Sınıfın duvarlarına asılı renkli afişler, el işi kağıtlarından yapılmış beyin şekilleri ve tahtada kocaman yazılmış bir başlık: “SAĞ MI, SOL MU?” Hatice Öğretmen sınıfa girdiğinde öğrenciler çoktan dikkat kesilmişti.

“Günaydın çocuklar!”

“Güüünaaaydın Haaaatice Öğretmenimmmm!” dediler hep bir ağızdan.

“Bugün sizinle beynimizin sağ ve sol yarımküresi hakkında çok ilginç bir yolculuğa çıkacağız. Hazır mısınız?”

“Eveeet!”

Hatice Öğretmen tahtaya ikiye bölünmüş bir beyin çizdi. Sağ tarafı mavi, sol tarafı kırmızıyla renklendirdi. Ardından cebinden iki kukla çıkardı: biri gökkuşağı gibi renkli elbiseler giymişti (Sağ Beyin Kuklası), diğeri ise ceketli, gözlüklü ve cetvel tutuyordu (Sol Beyin Kuklası).

Sol Beyin Mantıklı, Sağ Beyin Hayalperesttir.

Hatice Öğretmen: “Şimdi bir oyun oynayalım. Ben size bir durum söyleyeceğim, siz de hangi beyin tarafının öne çıkacağını tahmin edeceksiniz.”

“Ali, diyelim ki annene neden geç kaldığını anlatıyorsun ama çok mantıklı sebepler sıralıyorsun.”

Ali: “Hmm… Mesela otobüs 12 dakika rötar yaptı, trafik ışığı çok uzundu falan…”

Hatice Öğretmen: “Aferin! Hangi yarımküre?”

“SOL BEYİN!” dediler hep birlikte.

“Peki Zeynep, eğer anlattığın şey bir uzaylı tarafından kaçırıldığın bir macera olsaydı?”

Zeynep gülerek: “O zaman SAĞ BEYİN olurdu!”

Sol Beyin Ayrıntıları Sever, Sağ Beyin Bütünü Görür.

Hatice Öğretmen Tahtaya bir manzara çizdi: bir orman, güneş, birkaç kuş…

“Şimdi gözlerinizi kapatın ve ne gördüğünüzü anlatın.” dedi.

Elif: “Güneşi gördüm, bulutları, kuşları…”

“Bu detayları gören sol beyin.” dedi Hatice Öğretmen.

Mehmet: “Ben kocaman huzurlu bir orman hissettim.”

“Bravo! Bu sağ beyin iş başında.”

Sol Beyin Dildir, Sağ Beyin Resim ve Müziktir.

Hatice Öğretmen sınıfın bir köşesine küçük bir müzik hoparlörü koydu. Mozart çalmaya başladı.

“Şimdi resim defterlerinizi çıkarın ve müziği dinlerken aklınıza geleni çizin.”

Çocuklar pastel boyaları kaptı. Bir süre sonra eserlerini gösterdiler.

“İşte sağ beyinle resim yapan harika çocuklar!” dedi Hatice Öğretmen.

Sol Beyin Sıralamayı Sever, Sağ Beyin Serbestliği.

Hatice Öğretmen İki grup oluşturdu.

1. Grup: “Kahvaltıdan sonra ne yapılır?” sorusuna madde madde yazdı.
2. Grup: “Hayalindeki sabah nasıl geçerdi?” sorusuna serbest hikâyeler yazdı.

Birinci gruba: “Sol beyin!” İkinci gruba: “Sağ beyin!” diye alkışlandı.

Sol Beyin Matematikçidir, Sağ Beyin Ressamdır.

“Şimdi tahtaya bir problem yazacağım. 24×3 = ?”

Ayşe parmaklarıyla işlem yaptı. “72!”

“Sol beyin!” dediler hep birlikte.

Ardından bir gökyüzü manzarası çizdirip, “Bu resim size ne hissettirdi?” diye sordu. “Barış, özgürlük, serinlik…”

Sol Beyin Geçmişte Yaşar, Sağ Beyin Anın İçindedir.

“Bunu ise sağ beyin hisseder.”

Oyunun adı: “Hatırla mı, hisset mi?”

Her öğrenci sırayla bir kart çekti. Kartta ya “Dün ne yedin?” ya da “Şu an ne hissediyorsun?” yazıyordu.

