1. Test Aralığını (Test Interval) Belirleyin

Sistem performansı, SIL seviyesi ve prosesin tehlike potansiyeli göz önünde bulundurularak test aralıkları belirlenmelidir.

2. Her Bir SIF’i Ayrı Ele Alın

SIS sistemindeki her SIF (Güvenlik Fonksiyonu) için ayrı bir test planı hazırlanmalı.
Vanalar, sensörler, PLC giriş-çıkışları ayrı ayrı test edilmelidir.

3. Test Yöntemini Belirleyin

• Fonksiyonel test mi yapılacak?
• Yazılım güncelleme sonrası sistemin tepkisi mi kontrol edilecek?
• Fiziksel müdahale mi gerekli?

4. Bypass Yönetimi

Test sırasında SIS devre dışı kalabilir.
Bu durum üretim güvenliğini etkileyebilir.
“Bypass kontrol protokolü” olmadan test yapılmamalıdır.

5. Test Kapsamını Belirleyin

Tam test mi?
Parçalı test mi?
Kritik fonksiyonlara mı odaklanılacak?

• Testi yapan kişi/ekip adı,
• Test tarihi,
• Test sonuçları,
• Alınan aksiyonlar (örneğin arıza, yedek parça değişimi),
• Gözlemler detaylı şekilde yazılı hale getirilmelidir.

7. Bakım – Arıza – Tekrar Test Döngüsü

Testte hata çıkan sistemin bakım sonrası tekrar test edilmesi gerekir.
Bu ikinci test de kayıt altına alınmalı.

Bu testlerin planlanması ve uygulanmasında:

• Bakım Mühendisliği,
• İş Güvenliği Birimi,
• Proses Sorumluları,
• Otomasyon/PLC ekipleri birlikte çalışmalıdır.

Sonuç

SIS sistemlerinin periyodik test planlaması, tıpkı bir kalp atışı gibidir:
Eğer atıp atmadığını düzenli kontrol etmezseniz, varlığı sizi kurtarmaz.

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Önce Temel Soru

Bir makineyi kapattım, fişini çektim. Bu yeterli mi?
Cevap: Hayır!

Bu sistem sayesinde:

• Makineye enerji gitmesi engellenir (kilitleme),
• Başkalarının o ekipmana müdahale etmesi önlenir (etiketleme),
• Çalışan bakım sırasında korunur.

Makine sessiz olabilir ama içinde:

• Elektrik birikmiş olabilir,
• Pistonlar sıkışmış olabilir,
• Yaylar gergin olabilir.

Her çalışan bilmelidir ki:

“Makineyi durdurduysan yetmez. Kilitle – Etiketle – Test Et!”

Her yönetici bilmelidir ki:

“Sahada bir kişi bile LOTO uygulamıyorsa, sisteminiz eksiktir.”

Tetkik Eğitim Merkezi : Yeşillik Cad. No:230 Kat:4/424, Selgeçen Modeko İş Merkezi – Karabağlar/İZMİR

Tetkik Merkez Telefonu: +90 232 265 20 65
Web sitemiz: https://tetkik.com.tr/
Bilgi: info@tetkik.com.tr

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

1. Böbrekler Sessizce Yıpranabilir – Erken Fark Edilsin Diye

Böbrek hastalıkları çoğu zaman sinsi ilerler. Başta ağrı yapmaz, belirti vermez.
Ama işe giriş muayenesinde yapılan BUN, Üre ve Kreatinin testleri, bu sessiz sorunları erkenden yakalayabilir.

böbrekler üzerinde fazladan yük oluşturabilir.

3. İlaç Kullanımı ve Kronik Hastalıklar Varsa Takip Gerekir

Bazı çalışanlar sürekli ilaç kullanıyor olabilir.
Ağrı kesiciler, tansiyon ilaçları, antibiyotikler uzun süreli kullanımda böbrekleri zorlayabilir.

Ayrıca:

• Şeker hastalığı
• Yüksek tansiyon
• Gut hastalığı gibi durumlar da böbrek sağlığı için risklidir.

4. Ağır İşte Sağlam Vücut Gerekir – Böbrekler Buna Dahil

İnşaat, temizlik, taşımacılık, gece vardiyası, tarım, sağlık, güvenlik…
Bu gibi işler hem fiziksel hem de metabolik dayanıklılık ister.

Testler Nasıl Yapılıyor?

