İş kazası hâlâ pek çok kişi tarafından “şanssız bir olay” gibi algılanır. Oysa Türk hukukunda iş kazası, iş ilişkisi içinde meydana gelen ve kişinin bedensel veya ruhsal zarar görmesiyle sonuçlanan öngörülebilir riskin gerçekleşmesidir. Bu tanım, olaya yalnızca fiziki değil, hukuki ve ekonomik sonuçlarıyla bakmamızı zorunlu kılar. İş kazası, bir anlık olay olmasının ötesinde sistemdeki bir başarısızlığın yansımasıdır .

Kısa Tanım (Sosyal Güvenlik):

Bir çalışanın işyerinde ya da işin yürütümü nedeniyle meydana gelen, bedensel veya ruhsal zarara yol açan ani olaydır .

İş Kazası Hukuken Ne Demektir?

Bir olayın iş kazası sayılabilmesi için üç unsurun birlikte gerçekleşmesi gerekir:

• Sigortalının işyerinde veya iş ilişkisi kapsamında bulunması
• Ani ve dış etkenli kaza olayı
• Bu olayın zarar doğurması (bedensel/ruhî)

Bu bağlamda sadece fabrikada yaşanan kazalar değil, örneğin servis yolunda geçirilen kazalar da “iş kazası” olarak kabul edilebilir .

Sonuç olarak iş kazası, yalnızca fiziksel zarar değil; hukuki bir olgu, tazminat doğuran bir sebep, sistemsel bir zafiyet ve sorumluluk alanıdır.

İşverenin Yükümlülüğü – Kader Değil, Tedbir

Bir işyerinde iş kazası yaşandığında hukuken bakmamız gereken ilk soru şudur:

Bu kaza kaçınılabilir miydi?

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca işveren:

• önleyici tedbir almakla
• Çalışanı bilgilendirmek ve eğitmekle
• riskleri ortadan kaldırmak veya azaltmakla
  yükümlüdür .

Bu yükümlülük sadece idari bir zorunluluk değildir; ihmal edildiğinde maddi ve manevi tazminat sorumluluğu doğurur.

Dolayısıyla iş kazası sadece bir sağlık olayı değil, yönetimsel ve hukuki bir boşluğun sonucudur.

İş Kazasının Hukuki Sonuçları

SGK Bildirimi ve Cezai Yükümlülük

İş kazası işverence üç iş günü içinde SGK’ya bildirilmelidir. Bildirim yapılmazsa idari para cezası ve sosyal güvenlik açısından sorumluluk doğabilir .

Maddi ve Manevi Tazminat

Kazanın iş kazası olarak kabulü, işçiye aşağıdaki hakları doğurabilir:

• Tedavi giderleri
• İş göremezlik nedeniyle kaybedilen ücretler
• Gelecekteki gelir kaybı
• Manevi tazminat

Manevi tazminatta objektif bir formül yoktur; olayın yarattığı duygusal ve yaşam kaybının etkisi ölçülür .

Tazminat Davalarında Zamanaşımı ve Usul

İş kazasına bağlı tazminat talepleri genellikle borçlar hukuku kapsamında değerlendirilir ve zamanaşımı süresi 10 yıldır.
Her halükarda zararın öğrenildiği veya maluliyet derecesinin tespit edildiği tarih esas alınır .

İş Kazası Sadece Bir Olay Değildir – Toplumsal ve Hukuki Bir Sınavdır

İş kazaları, bize şunu öğretir:

Bir kurumda iş sağlığı ve güvenliği ne kadar güçlü çalışıyorsa, tazminat talepleri o kadar az ve yaşam kalitesi o kadar yüksek olur.

Bu nedenle iş kazasıyla yüzleşmek,

• sadece hak aramak değil,
• sadece hukuki süreçleri başlatmak değil,
• sistemi daha iyi tasarlamak anlamına gelir.

İş güvenliği, işverenin yükümlülüğü olduğu kadar, hukuki ve etik bir zorunluluktur.

Yazan: Dr. Mustafa KEBAT

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

Görev ve Sorumlulukların Başlangıcı – Hukuki Dayanak

• Atama Anı: OSGB’de çalışan İş Güvenliği Uzmanı, İSG-KATİP sistemi üzerinden bir firmaya yasal iş güvenliği uzmanı olarak atandığı anda, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamındaki yükümlülükler resmen devreye girer.
• Hukuki Dayanak:
  • 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, özellikle Madde 6 (İSG Hizmetleri) ve Madde 8 (İş Güvenliği uzmanının görevleri)
  • 6331 sayılı Kanuna bağlı İş Güvenliği Uzmanlarının Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkında Yönetmelik
  • Türk Ceza Kanunu (TCK) 89, 90, 173 ve ilgili maddeler (taksirle yaralama ve ölüm, iş güvenliği ihlalleri)

İş Güvenliği Uzmanı Atandıktan Sonra Üstlendiği Sorumluluklar

İş Güvenliği Uzmanı’nIn Atama Anından Sonra Yüklendiği Sorumluluklar

1. Risk değerlendirmesi yapmak ve önleyici tedbirler önermek
2. Çalışanlara eğitim ve bilgilendirme sağlamak
3. İşyerini periyodik olarak denetlemek ve uygunsuzlukları raporlamak
4. İş kazası ve meslek hastalığı incelemeleri yapmak
5. SGK ve Çalışma Bakanlığına zamanında bildirimde bulunmak
6. İSG-KATİP sisteminde firma bilgilerini güncel tutmak
7. Tüm dokümantasyonu eksiksiz ve doğru şekilde tutmak
8. İhmalkar davranıştan doğabilecek hukuki ve cezai sorumlulukları bilmek
9. İşverenle birlikte yasal yükümlülüklerin yerine getirilmesini sağlamak
10. Sürekli izleme ve iyileştirme yapmak

İş Güvenliği Uzmanı’nın sorumluluklarını, risk, yasal dayanak ve olası ceza ile birlikte hazırlanmış “İş Güvenliği Uzmanı Sorumluluk Matrisi”ni aşağıda inceleyebilirsiniz.

İş Güvenliği Uzmanı Sorumluluk Matrisi

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

#işgüvenliği #işkazası #6331 #isg #tetkikosgb #kebat

Liftleri iş sağlığı ve güvenliği açısından değerlendirebilmek için; öncelikle teknik özelliklerini ve periyodik bakım ve kontrolleri hususlarına hakim olmak gerekir.