Geçmişi hatırlayanlara: “Sol beyin”, hislerini anlatanlara: “Sağ beyin” denildi.

Sol Beyin Analiz Eder, Sağ Beyin Hayal Eder.

“Şimdi size bir meyve vereceğim. Elma.”

“Sol beyin bu elmanın ağırlığını, kalorisini hesaplar.”

“Sağ beyin ise bu elmayı dans ettirir!”

Zeynep elmayı alıp minik bir dans yaptı. Tüm sınıf güldü.

Sol Beyin Gerçekçidir, Sağ Beyin Sezgiseldir.

Oyunun adı: “Bilim mi, Sezgi mi?”

Her öğrenci ya bir bilimsel bilgi söyledi (örneğin: “Dünya Güneş etrafında döner”), ya da hissettiği bir şeyi (“Bu sabah sanki yağmur yağacak gibi hissettim.”)

Birinci grup: Sol beyin, İkinci grup: Sağ beyin olarak ayrıldı.

Sol Beyin Kelimeleri, Sağ Beyin Yüz İfadelerini Çözer.

Hatice Öğretmen bazı duyguları yalnızca yüz ifadeleriyle canlandırdı. Öğrenciler hangi duyguyu gösterdiğini tahmin etti.

“Bu sağ beynin işi. Kelime olmadan anladınız!”

Sonra tahtaya bir şiir yazdı ve analiz ettirdikten sonra: “Bu da sol beyinle yapılan bir yorum.” dedi.

Sol Beyin Detaylara, Sağ Beyin Sanatlara yetkindir.

Öğrencilerden biri, bir kedi resmi çizerken bir yandan da sayılarla renklendirme yaptı.

“Bakın burada iki beyin de çalışıyor! Harika!” dedi Hatice Öğretmen.

Final Oyunu – Hangi Yarımküre?

Hatice Öğretmen, sınıfı iki gruba ayırdı: Grup A ve Grup B.

“Şimdi her grup sırayla diğerine 5 cümle kuracak. Bu cümleleri yazarken düşünün: Bu düşünce sağ beyinle mi, sol beyinle mi kurulmuştur?

Diğer grup cümleyi dikkatlice dinleyecek ve hangi yarımküreye ait olduğunu hem söyleyecek hem de nedenini açıklayacak.”

Grup A Soruyor, Grup B Cevaplıyor

Grup B hepsini doğru bildi! +5 puan

Grup B soruyor, Grup A cevaplıyor

Grup A da hepsini doğru bildi! +5 puan

Kazanan Yarımküre?

Hatice Öğretmen:
“Görüyorum ki iki grup da beyinlerinin her iki tarafını çok iyi tanımış! Bu oyunun kazananı hepiniz oldunuz. Her iki yarımkürenizi de hep birlikte çalıştırdınız.

Yani kazanan: BEYİN BÜTÜNLÜĞÜ! ”

Tüm öğrenciler ayağa kalktı ve kendi bedenlerine sarılarak şöyle dedi:

“Benim sağım hayal kurar, solum planlar! Birlikte harikayız!”

Ve sınıf o gün beyninin hem sağ hem sol tarafını coşkuyla kutlayarak dersi neşeyle bitirdi.

Dr. Mustafa KEBAT

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

Belki de bir tabloya bakarken büyüleniyor, ama aynı anda alışveriş listesini aklınızda tutmakta zorlanıyorsunuz.

Veya tam tersi: Sayılarla aranız harika ama boş bir sayfaya tek bir çizik bile atmakta zorlanıyorsunuz. İşte tüm bu farklılıkların arkasında yatan gizli kahraman: Beynimizin iki yarısı, yani sağ ve sol beyin!

Hadi gelin, beynimizin büyüleyici dünyasında kısa bir yolculuğa çıkalım!

Beynin Haritası – İki Kardeş Ama Zıt Kutuplar

Beynimiz aslında iki ayrı “yarımküre”den oluşur: Sağ ve sol. Tıpkı eldiven gibi, biri diğerinin aynadaki yansıması gibidir. İlginçtir ki beynin sağ tarafı vücudun sol tarafını, sol tarafı ise sağ tarafını kontrol eder. Yani sağ elinizi hareket ettiren merkez, beyninizin sol tarafında yer alır!

Ama iş sadece hareketle bitmez. Bu iki yarımküre, düşünme tarzınızdan, karar alma şeklinize, duygularınızı nasıl yorumladığınızdan, hayal gücünüzün sınırlarına kadar her şeyi etkiler.