Zahmetsiz, ağrısız ama çok bilgi veren bir test!

Sonuç Olarak…

İşe giriş muayenesi, sadece bir formalite değil; sizin ve çevrenizin güvenliği için bir koruma kalkanıdır.
BUN, Üre ve Kreatinin testleri ise bu kalkanın önemli bir parçasıdır.

Bu sayede:

• Sağlık durumunuzu öğrenirsiniz,
• İşe güvenle başlarsınız,
• Gerekiyorsa önlem alınır ve tedavi erkenden başlar.

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

EKG (Elektrokardiyografi) Nedir?

EKG, kalbinizin elektriksel aktivitesini ölçen, acı vermeyen, sadece birkaç dakikada yapılan bir testtir.
Göğsünüze ve uzuvlarınıza yerleştirilen küçük elektrotlarla çalışan bu cihaz, kalbinizin atış düzenini ve ritmini kağıt üzerinde gösterir.

1. Kalbinizin Sağlıklı Olduğunu Görebilmek İçin

Kalp sorunlarının çoğu, başta hiçbir belirti vermez.
Siz fark etmeden gelişen ritim bozuklukları, yavaşlamalar, kalp kası problemleri EKG ile ortaya çıkabilir.

2. Ağır, Tehlikeli ve Stresli İşlerde Kalbin Dayanıklılığı Önemlidir

İnşaat, vardiya, maden, temizlik, vardiyalı sağlık hizmetleri, tır şoförlüğü, güvenlik görevi gibi işlerde çalışanlar hem fiziksel hem de psikolojik olarak zorlanabilir.
Kalp, bu yükü taşıyacak güçte olmalı. Bu nedenle işe giriş muayenesinde EKG testi, bu yükün vücuda zarar verip vermeyeceğini anlamak için istenir.

İşe giriş muayenesinde EKG testi genellikle kaçınılmaz hale gelir.

EKG Çekimi Kolay, Faydası Büyük

• Sadece birkaç dakikanızı alır.
• Can yakmaz, ağrı vermez.
• Hemen sonuç verir.
• Büyük sorunları önceden haber verebilir.

Kimler İçin EKG Zorunlu Olabilir?

• Fiziksel güç gerektiren işlerde çalışanlar
• Gece vardiyasında çalışanlar
• Yüksekten çalışma yapanlar
• Araç ve ağır makine kullananlar
• Duygusal yükü yüksek mesleklerde (güvenlik, sağlık vb.)

SONUÇ OLARAK:

İşe giriş muayenesi, sizi çalıştığınız ortama hem hazırlamak hem de korumak için yapılır.
Bu muayenenin bir parçası olan EKG testi, kalbinizin “Ben iyiyim!” deme yoludur.

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Hemogram (Tam Kan Sayımı) Nedir?

Hemogram testi, vücudunuzdaki kan hücrelerinin sayısını ve durumunu gösteren kapsamlı bir kan testidir.
Bu testte üç ana hücre grubu incelenir:

• Kansızlık (anemi),
• Enfeksiyon,
• Bağışıklık zayıflığı,
• Pıhtılaşma bozukluğu gibi durumlar tespit edilir.

2. Ağır İşlerde Dayanıklılığınızı Değerlendirmek İçin

Fiziksel efor gerektiren işlerde vücut daha çok oksijene ihtiyaç duyar. Eğer kandaki alyuvar sayısı düşükse (yani kansızlık varsa), çalışan çabuk yorulur, nefes darlığı yaşar.
İşe giriş muayenesinde yapılan hemogram testi, bu gibi durumları ortaya koyarak size uygun işi belirlemeye yardımcı olur.

3. İşyerinde Bulaşıcı Riskler Varsa Dikkatli Olmak İçin

Akyuvarlar, bağışıklık sisteminin göstergesidir. Eğer bağışıklığınız zayıfsa, bulaşıcı hastalıklara daha açık hale gelirsiniz.
İşe giriş muayenesinde yapılan Hemogram testi, bu açıdan erken uyarı verir. Böylece hem siz korunmuş olursunuz, hem işyerindeki diğer arkadaşlarınız da.

4. İleriye Dönük Sağlık Sorunlarını Önlemek İçin

Bazı kan değerleri, henüz belirti vermeyen ama ileride hastalığa dönüşebilecek durumları işaret eder.
Hemogram testi sayesinde, işe başlamadan önce bu riskler görülebilir ve önlem alınabilir.