Bu bilgilerle kullanım sırasında dikkat edilmesi gerekenleri, iş sağlığı ve güvenliği açısından alınması gereken önlemleri ve çalışanların alması gereken eğitimleri belirleyebilir, işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı olarak gereklilikleri planlayabilir, sıralayabilir ve uygulayabiliriz.

O zaman konumuzun başlıklarına bir göz atalım.

Konu başlıkları ayrımı yapabilsem de içerikleri itibari ile birbirleri ile bağlantılı olmaları aşağıda bazı bilgilerin farklı başlıklar altında tekrarına sebep oldu. Bölüm bütünlüğü açısından yazımı bu şekilde düzenledim.

Bilgilerinize Saygılarımla Sunuyorum..

Araç Kaldırma Liftlerinin Teknik Özellikleri

Araç kaldırma liftleri, tamir, bakım ve servis hizmetlerinde araçların yerden kaldırılmasını sağlayarak alt takıma kolay erişim sağlar. Bu ekipmanların farklı türleri ve teknik özellikleri vardır. Aşağıda, yaygın kullanılan lift tipleri ve her birinin teknik detayları mevcuttur.

1. Lift Türleri ve Çalışma Prensipleri

2. Genel Teknik Parametreler

3. Emniyet ve Koruma Sistemleri

Araç Kaldırma Liftlerinin Periyodik Bakım ve Kontrolleri

2. Periyodik Kontrol Aralıkları ve Kimler Tarafından Yapılır?

• Ekipmanın tanımı (Marka, model, seri no, kapasite)
• Bulunduğu yer
• Kontrol tarihleri
• Kullanım sıklığı
• Kontroller sonucu tespit edilen eksiklikler
• Uygulanan test ve muayeneler
• Sonuç ve kanaat (Uygun / Uygun değil)
• Kontrolü yapan kişinin adı, unvanı, imzası
• Belgelendirme numarası ve kurumu

Not: “Uygun değil” raporu alan lifler, yeniden kontrol yapılmadan kullanılmamalıdır.

5. Günlük, Haftalık ve Aylık Kontrol Formları

Bu formlar işletmede arşivlenmeli ve denetimlerde ibraz edilmelidir.

Araç Kaldırma Liftlerinin Kullanımı Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar

Tehlikeli davranış örneği:
Bir çalışan aceleyle indirme kolunu hızlıca indirerek aracın aniden aşağı düşmesine neden olabilir.

1.6. Kaldırılan Aracın Altında Çalışma Kuralları

• Mekanik kilitler aktif değilken aracın altına girmek kesinlikle yasaktır.
• İkincil destek ayakları kullanılmadan motor, süspansiyon gibi ağır parçalar sökülmemelidir.

Bu formlar, hem iç denetimlerde hem de resmi denetimlerde hukuki güvence sağlar.

Bu talimatlar hem panolarda görünür şekilde asılmalı, hem de eğitimlerle pekiştirilmelidir.

Bu sayede yetkisiz girişler engellenir.

Uyarı-Kınama-Tekrar Eğitim adımları uygulanabilir.

Araç Kaldırma Liftlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Tedbirleri

1. Mevzuattaki Dayanaklar

2. Teknik Tedbirler

Mevzuat Dayanağı: İş Ekipmanları Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği Ek II, 2.1 ve 2.3

Mevzuat Dayanağı: Makina Emniyeti Yönetmeliği 2006/42/AT – Ek I, 4.1.2.4 (Kaza önleyici tedbirler)

Mevzuat Dayanağı: İş Ekipmanları Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği Madde 7 ve Ek III (Periyodik kontroller)

• Araç devrilebilir,
• Şasi zarar görebilir,
• Ezilme riski oluşur.

Mevzuat Dayanağı: 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu Madde 17 – Eğitim yükümlülüğü

Mevzuat Dayanağı: 25370 sayılı Tebliğ – Madde 3.2

3. İdari Tedbirler

Mevzuat Dayanağı: 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu Madde 17
İş Ekipmanları Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği Madde 12 – Kullanıcının yeterliliği

Mevzuat Dayanağı: İş Ekipmanları Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği Ek III
6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu Madde 4 – Riskten korunma yükümlülüğü

Mevzuat Dayanağı: İş Sağlığı ve Güvenliği İşaretleri Yönetmeliği
TS EN ISO 7010 – Uyarı işaretlerinin standardı

Mevzuat Dayanağı: 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu Madde 11 – Acil durumlar

Mevzuat Dayanağı: 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu Madde 18 – Çalışan yükümlülükleri
İşverenin kayıt tutma yükümlülüğü – İş Kazası sonrasında denetim için delil sağlar.

4. Sonuç ve Öneriler

Araç Kaldırma Liftlerini Kullanan Personelin Eğitim, Belgelendirme ve Yetkinliği

1. Mevzuata Göre Zorunlu Eğitimler ve Belgeler

Yorumum: Lift kullanan her çalışanın, bu ekipmanın risklerine özel İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimi alması zorunludur.

• İş ekipmanlarının güvenli kullanımı,
• Kaldırma ve taşıma araçlarında güvenlik,
• Risklerden korunma yöntemleri,
• Acil durumlar.

Uygulama:
Oto tamircisi, ustası, kalfası ya da lift operatörü:

• İlk işe girişte en kısa sürede “İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimi”
• Her yıl “Yenileme Eğitimi Belgesi” almalıdır.

Yorumum:
Lift kullanımı, teknik bilgi, görsel algı ve dikkat gerektirir. Bu nedenle sadece “ehil ve eğitimli” kişiler tarafından kullanılmalıdır. Belgesiz personel tarafından kullanım yasak olmalıdır.