Sol Beyin Mantığın Soğukkanlı Komutanı

Sol beyin deyince akla ne geliyor? Matematik, analiz, planlama, mantık yürütme…

İşte tam da bu! Sol beyniniz bir matematik öğretmeni gibidir: Sistemli, düzenli, adım adım ilerler. Olaylara yaklaşırken “önce A, sonra B, ardından C” diye düşünür.

• Bir alışveriş listesi hazırlamak? Sol beyin işi.
• Dil öğrenmek, kuralları kavramak, yazılı metinleri anlamak? Yine sol beyin.
• İş toplantısında mantıklı argümanlarla konuşmak? Kesinlikle sol beyniniz devrede.

Sol beyin adeta bir “bilgi fabrikası”dır. Her şeyin nedenini ve sonucunu sorgular. Duygular değil, veriler konuşur!

Sağ Beyin Hayal Gücünün Renkli Ressamı

Şimdi gözlerinizi kapatın ve bir orman düşünün: Kuş sesleri, yaprak hışırtıları, dereden akan su… İşte o an devreye giren sağ beyninizdir!

Sağ beyin sezgisel, yaratıcı ve görsel düşünür. Olaylara bir bütün olarak bakar, ayrıntılara değil “genel tabloya” odaklanır. Bir resim çizdiğinizde, müzikle kendinizden geçtiğinizde ya da birini yüzünden tanıdığınızda hep sağ beyniniz çalışır.

• Bir melodiyi yakalamak,
• Bir yüzü hatırlamak,
• Mizah yapmak ya da empati kurmak…

Bunlar sağ beynin yetenek alanıdır. Sağ beyin, hayatın duygusal ve sanatsal yönünü aydınlatan bir projektör gibidir.

İşin Gerçeği Beyin Takım Oyunu Sever

Bu aslında büyük bir yanlış anlaşılmadır. Beynimiz, her iki yarımkürenin birlikte çalışmasıyla olağanüstü işler başarır. Tıpkı iyi bir orkestra gibi…

Düşünün: Bir şarkı söylüyorsunuz. Sağ beyniniz müziğin duygusunu ve ritmini algılıyor, sol beyniniz ise kelimeleri ve dilbilgisini organize ediyor. Yani hem sezgi hem mantık aynı anda devrede.

Beynin iki yarısı arasında sürekli bir veri alışverişi vardır. Bu iletişimi sağlayan yapı ise “corpus callosum” adı verilen kalın bir sinir ağıdır. Bu köprü sayesinde iki yarımküre sanki aynı masa etrafında fikir alışverişi yapan iki zeki insan gibi çalışır.

Popüler Kültürün Abarttığı Beyin Efsaneleri

“Ben sağ beyinliyim, bu yüzden matematik yapamam” ya da “O sol beyinli, duygusuz biri” gibi laflar kulağa tanıdık geliyor değil mi?

Ancak bu tür kalıplar beynimizin karmaşık doğasını yeterince yansıtmaz.

Gerçekte her insanın hem sağ hem de sol beyin fonksiyonları vardır ve çoğu görevde ikisi birlikte çalışır. Bazı insanlar belli alanlarda daha yetenekli olabilir ama bu, diğer yarımküreyi kullanmadıkları anlamına gelmez.

Kısaca: Beyninizi bir kutuya koymayın!

Beyin Yarımkürelerini Geliştirmek Mümkün mü?

Elbette! Her iki beyin yarımküresini aktif tutmak için uygulayabileceğiniz bazı pratikler var:

Bu aktiviteler beyninizin iki tarafını da besler ve daha dengeli bir düşünce yapısına sahip olmanızı sağlar.

İçinizdeki Bilim İnsanı ve Sanatçıyı Tanıyın

Beynimiz, hem bir hesap makinesi hem de bir tuval gibidir. İçimizde hem bir mühendis hem de bir şair yaşar. Bu nedenle hayatın hem mantıklı hem duygusal yönlerini kucaklamak, hem plan yapmak hem hayal kurmak, işte gerçek zekânın ve denge becerisinin anahtarıdır.

Unutmayın

Ne tamamen sağ beyinlisiniz, ne tamamen sol.

Siz her şeyin birazısınız – tıpkı beyniniz gibi eşsiz ve mükemmel bir dengeye sahip.

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun