vehicle applications “Elektrikli araç uygulamalarında lityum-iyon pil arızası riskleri ve azaltma endeksleri üzerine bir inceleme” başlıklı makaleyi (Applied Energy dergisinde yayımlanan çalışmayı) esas alarak aşağıda yer alan değerlendirmeyi sizlerin beğenilerine sunuyorum.

Dr. Mustafa KEBAT

1. Lityum-İyon Bataryaların Arıza Kaynakları ve Tehlikeleri

Makale, lityum-iyon bataryalarda ortaya çıkan arızaların temel olarak mekanik, elektriksel ve termal etkenlerden kaynaklandığını belirtir. Mekanik darbe veya titreşimler hücre iç yapısında mikro çatlaklara neden olurken, aşırı şarj veya deşarj durumları elektrot ve ayırıcı tabakalarda bozulmalara yol açabilir; bu da kısa devrelere ve termal kaçaklara sebep olur.

Bilimsel literatürde de benzer sonuçlar sıkça vurgulanmaktadır. Örneğin, lityum-iyon batarya arızalarının termal kaçak ile sonuçlanması ve bunun beraberinde yangın veya patlama riskini artırması, birçok bağımsız çalışmada raporlanmıştır. Böyle arızalar, bataryanın iç ısısının kontrolsüz şekilde artarak kendi kendini tetiklemesiyle oluşur ve flammable (yanıcı) elektrolit içerdiğinden ciddi güvenlik riski taşır.https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0306261925008694?utm

2. Arıza Etkinin Büyümesi ve Yangın Riski

Makalede de belirtildiği gibi (ve literatürde yaygın olarak aktarıldığı üzere), bir mekanik veya elektriksel arıza zamanla termal kaçak propagasyonuna dönüşebilir. Bu, hem bir hücrede başlayan yangının batarya modülündeki diğer hücrelere yayılması demektir hem de yüksek ısı ve gazların serbest kalmasıyla yangın davranışının kontrolünü zorlaştırır.https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0306261925008694?utm

Bir başka derleme çalışması, batarya arızalarının sadece yangınla sonuçlanmakla kalmayıp aynı zamanda toksik gaz salınımına da yol açabileceğini vurgulamaktadır. Bu, özellikle kapalı alanlarda (ör. garajlar, kapalı otoparklar) batarya yangınlarının solunabilir partiküller ve zararlı bileşenler üretme riskini ortaya koyar.https://www.researchgate.net/publication/379795812_A_review_on_the_lithium-ion_battery_problems_used_in_electric_vehicles?utm

3. Arıza Önleme ve Azaltma Endeksleri

Makalede ele alınan bir diğer önemli boyut, azaltma endeksleri ve risk minimizasyon stratejileridir. Bu kapsamda batarya üreticilerinin ve araç tasarımcılarının üç ana mekanizmayı optimize etmeleri gerekir:

a) Batarya Yönetim ve İzleme Sistemleri (BMS)

Batarya yönetim sistemi, hücre sıcaklıkları, gerilimler ve akım seviyeleri gibi kritik parametreleri izleyerek, potansiyel bir arızayı erken safhada belirlemeye çalışır. Literatürde BMS’in etkinliği, batarya sağlığının (State of Health) ve bataryanın kalan ömrünün doğru tahminiyle ilişkilendirilmiştir; bunlar arızaların erken belirlenmesinde temel araçlardır.https://www.mdpi.com/2313-0105/9/3/152?utm

b) Termal Yönetim Sistemleri

Bataryalar, aşırı ısınmayı önlemek için termal yönetim sistemleri ile donatılır. Bunlar, hücre üzerindeki sıcaklık artışlarını dengelemek için sıvı soğutma veya hava soğutma gibi yöntemler kullanır. Makaledeki genel değerlendirme, kötü ısı dağılımının arıza riskini doğrudan artırdığını göstermektedir.https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0306261925008694?utm

c) Tasarımsal Önlemler

Bu kapsamda daha güvenli ayırıcı malzemeler, daha termal stabil elektrolitler ve fiziksel olarak daha dayanıklı hücre yapıları üzerinde çalışmalar sürmektedir. Ayrıca batarya modüllerinde enerji dağılımını dengeleyen ve kısa devre riskini azaltan yapıların tercih edilmesi, arıza riskini azaltabilir. Bu yaklaşımın önemine dair literatürde artan bir ilgi vardır.https://ideas.repec.org/a/eee/appene/v393y2025ics0306261925008694.html?utm