• İnşaat, sanayi, tarım, maden gibi efor isteyen işlerde
• Kimyasallarla çalışılacak işlerde
• Vardiyalı sistemlerde
• Gıda, sağlık, temizlik gibi insanla temas içeren işlerde
• Yüksekte, kapalı ortamda, gece çalışılacak işlerde

İşe giriş muayenesi sırasında hemogram testi istenir.

Test Acıtmaz, Korkutmaz ama Çok Şey Anlatır

Hemogram testi sadece bir tüp kan alınarak yapılır ve sonucu aynı gün çıkabilir.
Sizin hiçbir şey hissetmeden, sağlık durumunuz hakkında önemli bilgiler verir.

Sonuç Olarak…

İşe giriş muayenesi, sizi korumak için yapılan ilk adımdır.
Hemogram testi de bu adımın en önemli parçalarından biridir.

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Odyometri Testi Nedir?

Odyometri testi, özel bir cihaz ve kulaklıklar yardımıyla kulaklarınızın farklı frekanslardaki sesleri ne kadar iyi duyduğunu ölçen basit ama etkili bir testtir.
Sessiz bir odada yapılan bu test, birkaç dakikada tamamlanır ve hiçbir ağrı, acı ya da rahatsızlık vermez.

1. İşitme Kaybınız Var mı, Erken Anlayalım Diye

Bazı işitme kayıpları zamanla, fark ettirmeden ilerler. Özellikle yaşa bağlı yavaş yavaş gelişen kayıplar veya önceki işyerlerinde gürültüye maruz kalma sonucu oluşan hafif işitme kayıpları başta anlaşılmaz ama testi yapılınca ortaya çıkar.

2. Gürültülü Ortamda Çalışacaksanız, Bu Test Şarttır

Çalışacağınız ortamda:

• Kompresörler,
• Motorlar,
• Çekiç makineleri,
• Kesiciler, delici makineler varsa;

3. İş Güvenliği ve İletişim Açısından Çok Önemlidir

Bazı işler anlık komut, uyarı, anons veya alarm sesiyle yapılır.

Eğer çalışan kişi bu sesleri duyamazsa:

• Kazalara açık hale gelir,
• Ekip çalışması aksar,
• Kendisi ve çevresi için tehlike oluşur.

Gürültülü ortamlarda çalışacaksanız,
Daha önce işitme kaybı öykünüz varsa,
Sigortalı olarak sanayi, fabrika, inşaat, atölye gibi yerlerde görev yapacaksanız,
85 desibelin üzerinde ses maruziyeti olan işlerde yer alacaksanız…

Odyometri testi işe giriş muayenesinde mutlaka yapılmalıdır.

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir.

Ayrıca, sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir iş güvenliği uzmanının, ilgili mühendisin ya da teknik ekibin yetki ve kararlarının yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, çalışma sahanız içerisindeki tehlike – risk belirlemesi ya da mevcut işleyişin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla firmanızın işleyişine müdahil olma ya da sorumlularınızın vereceği kararların yerine tutması olarak değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

Tanıma bakılırsa idrar sadece sıvı bir atık değil..

Bilmelisiniz ki idrar kesinlikle ve kesinlikle sadece sıvı bir atık değil.

Mesela;

Birçok yerde duyduğunuz ”Günlük 3 litre su için”, ”Günlük 5 litre su için”,‘‘Yazın şu kadar su için, kışın bu kadar su için” , ” örnekleri uzatmak mümkün.

Eğer idrarınız sarı renkli ise vücudunuzun suya ihtiyacı vardır. Hemen bir büyük bardak su için ve bir saat sonra tekrar bir büyük bardak su için. Yeterli olup olmadığını ilk idrarınızda göreceksiniz.

Eğer idrarınız koyu sarı renkli ise vücudunuzun suya çok ihtiyacı vardır ve vücudunuza eziyet ediyorsunuz demektir. Hemen bir büyük bardak su için, yarımşar saat ara ile birer büyük bardak su daha için. Yeterli olup olmadığını ilk idrarınızda göreceksiniz.

Tuvalete gittiniz.

İdrar yaparken meyve kokusu yada Aseton kokusu geldi. Ohhh mis gibi demeyeceksiniz tabi ki..

Aklınıza ilk gelen Şeker Hastalığı (Diabetes Mellitus) olmalı…

Kesin mi ? Değil tabi ki lakin ihtimal büyük.