1.5. Lift Kullanımı Hangi Nace Koduna Girer?

Lift kullanan işyerleri genellikle 45.20‘ nin alt kodlardan biri ile değerlendirilir:

45 – Motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin toptan ve perakende ticareti ile onarımı
45.2 – Motorlu kara taşıtlarının bakım ve onarımı
45.20 – Motorlu kara taşıtlarının bakım ve onarımı
Alt Gruplar
45.20.01 – Motorlu kara taşıtlarının elektrik sistemlerinin onarımı
45.20.02 – Motorlu kara taşıtlarının lastik onarımı (tekerlek ayar ve balansı dahil)
45.20.03 – Araba yağlama, yıkama, cilalama ve benzeri faaliyetler
45.20.04 – Motorlu taşıtların koltuk ve döşemelerinin bakım ve onarımı
45.20.05 – Motorlu kara taşıtlarının karoser ve kaporta onarımı vb. faaliyetler (kapı, kilit, cam, çarpma onarımı, boyama vb.)
45.20.06 – Motorlu kara taşıtlarının genel bakım ve onarımı (radyatör, klima ve egzoz bakım ve onarımı dahil, aynı işletmede yapılanlar ile elektrik sistemi, tekerlek ve karoser onarım hizmetleri hariç)
45.20.07 – Motorlu kara taşıtlarının genel bakım ve onarım hizmetleri (aynı işletmede mekanik, elektrik sistemi, kaporta, boya, fren sistemi, cam, pencere vb. bakım ve onarımının yapılması)
45.20.08 – Motorlu kara taşıtlarına yakıt sistemi (benzin, dizel, LPG, CNG, LNG vb.) montajı ve bakımı hizmetleri
45.20.09 – Motorlu kara taşıtlarının sadece boyanması faaliyetleri

2. Zorunlu Belgeler Özet Tablosu

3. Tavsiye Edilebilecek Ek Eğitimler ve Sertifikalar

Eğitim süresi: 1 – 2 gün (8 – 16 saat)
Kuruluşlar: İSGÜM, TMMOB, Tetkik Danışmalık

Tetkik İlkyardım Eğitim Merkezimizden ilkyardımcı eğitimi alabilirsiniz. (Adres: Yeşillik Cad. No:230 Kat:4/424, Selgeçen Modeko İş Merkezi – Karabağlar İZMİR Telefon: +90 232 265 20 65 Mail: info@tetkik.com.tr)

Mevzuat: İlkyardım Yönetmeliği / Resmî Gazete Tarihi: 29.07.2015 Resmî Gazete Sayısı: 29429

4. Uygulamada Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar

Araç Kaldırma Liftlerinde Yaşanmış İş Kazalarından Örnekler

1. Kilitlenmeyen Liftin İnişi Sonucu Ezilme (İstanbul – 2020)

Olay:
Usta, aracı kaldırdıktan sonra liftin güvenlik kilidini devreye almadan altına girdi. Hidrolik sistemdeki ani basınç kaybıyla lift indi ve çalışanın bacakları ezildi.

İSG Açısından Değerlendirme:

• İhlal: TS EN 1493 standardına uygun liftte, kilitleme mekanizması devreye alınmadan çalışmak.
• Mevzuat: 6331 Sayılı Kanun Md. 4 – Güvenli ekipman sağlama ve kullanma yükümlülüğü.
• Tedbir: İş ekipmanlarının kullanımında güvenlik prosedürlerinin uygulanması ve eğitimle pekiştirilmesi.

2. Lifte Dengeli Yükleme Yapılmaması (Konya – 2021)

Olay:
Aracın ağırlık merkezi hatalı yerleştirildi. Sol arka kısmı daha ağır olan araç, kaldırma sırasında devrildi ve liftten düştü. Maddi hasar ve ölümden dönülen bir yaralanma oldu.

İSG Açısından Değerlendirme:

• İhlal: Kullanıcı, üretici talimatındaki denge noktalarına uygun kaldırma yapmadı.
• Mevzuat: Ekipman Yönetmeliği Ek-II Madde 2.1.1 – “Talimatlara uygun kullanım zorunluluğu.”
• Tedbir: Her araç tipi için kaldırma noktaları etiketlenmeli; kullanıcıya uygulamalı eğitim verilmeli.

3. Lifte Kaldırılmış Aracın Altında Sigara Molası (Ankara – 2019)

Olay:
Çalışan, mola sırasında kaldırılmış aracın altında sigara içerken geçici elektrik kesintisiyle lift çöktü. Başına düşen amortisör nedeniyle yaralandı.

İSG Açısından Değerlendirme:

• İhlal: Yetkisiz ve amaç dışı lift altında beklemek, güvenli olmayan davranış.
• Mevzuat: 6331 Md. 19 – Çalışanların kurallara uyma yükümlülüğü.
• Tedbir: Lifte asılı araçların altında kalma yasağı tabelalarla belirtilmeli. Kamera denetimi önerilir.

4. Zemin Bozukluğu Nedeniyle Liftten Araç Düşmesi (Mersin – 2018)

Olay:
Yüzeyi çatlak olan zemin üzerine monte edilmiş kolonlu lift, kaldırma sırasında yana kaydı. Araç düşerek ciddi hasar gördü. Çalışanlar şans eseri kurtuldu.

İSG Açısından Değerlendirme:

• İhlal: Lift, üretici önerisine aykırı şekilde eğimli veya bozuk zemin üzerine kurulmuş.
• Mevzuat: TS EN 1493 standardı – “Lift zemini düz ve mukavim olmalı.”
• Tedbir: Kurulum öncesi statik zemin analizi yapılmalı. Periyodik kontrollerde zemin gözden geçirilmeli.

5. Elektrik Panosundaki Arızadan Kaynaklı Aniden İnme (Bursa – 2022)

Olay:
Lifteki kontrol ünitesindeki kaçak akım rölesi arızalıydı. Araç kaldırılmışken, elektriksel hata nedeniyle sistem kendiliğinden inerek aracın altındaki ustanın kolunu sıkıştırdı.

İSG Açısından Değerlendirme:

• İhlal: Elektriksel bakım ve test eksikliği.
• Mevzuat: Elektrik Tesislerinde Topraklamalar Yönetmeliği + 6331 Md. 10 Risk değerlendirmesi.
• Tedbir: Her ay kaçak akım rölelerinin testi yapılmalı. Liftin elektrik bağlantıları periyodik muayeneye tabi tutulmalı.

6. Yetkisiz Kişi Tarafından Kullanım (İzmir – 2020)

Olay:
Yeni başlayan stajyer, lift kullanımıyla ilgili hiçbir eğitim almadan araç kaldırmaya çalıştı. Aracı yanlış yerden kaldırdı; araç liftten düşerek hasar aldı.

İSG Açısından Değerlendirme:

• İhlal: Eğitimli, yetkilendirilmiş personel dışındaki kişinin ekipman kullanımı.
• Mevzuat: Ekipman Yönetmeliği Madde 12 – “Sadece ehil kişiler kullanabilir.”
• Tedbir: Lifte “Yetkisiz Kullanım Yasaktır” tabelası, kilitli panel veya kartlı erişim uygulanmalı.