4. Endüstri ve Uygulama Perspektifi

Lityum-iyon bataryalara dayalı teknolojinin yaygınlaşmasıyla birlikte, bu bataryaların arıza riskleri sadece teorik bir sorun olmaktan çıkmış, gerçek dünya uygulamalarında önem kazanmıştır. Örneğin elektrikli araç kullanımının artmasıyla birlikte yangın ve arıza vakaları da artış göstermiştir; bu durum hem üreticiler hem de düzenleyiciler için güvenlik standartlarının geliştirilmesini zorunlu kılmaktadır.https://thecityfixlearn.org/tr/resource/lithium-ion-battery-hazards-and-design-challenges-for-the-electric-vehicle-sector/?utm

Ayrıca, batarya güvenliği sadece araç içi tehlikelerle sınırlı kalmayıp taşımacılık, depolama ve geri dönüşüm süreçlerine kadar geniş bir risk alanına yayılır. Bu nedenle ömür döngüsü bazlı risk değerlendirme ve önleme stratejileri literatürde daha sık vurgulanmaktadır.https://www.researchgate.net/publication/352374401_Risk_management_over_the_life_cycle_of_lithium-ion_batteries_in_electric_vehicles?utm

5. Kapanış Değerlendirmesi

Bu inceleme sonucunda şunu net olarak söyleyebilirim ki:
Lityum-iyon bataryaların güvenliği, yalnızca kimyasal bileşim veya enerji yoğunluğundan değil, arıza mekanizmalarının anlaşılmasından ve sıkı risk azaltma stratejilerinin uygulamaya geçirilmesinden geçer. Özellikle EV uygulamalarında, sistematik BMS tasarımı, termal kontrol yöntemleri ve tasarımsal iyileştirmeler, güvenli batarya operasyonu için kritik öneme sahiptir.https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0306261925008694?utm

Geleceğe yönelik olarak, bu alandaki çalışmaların gerçek zamanlı arıza tespiti, daha dayanıklı malzemeler ve sistem seviyesinde entegre güvenlik çözümleri üzerine yoğunlaşması gerektiğini düşünüyorum.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT
0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hukuki tavsiye yerini alamaz. Web sitemizdeki yayınlardan yola çıkarak, işlerinizin yürütülmesi, belgelerinizin düzenlenmesi ya da mevcut işleyişinizin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriğinde yer alan bilgilere istinaden profesyonel hukuki yardım almadan hareket edilmesi durumunda meydana gelebilecek zararlardan firmamız sorumlu değildir. Sitemizde kanunların içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Ayrıca;
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır
.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Lityum-İyon Batarya Yangınları Üzerine Deneysel Bir Değerlendirme ve Söndürme Stratejileri

A new experimental approach to lithium-ion battery fires in electric vehicles: Investigation of fire behavior and effectiveness of extinguishing agents adlı makale, elektrikli araçlarda kullanılan lityum-iyon bataryaların yangın davranışlarını ve farklı söndürme ajanlarının etkinliğini kontrollü deneysel koşullarda inceleyen önemli bir çalışmadır. Bu çalışma, özellikle elektrikli araç bataryalarının yangın güvenliği alanında hem bilimsel hem de uygulamalı yanıtlar üretme amacı taşımaktadır.

Çalışmanın Temel İçeriği ve Bulguları

Makalede, 18,650 NMC (Nikel-Manganez-Kobalt Oksit) tip bataryalar, özel bir güvenlik test düzeninde aşırı ısıtma kullanılarak tutuşturulmuştur. Bu süreç, batarya yangınlarının meydana geldiği termal kaçak (thermal runaway) sürecini taklit etmek için seçilmiştir. Ardından yangınlara Su, BIOVERSAL, NOVEC 1230 ve COG tipi yüksek viskoziteli sıvı söndürme ajanları uygulanmıştır.

Testlerde elde edilen bulgular şunlardır:

  • Lityum-iyon bataryalar, iç kimyasal yapıları nedeniyle yangına oldukça dirençli ve uzun süre yanabilen yangın davranışı göstermektedir.
  • Söndürme ajanlarının etkisi söndürme süresi, alev yayılımı, ve ortam gaz bileşimini (O₂, CO, CO₂) kontrol altına alma performansına göre değerlendirildi.
  • Çalışmada hem batarya yangınının yayılma karakteristiği hem de söndürme ajanlarının performans ölçütleri deneysel olarak değerlendirilmiş, farklı ajanların güçlü ve zayıf yönleri tanımlanmıştır.

Bu yaklaşım, yalnızca yangının başlatılmasıyla sınırlı kalmayıp, söndürme ajanlarının gerçek mühendislik uygulamalarında nasıl performans göstereceğini araştırmasıyla da alandaki literatüre katkı sağlıyor.

Yangın Davranışının Bilimsel Perspektiften Ele Alınması

Lityum-iyon bataryaların yangın riski, elektromobilite alanının en kritik güvenlik konularından biridir. Özellikle “termal kaçak” olarak adlandırılan süreç, batarya hücresinin kontrolsüz ısınması ve enerji salınımıyla yangına dönüşmesi anlamına gelir. Bu süreç, batarya kimyası ve tasarımına bağlı olarak hızla ateşlenebilir ve yangının yayılma hızı ile ısı şiddeti diğer yangın türlerinden farklı dinamikler gösterir. Bu durum, termal kaçak mekanizmasının detaylı incelenmesi gerektiğini ortaya koyan literatürle de desteklenmiştir.

Bir başka değerlendirme, lityum-iyon yangınlarının söndürülmesinin diğer yangın türlerine göre daha zor olduğunu ortaya koymaktadır. Bunun temel nedeni, bataryanın kapalı hücre yapısı ve yangının içten kontrollü olmasıdır. Bu yüzden dıştan müdahale başarıyı sınırlı kılabilir ve yangın yeniden alevlenme riski taşır. Bu konu üzerine yapılan ön çalışmalarda da benzer riskler tanımlanmıştır.

Söndürme Ajanları Üzerine Literatürdeki Diğer Çalışmalar ve Karşılaştırmalar

Makalenin denediği söndürme ajanları, literatürde geniş bir şekilde incelenen çeşitli söndürme stratejilerinin parçasıdır:

🔹 Su Bazlı Sistemler

Su bazlı uygulamalar, literatürde bataryanın soğutulması ve ısı dağılımını azaltması açısından en yaygın kullanılan yöntemlerden biridir. Bazı çalışmalarda, suyun termal kaçak propagasyonunu yavaşlattığı, ancak tek başına yangını tamamen söndürmede yetersiz kaldığı bulunmuştur.

🔹 Gaz Bazlı Söndürme Ajanları

Gaz söndürme ajanları (örneğin CO₂ veya özel gaz bileşikleri), yanma odasına girmekte zorluk yaşayabilir ve batarya içindeki reaksiyonu durdurmakta sınırlı kalabilir. Buna rağmen bazı bileşiklerin duman ve toksik gaz oluşumunu düşürdüğüne dair raporlar vardır.

🔹 Aerosol ve Özel Sıvılar

Literatürde batarya yangınları için özel aerosol söndürme teknolojileri de önerilmiştir. Bu yaklaşımlar, yangını kimyasal olarak baskılayarak, klasik söndürme yöntemlerinden daha etkin sonuç verebilmektedir. Bu teknoloji, elektrikli araç batarya bölmelerinde yaşam alanı gibi kapalı hacimlerde daha etkili performans sunabilir.

🔹 Sinerjik Çözümler

Bazı araştırmalar, gaz söndürme ile su serpme kombinasyonlarının özellikle büyük ölçekli batarya modüllerinde etkili olabileceğini göstermiştir. Bu strateji, her bir tekniğin zayıf yönlerini telafi edebilir ve yangının yayılmasını en aza indirebilir.