Tuvalete gittiniz.

İdrar yaparken yada tuvalette terli ayak kokusu aldınız… Neler olabilir.. Hadi biliyorsunuz düşünün..!!

Eveet bildiniz… İzovalerik Asidemi “terli ayak sendromu” veya Glutarik Asidemi düşünülmeli. İç Hastalıkları uzmanından randevu almayı unutmayın.

Bebeğinizin bezini açtınız.

Buram buram Akçaağaç Şurubu kokusu (Çemen Kokusu) geldi. Dallı zincirli amino asitleri (Lösin, İzolösin ve Valin) ve zincirli bir-α-keto asit işiyor muhtemelen. Metabolik bir sorunu olabilir. Çocuk Hastalıkları uzmanından randevu almayı unutmayın.

Şu kokuları ve olası hastalıkları şöyle bir listeleyelim

Küf – fare idrarı kokusu — Fenilketonüri

İdrarda lahana kokusu — Herediter Tirozinemi

İdrarda kedi idrarı kokusu — 3-metilkrotonilglisinüri

İdrarda Yüzme Havuzu Kokusu — Hawkinsinüri

İdrarda kokmuş balık kokusu — Trimetilaminüri

Kaynamış Lahana Kokusu — Hipermetiyonemi

Dikkatinizden kaçmamıştır.

Metabolik hastalıkların idrarda hem de koku vasıtası ile belirtilleri mevcut.

Lakin dahası da var.

Yedikleriniz içtikleriniz ile de koku ve renginde değişiklikler olmakta.

Biraz da eskilere gidelim mi?

Hadi gidelim..

Tarihin bir döneminde idrar vergisi çıkarılmış…!!

İdrar vergisi sebebi ile de tüm dünyada çokça söylenen söz ilk kez söylenmiş… “Pecunia non olet..!”

Romalı tarihçi Gaius Suetonius Tranquillus, On iki Sezar’ın Hayatı adını taşıyan eserinde;

Roma İmparatoru Nero’ndan sonra tahta geçen imparator Vitellius’un halefi Vespasian; Roma çamaşırhanelerinde amonyak kaynağı kullanılan idrarı, tuvaletlerden ve lağım sistemlerinden toplayıp satanlara vergi koyar.

Vespasian’ ın oğlu Titus, pis kokulu idrardan vergi alınmasının tiksindirici / iğrenç olduğunu düşündüğü için babasını eleştirir.

Bunun üzerine Vespasian lağım odalarından idrar toplayan tüccarların önündeki altın sikkelerden birisini alır ve oğlu Titus’un burnuna yaklaştırarak “bak bakalım oğlum, kötü kokuyor mu?” diye sorar.

Titus, akıllıca ve muzip bir bakışla halen kullanılan çok bilindik cümleyle cevap verir.

“Pecunia non olet..!”

İşte o günden bu yana bu söz “para kokmaz..!” ya da “paranın kokusu olmaz..!” dillere pelesenk olmuştur.

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

1.1. Duyusal Algılama Süresi (Sensation Time)

• Uyarının duyusal organ tarafından fark edilmesi.
• Işık için ≈ 20–40 ms
• Ses için ≈ 10–20 ms (daha hızlıdır)

1.2. Merkezi İşleme Süresi (Cognitive Processing)

• Beynin uyaranı tanımlaması, ne yapılacağına karar vermesi.
• Testin türüne göre 50–300 ms arasında değişir.

1.3. Motor Cevap Süresi (Motor Response)

• Kasların harekete geçmesi için geçen süre.
• 100–150 ms civarındadır.

2.1. Basit Reaksiyon Zamanı (Simple Reaction Time – SRT)

• Tek uyaran, tek tepki.
• Örn: Işık yanınca düğmeye basmak.
• İnsan performansının temel nörofizyolojik sınırını ölçer.

Normal değerler:

• Genç sağlıklı erişkin: 200–250 ms
• Sporcularda: 150–200 ms
• Yaş ilerledikçe artar.

2.2. Seçici Reaksiyon Zamanı (Choice Reaction Time – CRT)

• Birden fazla uyaran ve farklı tepki seçenekleri vardır.
• Örn: Kırmızı ışık → Sağ buton | Yeşil ışık → Sol buton
• Bilişsel yük artar; süre uzar: 300–600 ms.

2.3. Ayırt Edici Reaksiyon Zamanı (Discrimination RT)

• Uyaranlardan yalnızca belli olanlara tepki verilir.
• Örn: Yalnızca mavi ışık yanınca bas, kırmızı yanınca basma.
• Yanlış cevap oranı ayrı bir parametredir.

2.4. Motor Zaman Testi

• Algılama süresi çıkarılarak sadece kas-bağ sisteminin yanıt verme hızını ölçer.
• Özellikle sporcularda veya rehabilitasyon programlarında kullanılır.

2.5. Sürüş Simülasyonu Tepki Testleri

• Trafik psikoteknik değerlendirmesinde standarttır.
• Ani fren, çarpışma engelleme, far tepkisi testi yapılır.
• Çok sayıda uyaran – çoklu motor çıktı barındırır.

2.6. Vizyon-Temelli Reaktif Zaman Testleri

• “Dynavision”, “FitLight”, “Reaction Wall” gibi ışık duvarları.
• Spor branşlarında (boks, basketbol, futbol kalecileri) sıklıkla uygulanır.
• Çevresel görüş, periferik algı, yön değiştirme kararları ölçülür.

2.7. Nöropsikolojik Reaksiyon Testleri

• Continous Performance Test (CPT)
• Stroop Test
• Go/No-Go Test
  Bunlar, reaksiyon zamanını dürtüsellik, dikkat dağınıklığı, inhibisyon kontrolü ile birlikte değerlendirir.

3.1. Biyolojik Faktörler

• Yaş (yaş arttıkça RT uzar)
• Cinsiyet (erkeklerde motor yanıt daha kısa; kadınlarda karar süreçleri daha hızlı olabilir)
• Genetik
• Kas lif tipi dağılımı
• Göz–el koordinasyonu gelişimi

3.2. Fizyolojik Durumlar

• Yorgunluk
• Uykusuzluk
• Dehidratasyon
• Açlık–tokluk
• Kas güçsüzlüğü
• Kafein veya stimülanlar (RT’yi hızlandırır)

3.3. Psikolojik Faktörler

• Dikkat düzeyi
• Stres
• Kaygı
• Motivasyon
• Beklenti (anticipation)

3.4. Çevresel Faktörler

• Işık şiddeti
• Arka plan gürültüsü
• Ergonomi (oturma pozisyonu, mesafe)
• Cihaz gecikmesi (latency)

4.1. İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG)

• Yüksek riskli işlerde çalışanların reaksiyon hızını değerlendirme
  (forklift operatörü, vinç operatörü, güvenlik, acil durum ekipleri)
• Psikoteknik değerlendirmeler
• İş kazası analizlerinde bilişsel fonksiyonların incelenmesi

4.2. Spor Bilimleri

• Basketbol, futbol, voleybol, tenis, boks sporcularının refleks performansı.
• Kalecilerin “reaction saves” değerlendirmesi.
• Groin veya hamstring rehabilitasyonunda motor yanıt ölçümü.

4.3. Klinik Kullanım

• Nörolojik değerlendirme:
  • Parkinson
  • Multipl Skleroz
  • Periferik nöropati
  • Demans
• Psikiyatrik değerlendirme:
  • ADHD
  • Bipolar bozukluk
  • Şizofreni

4.4. Ergonomi ve İnsan Faktörleri

• Hızlı karar vermeyi gerektiren işlerde uygun personelin seçilmesi.
• Kullanıcı arayüzü tasarımlarında (trafik sinyalleri, kontrol odaları) insan tepkisinin sınırları hesaplanır.

5.1. Bilgisayar Tabanlı Testler

• En yaygın yöntemdir.
• Milisaniye çözünürlükte veri toplar.
• Yazılım tabanlı gecikme düzeltmeleri bulunur.

5.2. Mekanik Tepki Cihazları

• Pedal, buton, joystick ile ölçüm yapılır.
• Ergonomik değerlendirmelerde tercih edilir.

5.3. Işık Duvarı – LED Sistemleri

• 360° görüş alanında anlık karar gerektirir.
• Spor ve askeri eğitimlerde kullanılır.

5.4. Mobil Uygulamalar

• Güvenilirliği tartışmalı olsa da tarama testleri için faydalıdır.