7. Bakımı Yapılmamış Liftten Hidrolik Sıvı Fışkırması (Gaziantep – 2023)

Olay:
4 yıldır bakımı yapılmayan çift pistonlu liftin contası patladı. Hidrolik yağ çalışanların üzerine sıçradı, bir kişi gözüne sıvı gelmesi nedeniyle görme kaybı yaşadı.

İSG Açısından Değerlendirme:

• İhlal: Periyodik bakım ve sızdırmazlık kontrolünün ihmal edilmesi.
• Mevzuat: İş Ekipmanları Periyodik Kontrol Yönetmeliği, Ek III – Yıllık kontrol zorunluluğu.
• Tedbir: Yetkili uzman tarafından yılda bir hidrolik sistem kontrolleri yapılmalı; kayıt altına alınmalı.

8. Acil Durdurma Düğmesinin Çalışmaması (Adana – 2019)

Olay:
Araç kaldırılırken bir lastik patladı. Panikleyen çalışan “acil durdurma” düğmesine bastı, ancak düğme çalışmadığı için araç kayarak yere düştü. Maddi hasar ve bir ayak burkulması.

İSG Açısından Değerlendirme:

• İhlal: Acil durdurma sisteminin işlevsiz olması.
• Mevzuat: TS EN ISO 13850 – Acil durdurma sistemleri standardı
• Tedbir: Her haftalık bakımda acil durdurma düğmesinin test edilmesi gerekir.

9. Aracın El Freni Çekilmedi (Samsun – 2021)

Olay:
Araba lifte alındı ancak el freni çekilmedi. Çalışan tekerleği sökmek üzereyken araç kayarak öne doğru ilerledi ve araç liftten düştü. Ciddi yaralanma olmadı ama yüksek hasar oluştu.

İSG Açısından Değerlendirme:

• İhlal: Araca güvenlik önlemleri alınmadan müdahale edilmesi.
• Mevzuat: 6331 Md. 4 ve 19 – Riskli işe başlarken ön kontrol zorunluluğu.
• Tedbir: İş öncesi kontrol listesinde “el freni çekili mi?” maddesi zorunlu olmalı.

10. Yanlış Liftten Yanlış Aracı Kaldırma (Tekirdağ – 2023)

Olay:
İş yoğunluğu nedeniyle iki lift arasında araç karıştırıldı. Yanlış lifte binen çalışan, farklı boyutlu araca uygun olmayan kaldırıcıyı çalıştırdı. Araç kaydı ve çarptı.

İSG Açısından Değerlendirme:

• İhlal: Alan işaretlemesi, araç-lift eşleştirmesinin olmaması.
• Mevzuat: TS EN ISO 7010 – İşaretleme ve yönlendirme zorunluluğu.
• Tedbir: Her lifte numaralandırma, araca yapıştırılan kod ve eşleşme kontrolü yapılmalı.

İş Kazaları Genel Değerlendirme

Sonuç ve Öneriler

Araç kaldırma liftleri, oto bakım ve onarım sektöründe yaygın ve zorunlu olarak kullanılan kaldırma ekipmanlarıdır. Ancak bu ekipmanların teknik karmaşıklığı, yüksek kaldırma kapasitesi ve doğrudan insanla etkileşimli kullanımı, onları ciddi iş kazalarına açık hale getirmektedir.

İncelemeler göstermektedir ki lift kaynaklı kazaların temel nedenleri;

• Eğitimsiz personel kullanımı,
• Periyodik bakım ve kontrol eksiklikleri,
• Kullanım talimatlarına uyulmaması,
• Yetersiz denetim,
• ve idari ihmaller olarak öne çıkmaktadır.

Mevzuatlar (özellikle 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği, Periyodik Kontrol Yönetmeliği ve TS EN 1493 standartları), liftlerin sadece uygun koşullarda, eğitimli personel tarafından, belirli aralıklarla kontrol edilerek kullanılmasına açıkça hükmetmektedir.

Ancak bu yükümlülüklerin pratikte yeterince yerine getirilmemesi, hem çalışan sağlığını hem de ekipmanın ömrünü ve işletme güvenliğini riske atmaktadır.

Yazımın ilk satırlarından itibaren farklı bölümlerde belirtmiş olduğum önerileri son kez bir arada tekrarlayalım.

Lift gibi kritik ekipmanlar, yalnızca teknik değil aynı zamanda idari ve kültürel bir güvenlik yaklaşımıyla kontrol altına alınabilir. Bu bağlamda, önlemek ödemekten her zaman daha ucuz ve insani bir yaklaşımdır. Yaşanmış iş kazaları bize her seferinde bunu göstermektedir.

Unutulmamalıdır ki, sağlam bir ekipman, güvenli bir çalışma alanı ve bilinçli bir çalışan üçgeni, işyerinde sürdürülebilir güvenliğin temelidir.

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

Sorumluluklar

6331 Sayılı Kanun ve yönetmeliklerinde yer alan İşyeri hekimi görev yetki ve sorumluluklarını yerine getirmesi beklenmektedir.

Nitelikler

İşyeri hekim sertifikasına sahip olması,

Aktif araç kullanabilme becerisine sahip olması,

Meditek yazılımının işyeri hekimi bölümünü aktif kullanması,

Ay sonu ve yıl sonu firmamız sistemine uygun raporlama yapması beklenmektedir.

**** Sözleşme süresi 12 aylık olup hizmet verilen firma ile bir sonraki yıl (2026) için anlaşılması durumunda sözleşme yenileme karşılıklı görüşülecektir.

****Kendi aracı ile çalışma yada araç tahsis etme alternatifi mevcuttur.

CV: info@tetkik.com.tr

0 530 568 42 75 

Dr Mustafa KEBAT

Tetkik İş Sağlığı ve Eğitim Koordinatörü

Bu nedenle olay sadece işvereni değil; tam zamanlı ya da yarı zamanlı fark etmeksizin iş güvenliği uzmanını da doğrudan ilgilendirir. Çünkü iş güvenliği uzmanı artık yalnızca “evrak düzenleyen” bir teknik personel değildir. Hukuken; riskleri gören, bildiren, yazan ve gerekirse durduran kişidir.

Sizlere, bir çalışanın işyerinde kalp krizi geçirerek ölmesi halinde tam zamanlı ve yarı zamanlı iş güvenliği uzmanının hangi durumlarda suçlu bulunabileceğini, hangi kanun ve maddeleri ihlal etmiş sayılacağını ve hangi cezalarla karşılaşabileceğini aşağıda ayrı ayrı değerlendireceğim.

1. OLAYIN HUKUKİ ÇERÇEVESİ: KALP KRİZİ VE İŞ KAZASI

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu
Madde 13 açık:

Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada meydana gelen ve ölümle sonuçlanan olay iş kazasıdır.

Dolayısıyla işyerinde geçirilen kalp krizi, çoğu durumda iş kazasıdır.

Bu tespitten sonra soru şudur:
“Bu ölümde kim kusurlu?”

İşte burada iş güvenliği uzmanının yaptığı ya da yapmadığı her şey masaya yatırılır.

BÖLÜM 1

Tam Zamanlı İş Güvenliği Uzmanının Sorumluluğu

Tam zamanlı iş güvenliği uzmanı, işyerinde sürekli bulunan, iş organizasyonunu bilen, süreçlere hâkim olan kişidir. Bu nedenle sorumluluk alanı çok daha geniştir.

Tam Zamanlı Uzmanın Temel Hukuki Dayanağı

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu
Madde 8

İş güvenliği uzmanı:

• Risk değerlendirmesine katılmak
• Tehlikeleri belirlemek
• Önlem önerilerini yazılı sunmak
• Uygulanıp uygulanmadığını izlemek
• Hayati tehlike varsa bildirim yapmak

zorundadır.

Risk Değerlendirmesi Kusuru (Tam Zamanlı)

Kalp krizine yol açabilecek riskler:

• Aşırı sıcak ortam
• Ağır fiziksel efor
• Uzun mesai
• Gece vardiyası
• Psikososyal stres
• Gürültü
• Kimyasal maruziyet

Eğer risk değerlendirmesinde:

• “Kardiyovasküler riskler” yoksa
• Vardiya ve mesai etkisi değerlendirilmemişse
• Psikososyal riskler yazılmamışsa

tam zamanlı uzman doğrudan kusurludur.

İhlal edilen mevzuat:

• 6331 Md.10
• Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği Md.6

Yazılı Uyarı Yapmamak (En Kritik Kusur)

Benim gördüğüm davalarda en yıkıcı soru şudur:

“Uzman bu riski yazılı olarak bildirdi mi?”

Eğer tam zamanlı uzman:

• Aşırı çalışmayı biliyor
• Ağır iş yükünü görüyor
• Sağlık risklerini fark ediyor
  ama yazılı bildirim yapmıyorsa, artık “ihmal” değil kusur vardır.

İhlal:

• 6331 Md.8
• İş Güvenliği Uzmanlarının Görev Yetki Yönetmeliği

Çalışmayı Durdurma Sürecini İşletmemek

6331 sayılı Kanun
Madde 13

Hayati tehlike varsa çalışma durdurulur.

Kalp krizi riski:

• Bilinen kalp hastası
• Aşırı sıcak + ağır iş
• Uzun vardiya

birlikteyse hayati tehlikedir.

Buna rağmen tam zamanlı uzman susmuşsa:

→ Ağır kusur oluşur.

Tam Zamanlı Uzman İçin Ceza Senaryoları

Senaryo 1

Riskler yazılmamış, ölüm gerçekleşmiş

• TCK 85 – Taksirle ölüme neden olma
• 2–6 yıl hapis

Senaryo 2

Risk biliniyor, yazılı bildirim yok

• TCK 22 – Bilinçli taksir
• Ceza %50 artırılır
• 3–9 yıl hapis

Senaryo 3

Birden fazla ihmal

• TCK 85/2
• 2–15 yıl hapis

BÖLÜM 2

Yarı Zamanlı İş Güvenliği Uzmanının Sorumluluğu

Şimdi çok kritik bir noktaya geliyorum.

Yarı zamanlı iş güvenliği uzmanları arasında çok yaygın bir yanlış inanış var:

“Ben ayda birkaç saat geliyorum, sorumluluğum sınırlı.”

Bu hukuken doğru değildir.

Yarı Zamanlı Uzmanın Hukuki Statüsü

Mevzuat, tam zamanlı–yarı zamanlı ayrımı yapmaz.
Sorumluluk görev alanı ve yapılan iş üzerinden değerlendirilir.

Yani:

• Risk değerlendirmesine imza attıysan
• Deftere yazdıysan
• Tespit–öneri sunduysan

sorumlusun.

Yarı Zamanlı Uzmanın En Büyük Riski: İmza

Yarı zamanlı uzman genellikle:

• Risk değerlendirmesine imza atar
• Yıllık planları onaylar

Ama sahayı yeterince görmez.

Eğer imza attığı risk analizinde:

• Kardiyak risk yoksa
• Vardiya etkisi yoksa

ölüm halinde uzman doğrudan sorumlu olur.

“Görmedim” Savunması Neden Çöküyor?

Mahkemelerin yaklaşımı nettir:

“İmza attıysan, gördün sayılırsın.”

Yarı zamanlı uzmanın:

• İşyerine az gelmesi
• İşverene bağımlı olması

mazeret sayılmaz.

Yarı Zamanlı Uzman İçin Ceza Senaryoları

Senaryo 1

Eksik risk analizi + ölüm

• TCK 85
• 2–6 yıl hapis

Senaryo 2

Risk biliniyor, yazılı uyarı yok

• Bilinçli taksir
• 3–9 yıl hapis

Senaryo 3

Sahaya hiç girmeden imza

• Ağır kusur
• Belge iptali + hapis

Belge ve Meslek Sonuçları (Her İki Uzman İçin)

• Yetki askıya alma
• Belge iptali
• OSGB sözleşme feshi
• Mesleki itibar kaybı

Bunlar çoğu zaman hapis cezasından daha yıkıcı olur.

İş güvenliği uzmanı, “Ben söyledim ama dinlemediler” deme lüksüne sahip değildir.
Bunu yazılı hale getirmediyse, hukuken söylememiş sayılır.

Tam zamanlı ya da yarı zamanlı fark etmez.
İmza atan, sorumludur.

Bir çalışanın işyerinde kalp krizi geçirerek ölmesi halinde mahkeme şu soruyu sorar:

“Bu risk öngörülebilir miydi?”

Cevap “evet” ise, dosya kapanmaz.
Cevap “evet ama uzman yazmadıysa”, artık bu bir meslek sorumluluğu değil, ceza dosyasıdır.

Benim için en çarpıcı gerçek şudur:

İş güvenliği uzmanlığı artık teknik bir görev değil, yüksek cezai sorumluluk taşıyan bir meslektir.
Ve bu sorumluluk, sahaya girildiği gün değil; imza atıldığı an başlar.

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

Çalışanın işyerinde kalp krizi sonucu ölmesi halinde işyeri hekiminin sorumluluğu; yaptığı her muayene, yazdığı her rapor, görmezden geldiği her risk ve alımasını yazılı önermediği her önlem üzerinden tek tek incelenir. Eğer hekim, mevzuatın kendisine yüklediği yükümlülükleri ihmal etmişse, yalnızca idari değil, doğrudan ceza hukuku kapsamında yargılanması ve hapis cezası alması dahi mümkündür.

Sizler için, bir işyeri hekiminin bu tür bir olayda suçlu bulunmasına yol açabilecek tüm olası kusurları; iş sağlığı, güvenliği ve ceza hukuku açısından, ihlal edilen kanun ve yönetmelikleriyle birlikte ayrıntılı olarak aşağıda değerlendireceğim.

1. Olayın Hukuki Niteliği: Kalp Krizi = İş Kazası İncelemesi

Biliyoruz ki:
Bir çalışan işyerinde kalp krizi geçirerek ölürse, olay çoğu durumda iş kazası olarak kabul edilir.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu Madde 13’e göre:

Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada meydana gelen ve ölümle sonuçlanan olaylar iş kazasıdır.

Bu durumda olay yalnızca işveren açısından değil, işyeri hekimi açısından da soruşturulur.

Çünkü işyeri hekimi:

• Çalışanın sağlık durumunu bilmek,
• Riskleri belirlemek,
• Uygunsuzluğu raporlamak,
• Gerekirse çalıştırılamaz kararı vermek,
• Acil müdahale sistemini kurmak/kurulması için gerekli yazılı bildirimleri yapmak

ile yükümlüdür.

Eğer bu yükümlülüklerden biri ihlal edilmişse, ölüm ile illiyet bağı kurulabilir

2. İşyeri Hekiminin Temel Yasal Sorumlulukları

2.1. 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu

Madde 8 – İşyeri Hekimi Görev ve Yetkileri

İşyeri hekimi:

• Çalışanların sağlık gözetimini yapmak,
• Riskleri değerlendirmek,
• Uygunsuzlukları işverene yazılı bildirmek,
• Hayati risk varsa Bakanlığa bildirmek,
• Sağlık raporlarını doğru düzenlemek,
• Acil durum planlarına katkı vermek

zorundadır.

Bu yükümlülüklerden herhangi biri ihlal edilirse hekim kusurlu sayılabilir.

3. Sağlık Gözetimi Yapmamak veya Yetersiz Yapmak

3.1. 6331 Sayılı Kanun Madde 15

Sağlık gözetimi zorunluluğu

İşyeri hekimi:

• İşe giriş muayenesi yapmak
• Periyodik muayene yapmak
• Kronik hastaları izlemek
• Riskli çalışanları takip etmek zorundadır.

Eğer kalp krizi geçiren çalışanda:

• Hipertansiyon
• Kalp hastalığı
• Obezite
• Diyabet
• Kolesterol yüksekliği
• Sigara bağımlılığı
• Ailede kalp hastalığı öyküsü

varsa ve hekim bunları tespit etmemiş veya izlememişse:

→ Sağlık gözetimi ihlali oluşur.

Bu durumda hekim:

İşyeri Hekimi Yönetmeliği
Madde 9 ve 10’u ihlal etmiş sayılır.

Sonuç:

• İdari para cezası
• Belge askıya alınması
• TCK kapsamında ceza davası

4. “Çalışamaz” veya “Uygun Değil” Raporu Vermemek

Eğer çalışan kalp hastası ise ve:

• Ağır işte çalışıyorsa
• Gece vardiyasındaysa
• Aşırı stresli işteyse
• Sıcak ortamdaysa

işyeri hekimi:

“Bu işte çalışamaz”
veya
“Şu şartla çalışır”

raporu vermek zorundadır.

Bu yapılmadıysa:

İhlal edilen mevzuat:

İşyeri Hekimi Yönetmeliği
Madde 7 – Sağlık gözetimi
Madde 9 – Risk değerlendirmesine katılım

Eğer hekim hastalığı biliyor ve çalışmasına izin veriyorsa:

→ Bilinçli taksir oluşabilir.

5. Risk Değerlendirmesine Katılmamak

6331 Madde 10

Risk değerlendirmesi zorunluluğu

İşyeri hekimi risk değerlendirmesine katılmak zorundadır.

Kalp krizi riskini artıran faktörler:

• Aşırı sıcak
• Aşırı efor
• Gece vardiyası
• Uzun mesai
• Psikososyal stres
• Gürültü
• Kimyasallar

Eğer hekim bu riskleri yazılı olarak belirtmemişse:

→ Kusurlu sayılır.

6. İşverene Yazılı Uyarı Yapmamak

En kritik noktalardan biri:

İşyeri hekimi risk gördüğünde işverene yazılı bildirim yapmak zorundadır.

6331 Madde 8

Hayati tehlike varsa:
→ Bakanlığa bildirmek zorunda.

Eğer hekim:

• Kalp hastası çalışanı biliyor
• Ağır işte çalıştığını biliyor
• Yazılı uyarı yapmıyor

ise ağır kusur oluşur.

Mahkemeler şu soruya bakar:
“Yazılı uyarı var mı?”

Yoksa:
→ Hekim sorumlu olur.

7. Acil Müdahale Sistemi Kurmamak/kurulması için gerekli yazılı bildirimleri yapmak

Kalp krizinde ilk 5 dakika kritik.

İşyeri hekimi:

• İlk yardım sistemi kurmak
• Eğitim vermek
• Acil ekip oluşturmak
• AED önerisinde bulunmak

zorundadır.

İhlal edilen mevzuat:

6331 Madde 11
Acil durum planı

İlk Yardım Yönetmeliği

Eğer:

• İlk yardımcı yok
• Eğitim yok
• Müdahale gecikti
• Ambulans geç çağrıldı

ve hekim sistem kurmadıysa:

→ ölüm ile illiyet bağı kurulabilir.