Pratik Sonuçlar ve Uygulama Önerileri

Bu deneysel çalışma, yangın kontrol mühendisleri ve itfaiye toplumuna iki önemli yönlü katkı sağlar:

  1. Yangın davranışı hakkında laboratuvar verisi: Bataryanın yangına verdiği tepki ve büyüme karakteristiği deneysel olarak belgelendi.
  2. Söndürme ajanlarının performans kıyaslaması: Farklı ajanlar arasındaki etkinlik farkları olasılıkla uygulamadaki seçimleri etkileyebilir.

Aynı zamanda, bu sonuçlar yangına müdahale protokollerinin yeniden değerlendirilmesine işaret eder. Elektrikli araç bataryalarının yangın güvenliği, klasik yangın söndürme pratiklerinden farklıdır ve özel eğitim, ekipman ve stratejiler gerektirir.

Değerlendirme ve Literatürdeki Yeri

Bu makale, lityum-iyon batarya yangınlarında söndürme ajanlarının performansını sistematik olarak inceleyen nadir deneysel çalışmalardan biridir ve literatürdeki diğer deneysel çalışmaları destekler. Özellikle yangın yangın davranışını anlamak ve yeni söndürme teknolojilerini test etmek isteyen araştırmacılar için değerli referans niteliğindedir.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

KAYNAKLAR

⭐️⭐️ Onur Mammacıoğlu ve G. Coşkun, A new experimental approach to lithium-ion battery fires in electric vehicles… https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2214157X25008147?utm_source=chatgpt.com

⭐️⭐️ Ü. Şenyürek, Elektrikli Araçlarda Batarya Kaynaklı Yangınlar…http://chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2178381?utm_source

⭐️⭐️ X. Gao ve ark., Experimental study on fire suppression… https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S2352152X25026994?utm_source

⭐️⭐️ S. Yuan ve ark., A review of fire-extinguishing agent on suppressing lithium-ion… http://chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://hct-world.com/wp-content/uploads/2023/08/TR_F5_AM_L_Beijing-Institute-of-Technology-2021.pdf?utm_source

⭐️⭐️ Aerosol-based methods discussion. https://www.alasfire.com/blog/lityum-iyon-arac-bataryalari-yangininda-aerosol-ile-sondurme-teknolojisi/71?utm_source

⭐️⭐️ Lityum-iyon batarya yangın güvenliği literatür değerlendirmesi. https://www.mdpi.com/2076-3417/11/3/1247?utm_source

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT
0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hukuki tavsiye yerini alamaz. Web sitemizdeki yayınlardan yola çıkarak, işlerinizin yürütülmesi, belgelerinizin düzenlenmesi ya da mevcut işleyişinizin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriğinde yer alan bilgilere istinaden profesyonel hukuki yardım almadan hareket edilmesi durumunda meydana gelebilecek zararlardan firmamız sorumlu değildir. Sitemizde kanunların içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Ayrıca;
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır
.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Lityum-İyon Batarya İçeriğinde Neler Var?

Lityum-iyon bataryalar; elektrikli araçlardan enerji depolama sistemlerine, taşınabilir elektroniklerden endüstriyel uygulamalara kadar günümüz teknolojisinin en kritik bileşenlerinden biri hâline gelmiştir. Yüksek enerji yoğunluğu, uzun çevrim ömrü ve hızlı şarj-deşarj kabiliyeti gibi avantajlar, bu bataryaları vazgeçilmez kılarken; aynı zamanda kimyasal, termal ve elektriksel riskleri de beraberinde getirmektedir.

Bu nedenle lityum-iyon bataryaların yalnızca “dıştan” değil, iç yapıları ve bileşenleri üzerinden anlaşılması; performans kadar yangın, patlama, toksik maruziyet ve çevresel etkiler açısından da kritik öneme sahiptir. Anot, katot, elektrolit, ayırıcı (separator), bakır ve alüminyum akım toplayıcılar gibi her bir bileşen; bataryanın çalışmasını belirlediği kadar, arıza senaryolarında ortaya çıkabilecek risklerin de temel kaynağını oluşturur.