6. Test Parametreleri (Sadece Süre Değil)

Reaktif zamanlama testleri yalnızca süre ölçmez. Önemli diğer çıktılar:

6.1. Yanlış Tepki Sayısı

• Yanlış butona basma
• Gereksiz tepki verme (false alarm)

6.2. Kaçırılan Tepkiler (Miss Rate)

• Uyarana tepki verilmemesi

6.3. Değişkenlik (Variability)

• Her bir tepkinin milisaniyeler içinde tutarlılığı
• Dikkat bozukluğunun önemli göstergesidir.

6.4. Yorgunluk Eğrisi

• 2–5 dakikalık test boyunca RT’nin uzayıp uzamadığı
• Operatör dayanıklılığı hakkında bilgi verir.

6.5. Lateralizasyon (Sağ / Sol Performansı)

• Beyin hemisfer fonksiyonları açısından klinik değer taşır.

9.1. 200 ms civarı

• Mükemmel performans
• Sporcular ve genç erişkinlerde

9.2. 250–300 ms

• Ortalama yetişkin

9.3. 300–350 ms

• Dikkat dağınıklığı, uykusuzluk, stres olabilir
• Operatörlük için sınır değerlere yaklaşma

9.4. 350 ms üzeri

• Klinik değerlendirme gerekebilir
• Psikoteknik açısından zayıf performans

10.1. Nöromüsküler Egzersizler

• Plyometrik çalışmalar
• El-göz koordinasyonu antrenmanları
• Refleks topları

10.2. Bilişsel Antrenmanlar

• Video tabanlı tepki oyunları
• Dikkat artırıcı egzersizler
• Çift görev (dual-task) çalışmaları

10.3. Yapay Uyaran Eğitimleri

• FitLight
• Dynavision
• Reaction Wall

10.4. Beslenme–Fizyoloji

• Kafein 100–200 mg (hızlandırır)
• Yeterli uyku
• Omega-3 (nöroiletimi destekler)

11. Reaktif Zaman Testlerinde Güvenlik ve Etik İlkeler

• Test kişinin stres altında olduğu anlarda yapılmamalıdır.
• Kişi sonucu işten çıkarma tehdidi altında hissetmemelidir.
• Psikoteknik değerlendirmelerde bilimsel protokoller izlenmelidir.
• Ölçümler yaş, hastalık, ilaç kullanımı gibi bilgilerle birlikte yorumlanmalıdır.

12. Reaktif Zamanlama Testleri

• İnsan performansının en hızlı ölçülebilir göstergelerinden biridir.
• İSG, spor, klinik nöroloji ve ergonomide kritik rol oynar.
• Tipine göre 150–800 ms arası değişir.
• Yorgunluk, dikkat, hastalık ve ekipman testi ciddi şekilde etkiler.
• Eğitimle geliştirilebilir.
• Değerlendirme yalnızca “süre” üzerinden değil, “doğruluk”, “değişkenlik”, “yorgunluk eğrisi” gibi parametrelerle birlikte yapılmalıdır.

Sayın okuyucu,

Aşağıdaki linkten yazımızda yer alan konu hakkında sorularınızı ve görüşlerinizi, merak ettiğiniz ve yazılarımıza konu olmasını istediğiniz hususları iletebilirsiniz.

Bilginin paylaştıkça çoğalacağı düşüncesi ve sizlere daha iyi hizmet verme azmi ile her gün daha da iyiye ilerlemede bizlere yorumlarınız ve katkılarınız ile yardımcı olursanız çok seviniriz. https://g.page/r/CTHRtqI0z0gjEAE/review

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik OSGB İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Sınırlı Sorumluluk Beyanı:
Bu sitede yer alan içerikler yalnızca genel bilgilendirme amacı taşır. Paylaşılan bilgiler, bir hekim muayenesinin, tedavisinin veya profesyonel danışmanlığın yerini tutmaz. Buradaki bilgiler esas alınarak herhangi bir ilaç tedavisine başlanması, mevcut tedavinin değiştirilmesi ya da bırakılması uygun değildir.

Aynı şekilde, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili içerikler, bir iş güvenliği uzmanı, mühendis veya teknik ekip tarafından yapılması gereken değerlendirme ve kararların yerine geçemez. Bu bilgiler temel alınarak saha risk değerlendirmesi yapılması ya da mevcut sistemin değiştirilmesi önerilmez.

Sitede herhangi bir yasa dışı ilan ya da yönlendirme yapılması amacı bulunmamaktadır. İçerikler, sadece farkındalık yaratmak ve bilinçlendirme sağlamak amacıyla sunulmuştur.