8. Türk Ceza Kanunu Açısından Hekim Sorumluluğu

TCK 85 – Taksirle Ölüme Neden Olma

Eğer hekimin ihmali ölümle bağlantılıysa:

2 yıldan 6 yıla kadar hapis.

Birden fazla kusur varsa:
2–15 yıl arası hapis.

TCK 22 – Bilinçli Taksir

Hekim riski biliyor ama önlem almıyorsa:

Ceza artırılır.

Örnek:

• Kalp hastası olduğunu biliyor
• Ağır işte çalıştırıldığını biliyor
• Sessiz kalıyor

Bu durumda bilinçli taksir oluşur.

Ceza %50 artar.

9. Görevi Kötüye Kullanma

TCK 257

Görevini ihmal eden kamu görevlisi benzeri sorumluluk.

OSGB hekimi de sorumlu tutulabilir.

Ceza:
6 ay – 2 yıl hapis.

10. Olası Ceza Senaryoları

Senaryo 1

Sağlık muayenesi yapılmamış

İhlal:
6331 Md.15

Ceza:
İdari para cezası
2–6 yıl hapis (ölüm varsa)

Senaryo 2

Kalp hastası biliniyor, rapor verilmemiş

İhlal:
İşyeri Hekimi Yönetmeliği
TCK 85

Ceza:
3–9 yıl hapis
Bilinçli taksir artışı

Senaryo 3

Riskler yazılı bildirilmemiş

İhlal:
6331 Md.8

Ceza:
Hapis + belge askıya alma

Senaryo 4

Acil müdahale sistemi yok

İhlal:
6331 Md.11

Ceza:
2–6 yıl hapis
Tazminat sorumluluğu

11. Tazminat Sorumluluğu

Hekim:

• İşverenle birlikte kusurlu bulunabilir
• Maddi tazminat davasına dahil edilir
• SGK rücu davası açabilir
• Mesleki sorumluluk sigortası devreye girer

Milyon TL’lik davalar mümkündür.

12. Hekimin Belge ve Meslek Riski

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı:

• Belge askıya alma
• Yetki iptali
• OSGB sözleşme iptali

uygulayabilir.

13. Değerlendirmem

Bu tür bir olayda en çarpıcı gerçeğin şu olduğunu düşünüyorum:
İşyeri hekimliği sadece “işe giriş / periyodik muayene yapmak – reçete yazmak” değildir.

İşyeri hekimi:

• Riskleri gören,
• Yazılı uyaran,
• Gerekirse işi durduran,
• Çalışanı koruyan

kişidir.

Eğer bir çalışan işyerinde kalp krizi geçirerek ölüyorsa ve hekim:

• Hastalığı fark etmemişse
• Fark edip raporlamamışsa
• Uygunsuzluğu yazmamışsa
• İşvereni zorlamamışsa
• Acil sistemi kurmamışsa/kurulması gerekliğini yazmamışsa

soru şu olur:

“Bu ölüm gerçekten kaçınılmaz mıydı, yoksa ihmal sonucu mu gerçekleşti?”

Eğer mahkeme ikinci ihtimale inanırsa, işyeri hekimi için süreç yalnızca mesleki bir soruşturma olmaktan çıkar; ağır ceza yargılamasına dönüşür.

Ve şunu açıkça ifade ediyorum:
İşyeri hekimi artık yalnızca sağlık danışmanı değil, hukuki sorumluluğu son derece ağır olan risk yöneticisidir.

Attığı her imza, yazmadığı her rapor ve görmezden geldiği her sağlık riski; bir gün ceza dosyasında karşısına çıkabilecek potansiyel bir delildir.

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun

Aşağıda bu tür bir olayda işverenin hangi ihmal ve hataları yapmış olabileceğini, hangi kanun ve maddeleri ihlal ettiğini ve hangi koşullarda ne tür cezalarla karşılaşabileceğini kendi değerlendirmem olarak ayrıntılı biçimde ele alıyorum.

1. Olayın Hukuki Niteliği: İş Kazası mı, Doğal Ölüm mü?

Benim açımdan ilk kritik nokta şudur: İşyerinde gerçekleşen bir kalp krizi vakası çoğu durumda iş kazası sayılabilir.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 13. maddesine göre:
Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada meydana gelen ve ölümle sonuçlanan olaylar iş kazasıdır.

Bu nedenle:

• Kalp krizi işyerinde gerçekleşmişse,
• Çalışma sırasında tetiklenmişse,
• Aşırı stres, vardiya, sıcaklık, ağır iş yükü gibi faktörler etkiliyse

olay iş kazası olarak değerlendirilir.

Bu durumda işverenin sorumluluğu otomatik olarak incelenir.

2. İşverenin Genel Yükümlülükleri ve İhlal Alanları

2.1. 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu – Madde 4

İşverenin genel yükümlülüğü

İşveren:

• Çalışanların sağlık ve güvenliğini sağlamakla,
• Riskleri önlemekle,
• Organizasyonu buna göre kurmakla,
• Gerekli araç ve ekipmanı sağlamakla,
• Denetim yapmakla yükümlüdür.

Eğer kalp krizi sonucu ölümde işverenin;

• Aşırı iş yükü,
• Uzun mesai,
• Dinlenme yetersizliği,
• Aşırı sıcak/soğuk ortam,
• Psikososyal stres,
• Sağlık takibi eksikliği

gibi riskleri önlemediği tespit edilirse Madde 4 ihlali oluşur.

Bu madde ihlal edildiğinde:

→ İdari para cezası
→ Kusur oranına göre ceza davası
→ Tazminat sorumluluğu

doğar.

3. Risk Değerlendirmesi Yapılmamış veya Yetersizse

3.1. 6331 Sayılı Kanun – Madde 10

Risk değerlendirmesi zorunluluğu

İşveren:

• Tüm riskleri belirlemek,
• Analiz etmek,
• Önlem almak zorundadır.

Kalp krizi ölümünde risk değerlendirmesinde şu unsurlar yoksa işveren ağır kusurlu sayılabilir:

• Aşırı sıcak ortamda çalışma
• Ağır fiziksel iş
• Vardiya sistemi
• Gece çalışması
• Yüksek stresli görev
• Kronik hastalığı olan çalışanlar

Eğer risk analizi hiç yapılmamışsa:
→ 6331 Md.10 ihlali
→ 2026 itibariyle her tespit için yüksek idari para cezası
→ Ölüm varsa ceza davasında ağırlaştırıcı unsur

4. Sağlık Gözetimi Yapılmamışsa

4.1. 6331 Sayılı Kanun – Madde 15

Sağlık gözetimi zorunluluğu

İşveren:

• İşe giriş muayenesi yaptırmak,
• Periyodik sağlık muayenesi yapmak,
• Riskli çalışanları izlemek zorundadır.