Referans Ürün (Baz Alınan Hücre)

Tip: Silindirik 21700 lityum-iyon hücre
Kimya: NMC 811 (LiNi₀․₈Mn₀․₁Co₀․₁O₂)
Nominal kapasite: ~5 Ah
Nominal enerji: ~18 Wh
Ağırlık: ~70 g

Aşağıdaki tüm girdiler tek bir 21700 hücrenin üretimi için yaklaşık değerlerdir; (Endüstriyel ölçek ve proses verimine göre ±%20 değişebilir.)

1) Aktif ve Yapısal Malzemeler
1. Lityum (Li)
  • Miktar: ~0,8–1,0 g
  • Açıklama: Katot yapısında lityum iyonlarının şarj-deşarj sırasında taşınmasını sağlar ve üretimi yüksek su tüketimi gerektiren tuzlu su (brine) veya sert kaya (spodümen) madenciliğine dayanır.
2. Nikel (Ni)
  • Miktar: ~6–7 g
  • Açıklama: Katodun enerji yoğunluğunu artıran ana metaldir ve rafinasyonu yüksek elektrik enerjisi tüketen pirometalurjik/hidrometalurjik işlemler gerektirir.
3. Kobalt (Co)
  • Miktar: ~0,8–1,0 g
  • Açıklama: Katot yapısının termal ve kimyasal stabilitesini sağlar ancak çıkarımı çevresel ve sosyal açıdan yüksek risklidir.
4. Manganez (Mn)
  • Miktar: ~0,6–0,8 g
  • Açıklama: Katotta yapısal denge sağlar ve kobalt miktarını azaltmaya yardımcı olur.
5. Grafit (Doğal + Sentetik)
  • Miktar: ~7–9 g
  • Açıklama: Anot malzemesidir; sentetik grafit üretimi yüksek sıcaklık fırınlarında yoğun elektrik tüketir.
6. Bakır (Cu)
  • Miktar: ~8–10 g
  • Açıklama: Anot akım toplayıcısıdır ve elektrolitik rafinasyon süreci yüksek elektrik tüketir.
7. Alüminyum (Al)
  • Miktar: ~4–5 g
  • Açıklama: Katot akım toplayıcısıdır ve alüminyum üretimi hücre başına en yüksek dolaylı enerji ayak izine sahip girdilerden biridir.
8. Çelik (Silindirik Kasa)
  • Miktar: ~15–18 g
  • Açıklama: Hücreyi mekanik darbelere ve iç basınca karşı korur ve yüksek fırın prosesleriyle üretilir.
2) Kimyasallar ve Yardımcı Malzemeler
9. Elektrolit (LiPF₆ + Organik Çözücüler)
  • Miktar: ~3–4 g
  • Açıklama: İyon iletimini sağlar; LiPF₆ üretimi flor bazlı kimyasallar içerdiği için çevresel riski yüksektir.
10. Organik Çözücüler (EC, DMC, EMC)
  • Miktar: Elektrolitin %60–70’i
  • Açıklama: Elektrolitin akışkanlığını sağlar ve uçucu organik bileşik (VOC) riskleri taşır.
11. Bağlayıcı Polimerler (PVDF, SBR)
  • Miktar: ~0,3–0,5 g
  • Açıklama: Aktif malzemelerin elektrot yüzeyine tutunmasını sağlar ve flor bazlı kimyasallar içerir.
12. Ayırıcı (Separator – PE/PP)
  • Miktar: ~1–1,5 g
  • Açıklama: Katot ve anotun temasını engeller; mikrogözenekli plastikten üretilir.
3) Enerji Tüketimleri (Üretim Aşaması)
13. Elektrik Enerjisi
  • Tüketim: ~1,5–2,0 kWh / hücre
  • Açıklama: Elektrot kaplama, kurutma fırınları, kuru oda (dry room) ve hücre formasyonu en yüksek elektrik tüketen aşamalardır.
14. Isıl Enerji (Doğal Gaz / Elektrik)
  • Tüketim: ~0,4–0,6 kWh eşdeğeri
  • Açıklama: Elektrot kurutma ve nem kontrolü için kullanılır.
15. Kuru Oda (Dry Room) Enerjisi
  • Pay: Toplam enerjinin %30–40’ı
  • Açıklama: Nem oranı <%1 RH olacak şekilde tutulur; sürekli iklimlendirme gerekir.
4) Su Tüketimi
16. Doğrudan Fabrika Suyu
  • Tüketim: ~5–10 litre / hücre
  • Açıklama: Soğutma, temizlik ve proses desteklerinde kullanılır.
17. Dolaylı Su Ayak İzi (Madencilik + Rafineri)
  • Tüketim: ~300–500 litre / hücre
  • Açıklama: Özellikle lityum, nikel ve kobalt çıkarımında yoğun su kullanılır.
5) Atık ve Emisyon Yan Ürünleri
18. CO₂ Emisyonu
  • Miktar: ~8–12 kg CO₂-eq / kWh hücre kapasitesi
  • Açıklama: Enerji kaynağına bağlı olarak değişmekle birlikte en büyük pay elektrik tüketiminden gelir.
19. Kimyasal Atıklar
  • Açıklama: Elektrolit kalıntıları, solvent buharları ve ağır metal içeren proses atıkları özel bertaraf gerektirir.
20. Katı Üretim Artıkları
  • Açıklama: Elektrot kesim artıkları ve metal fireleri geri kazanıma yönlendirilir.
Özet