Eğer ölen çalışanın:

• Kalp hastalığı,
• Hipertansiyon,
• Obezite,
• Diyabet,
• Daha önce kalp rahatsızlığı

olduğu halde sağlık gözetimi yapılmadıysa, işveren doğrudan kusurlu sayılabilir.

Ayrıca:

İşyeri Hekimi ve Diğer Sağlık Personeli Yönetmeliği
gereği kronik hastalığı olan çalışanlar özel izlenmelidir.

İhlal sonucu:
→ İdari para cezası
→ Taksirle ölüme neden olma davasında ağır kusur

5. Aşırı Çalıştırma ve Dinlenme İhlalleri

5.1. İş Kanunu 4857 – Madde 63

Haftalık çalışma: 45 saat.

5.2. Fazla Mesai – Madde 41

Fazla mesai sınırları ve onay zorunluluğu.

Eğer çalışan:

• Sürekli 12 saat çalıştırıldıysa
• Dinlenme verilmediyse
• Gece vardiyası yoğun ise
• Tatil kullandırılmadıysa

kalp krizi ile ölüm arasında nedensellik bağı kurulabilir.

Bu durumda işveren:

• İş Kanunu ihlali
• İSG Kanunu ihlali
• TCK kapsamında taksirle ölüme neden olma

ile karşılaşabilir.

6. Acil Müdahale Eksikliği

6.1. 6331 – Madde 11

Acil durum planı zorunluluğu

İşyerinde:

• İlk yardım eğitimi yoksa
• AED (defibrilatör) yoksa (riskli işyerinde)
• Ambulans geç çağrıldıysa
• Revir yoksa
• Eğitimli personel yoksa

ölüm gerçekleşmişse işveren sorumluluğu artar.

İlk Yardım Yönetmeliği
Her işyerinde belirli sayıda ilk yardımcı zorunlu.

Eksiklik varsa:
→ İdari para cezası
→ Ceza davasında ağır kusur

7. Türk Ceza Kanunu Açısından Sorumluluk

7.1. TCK Madde 85 – Taksirle Ölüme Neden Olma

Eğer işverenin ihmal ve kusuru ölümle bağlantılıysa:

2 yıldan 6 yıla kadar hapis

Birden fazla ihlal varsa:
→ 2–15 yıl arası hapis

Bilinçli taksir varsa:
→ Ceza %50 artırılır

Bilinçli taksir örnekleri:

• Kalp hastası çalışana ağır iş vermek
• Aşırı sıcak ortamda çalıştırmak
• Doktor uyarılarına rağmen çalıştırmak
• Dinlenme vermemek

7.2. TCK Madde 22 – Bilinçli Taksir

İşveren riskleri biliyor ama önlem almıyorsa:

→ Ceza artırılır
→ Hapis yatma ihtimali yükselir
→ Erteleme zorlaşır

8. Olası Ceza Senaryoları (Duruma Göre)

Senaryo 1 – Risk analizi yok + sağlık takibi yok

İhlaller:

• 6331 Md.4
• 6331 Md.10
• 6331 Md.15

Ceza:

• İdari para cezaları (yüz binlerce TL)
• TCK 85 → 2–6 yıl hapis

Senaryo 2 – Kalp hastası biliniyor, ağır iş veriliyor

İhlaller:

• Sağlık gözetimi ihlali
• Bilinçli taksir

Ceza:

• 3–9 yıl hapis
• Bilinçli taksir artışı

Senaryo 3 – Aşırı mesai + stres + vardiya

İhlaller:

• İş Kanunu 63
• İSG risk yönetimi

Ceza:

• 2–6 yıl hapis
• Tazminat davaları

Senaryo 4 – Acil müdahale yapılmadı

İhlaller:

• Acil durum planı yok
• İlk yardımcı yok

Ceza:

• 2–6 yıl hapis
• Kusur oranı yükselir

9. Tazminat Boyutu

Ölüm halinde:

• Maddi tazminat
• Manevi tazminat
• Destekten yoksun kalma
• SGK rücu davası

Toplam maliyet:

Milyon TL seviyesine çıkabilir.

SGK ayrıca işverene rücu eder.

10. Patronun Doğrudan Sorumlu Olacağı Durumlar

Şirket sahibi/patron:

• İSG sistemi kurmadıysa
• İşyeri hekimi yoksa
• Risk analizi yaptırmadıysa
• Bilerek ihmal ettiyse

kişisel olarak yargılanabilir.

Limited/A.Ş. olması kurtarmaz.

Ceza sorumluluğu şahsidir.

11. Değerlendirmem

Bu tür bir olayda şunu çok net görüyorum:
İşyerinde kalp krizi ile ölüm, çoğu zaman “kaçınılmaz kader” değildir.

Eğer:

• Risk analizi yapılmamışsa
• Sağlık gözetimi eksikse
• Çalışan aşırı zorlanmışsa
• Acil müdahale yetersizse

işverenin kusurlu bulunması son derece olasıdır.

Bu durumda işveren:

• İdari para cezaları
• 2–15 yıl arası hapis
• Milyonluk tazminatlar
• SGK rücu davaları
• İtibar kaybı

ile karşı karşıya kalabilir.

Benim açımdan en çarpıcı gerçek şu:
İş sağlığı ve güvenliği artık sadece idari bir yükümlülük değil, doğrudan ceza hukuku konusudur.

Bir çalışanın işyerinde kalp krizi geçirerek ölmesi halinde işverenin sorumluluğu; yapılan her ihmal, alınmayan her önlem ve göz ardı edilen her sağlık riski ile birlikte katlanarak büyür.

Ve çoğu zaman mahkemeler şu soruyu sorar:
“Bu ölüm gerçekten kaçınılmaz mıydı, yoksa önlenebilir miydi?”

Eğer önlenebilir olduğu kanaatine varılırsa, işveren için süreç yalnızca bir iş kazası soruşturması olmaktan çıkar; ağır ceza yargılamasına dönüşür.

Doğal Yaşayın

Doğal Beslenin

Aklınıza Mukayet Olun