Tek bir 21700 lityum-iyon batarya hücresi; onlarca mineral, yüzlerce litre dolaylı su, birkaç kWh elektrik enerjisi ve yüksek kimyasal kontrol gerektiren karmaşık bir endüstriyel zincirin ürünüdür.

Lityum-iyon bataryaların içeriği incelendiğinde açıkça görülmektedir ki; bu sistemler basit bir enerji kaynağı değil, yüksek enerjili, kimyasal olarak aktif ve çok bileşenli mühendislik yapılarıdır. Grafit anotlar, lityum metal oksit katotlar, yanıcı elektrolitler ve mikron seviyesinde ayırıcılar; bataryanın verimli çalışmasını sağlarken, kontrolsüz koşullarda termal kaçak, yangın ve toksik gaz salınımı gibi ciddi sonuçlara yol açabilmektedir.

Bu nedenle lityum-iyon batarya güvenliği; yalnızca batarya yönetim sistemleri (BMS) veya dış koruyucu tasarımlarla sınırlı değildir. Gerçek güvenlik, bataryanın içeriğinin bilinmesi, bu içeriğin hangi şartlarda nasıl davrandığının anlaşılması ve risklerin kaynağında yönetilmesi ile mümkündür. Özellikle elektrikli araçlar, kapalı otoparklar, batarya test tesisleri ve enerji depolama alanları için bu bilgi, hayati öneme sahiptir.

Sonuç olarak; lityum-iyon bataryaların içeriğini teknik düzeyde anlamak, yalnızca mühendislik veya Ar-Ge konusu değil; önleyici iş sağlığı ve güvenliği, yangın risk analizi ve acil durum planlamasının temel yapı taşlarından biridir. Bu bilinçle ele alınmayan her batarya sistemi, potansiyel bir enerji kaynağı olduğu kadar, potansiyel bir risk kaynağıdır.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla

Lityum-İyon Batarya Yangınlarında Maruziyet – Güvenlik ve Değerlendirme

Lityum-iyon bataryalar modern enerji depolama sistemlerinin temel bileşenleri olarak elektrikli araçlardan taşınabilir cihazlara kadar geniş bir yelpazede kullanılmakta olup, yüksek enerji yoğunlukları nedeniyle hem verimli enerji sağlamakta hem de yangın tehlikesi barındırmaktadır.

Bu bataryalar uygun kullanım ve depolama koşullarında genellikle güvenli olsa da, yangın veya arıza durumunda ortama zararlı partikül ve gazların salınımı riski vardır.

Exposure Assessment Study on Lithium-Ion Battery Fire in Explosion Test Room in Battery Testing Facility başlıklı bilimsel çalışmada, bir batarya test tesisinde meydana gelen lityum-iyon batarya yangını sonrası çevresel maruziyet düzeylerini değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışma, yangından beş gün sonra yapılan ölçümleri ve analizleri içerir.

Yangın Sonrası Maruziyet Değerlendirmesi

Çalışmada özellikle aşağıdaki parametreler izlenmiştir:

  • Toplam askıda partikül madde (PM1, PM2.5, PM10)
  • Hidrojen florür (HF)
  • Lityum konsantrasyonu

Bu maddeler, yangın sırasında ortaya çıkabilecek potansiyel tehlikeli kirleticiler olarak seçilmiştir. Ölçümlerde hem anlık izleme hem de alan örneklemesi yapılmıştır.

Bulgular ve İş Sağlığı Değerlendirmesi

Analiz sonuçları göstermiştir ki:

  • Ölçülen toplam askıda parçacıklar, hidrojen florür ve lityum değerleri
    Kore Çalışma Bakanlığı ve Amerikan Konferansı Hükümet Endüstriyel Hijyenistler Eşik Değerleri ile karşılaştırıldığında önerilen sınırların altında kalmıştır.
  • Bu nedenle, yangın sonrası ortamda çalışanların maruziyet riskleri yönetilebilir düzeyde kabul edilmiştir.

Bu sonuçlara göre, yapılan değerlendirmenin ardından çalışanlara çalışma alanına geri dönme izni verilmiştir. Bu, çalışma alanının yangın sonrası potansiyel tehlikeli maddelerin seviyelerinin güvenli kabul edilebilir sınırlar içinde olduğunun işaretidir.

Çalışmanın Önemi ve Mesleki Sağlık Perspektifi

Bu çalışma, lityum-iyon bataryaların güvenlik değerlendirmesinde “yangın sonrasında çevresel maruziyet analizi” yaklaşımının önemini ortaya koymaktadır. Batarya yangınları yalnızca alev ve ısı tehlikesi yaratmaz, aynı zamanda yangın sonrasında ortamda zararlı gaz ve partiküller meydana gelebilir. Bu maddelerin işyeri ortamında ölçülmesi ve sınır değerlerle karşılaştırılması, çalışan sağlığı açısından kritik bir güvenlik değerlendirmesidir.

Bu tür maruziyet değerlendirmeleri, yangın gibi acil durumlarda çalışanların güvenli şekilde geri dönmesi veya alanın temizlenmesi için nesnel bilgilere dayalı karar verilmesini sağlar. Hem kör noktaların belirlenmesi hem de risklerin nicel olarak görülmesi açısından bu tür çalışmalar, iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarında giderek daha önemli hale gelmektedir.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT
0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hukuki tavsiye yerini alamaz. Web sitemizdeki yayınlardan yola çıkarak, işlerinizin yürütülmesi, belgelerinizin düzenlenmesi ya da mevcut işleyişinizin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriğinde yer alan bilgilere istinaden profesyonel hukuki yardım almadan hareket edilmesi durumunda meydana gelebilecek zararlardan firmamız sorumlu değildir. Sitemizde kanunların içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Ayrıca;
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır
.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

#yangınsınıflandırması #yangıngüvenliğistandardı #yangınsınıfları #yangınsöndürücüsınıflandırması #lityumiyonpilyangınları #yangınlamücadele #yangınkorumaekipmanı #Asınıfıyangın #Bsınıfıyangın #Csınıfıyangın #Dsınıfıyangın #Fsınıfıyangın #yanıcımaddeler #yangıntehlikeleri

Daha Fazla

Lityum-İyon Bataryalarla Çalışanların İş Güvenliği

Lityum-iyon bataryalar; yüksek enerji yoğunluğu, termal kararsızlık riski ve kimyasal tehlikeler nedeniyle iş sağlığı ve güvenliği açısından özel kontrol önlemleri gerektirir.

Aşağıda, üretimden depolamaya ve şarj-bakım faaliyetlerine kadar çalışanların maruz kaldığı başlıca riskler ve uygulanması gereken İş Sağllığı ve Güvenliği tedbirlerine ait başlıklar yer almaktadır.

1) Başlıca Tehlikeler
  • Termal Kaçak (Thermal Runaway): Aşırı ısınma → zincirleme reaksiyon → yangın/patlama.
  • Yangın ve Patlama: Mekanik hasar, kısa devre, aşırı şarj/deşarj tetikleyici olabilir.
  • Kimyasal Maruziyet: Elektrolit sızıntıları; cilt, göz ve solunum irritasyonu.
  • Elektriksel Riskler: Yüksek gerilim, ark oluşumu, elektrik çarpması.
  • Toksik Dumanlar: Yangın sırasında HF gibi aşındırıcı/toksik gazlar.
2) Riskli İşlemler
  • Hücre/modül üretimi ve montajı
  • Şarj-deşarj testleri, dengeleme
  • Depolama ve taşıma
  • Bakım, onarım, geri dönüşüm
  • Hasarlı bataryaların elleçlenmesi
3) Mühendislik Kontrolleri (Birincil Öncelik)
  • Isı yönetimi: Aktif/pasif soğutma, sıcaklık sensörleri, otomatik kesme.
  • Yangın güvenliği: Uygun algılama (ısı/duman), lokal söndürme (su sisi/ince sis), yangın bölmelendirmesi.
  • Elektriksel koruma: İzolasyon, kilitle-etiketle (LOTO), uygun sigorta ve BMS.
  • Havalandırma: Kimyasal buhar ve dumanların tahliyesi.
  • Şarj altyapısı: Sertifikalı şarj cihazları, aşırı şarj korumaları.
4) İdari Kontroller
  • Risk değerlendirmesi (işlem-özel) ve acil durum planları
  • Standart çalışma talimatları (SOP): Şarj, depolama, hasarlı batarya prosedürleri
  • Eğitim: Termal kaçak belirtileri, ilk müdahale, yangın farkındalığı
  • İzinli işler: Yüksek riskli bakım/onarım için iş izin sistemi
  • İzleme ve kayıt: Sıcaklık, olay/ramak kala, bakım kayıtları
5) Kişisel Koruyucu Donanım (KKD)
  • Elektrik yalıtımlı eldiven, yüz siperi
  • Alev geciktirici (FR) iş kıyafeti
  • Kimyasal dayanımlı eldiven/gözlük (sızıntı riskinde)
  • Solunum koruması (duman/buhar ihtimali olan alanlarda)
6) Depolama ve Şarj Güvenliği
  • Ayrı ve yangına dayanıklı alanlar, düşük-orta SOC ile depolama
  • Fiziksel ayrım: Hasarlı/şüpheli bataryalar izole edilir
  • Şarj gözetimi: Gözetimsiz uzun süreli şarjdan kaçınma
  • Düşme/darbe önleme: Raflama ve taşıma ekipmanı uygunluğu
7) Acil Durum Müdahalesi
  • Belirti tanıma: Şişme, koku, aşırı ısınma → alanı boşalt
  • İzolasyon: Enerjiyi kes, güvenli mesafe oluştur
  • Söndürme: Kurumunuzun onaylı söndürme stratejisini uygula
  • Sonrası: Soğutma ve yeniden alevlenmeye karşı izleme
8) Mevzuat ve Standartlara Uyum (örnek başlıklar)
  • Genel İSG mevzuatı, yangın yönetmelikleri
  • Batarya güvenliği ve test standartları (ürün-özel)
  • Tehlikeli maddelerin taşınması ve depolanması kuralları
Sonuç

Lityum-iyon bataryalarla güvenli çalışma; mühendislik kontrolleri + idari önlemler + KKD üçlüsünün birlikte uygulanmasını gerektirir. Özellikle termal kaçak erken uyarısı, yangın bölmelendirmesi ve eğitim; ciddi olayların önlenmesinde belirleyicidir.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Dr Mustafa KEBAT
0 530 568 42 75

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:

Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hukuki tavsiye yerini alamaz. Web sitemizdeki yayınlardan yola çıkarak, işlerinizin yürütülmesi, belgelerinizin düzenlenmesi ya da mevcut işleyişinizin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriğinde yer alan bilgilere istinaden profesyonel hukuki yardım almadan hareket edilmesi durumunda meydana gelebilecek zararlardan firmamız sorumlu değildir. Sitemizde kanunların içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Ayrıca;
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır
.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Daha Fazla